Seðlabankinn hafi dregið stutta stráið Tryggvi Páll Tryggvason skrifar 8. febrúar 2023 11:29 Ásgeir Jónsson er seðlabankastjóri. Vísir/Vilhelm Seðlabankastjóri segir Seðlabankinn hafi dregið það stutta strá að þurfa að bregðast við verðbólgu hér á landi, sem skýri enn eina stýrivaxtahækkun bankans í morgun. Stjórnendur bankans gagnrýndu hið opinbera og aðila vinnumarkaðarins nokkuð fyrir ákvarðanir síðustu missera og var talað um sjálfsmark í því samhengi. Var því velt upp hvort að þessir aðilar væru staddir í öðrum veruleika en Seðlabankinn. Peningastefnunefnd bankans ákvað í morgun að hækka stýrivexti um 0,5 prósentur, úr 6,0 í 6,5 prósent. Um er að ræða elleftu stýrivaxtahækkunina í röð. Vextirnir hafa hækkað mjög skarpt frá því í maí 2021, þegar þeir voru 0,75 prósent. Verðbólga mælist nú 9,9 prósent og hefur farið hækkandi eftir hjöðnun í haust. Um var að ræða fyrst fund nefndarinnar á nýju ári. Síðasta stýrivaxtahækkun var í nóvember. Ásgeir Jónsson, seðlabankastjóri, Rannveig Sigurðardóttir, varaseðlabankastjóri og Þórarinn G. Pétursson, aðalhagfræðingur bankans, kynntu ákvörðunina í morgun. Þar voru þau beðin um að útskýra ákvörðun nefndarinnar. „Það er erfitt að ætla að nefna einn þátt vegna þess að í rauninni hefur allt lagst gegn okkur frá síðasta fundi. Krónan hefur lækkað. Kjarasamningar voru miklu dýrari en við höfðum gert ráð fyrir og sá helmingur vinnumarkaðarins sem á eftir að semja heimtar enn meiri launahækkanir heldur en hafa komið fram. Aðhald í ríkisfjármálum hefur minnkað frá því sem var áður. Þannig að það er eiginlega allt að leggjast gegn okkur,“ sagði Ásgeir. Benti hann á að 2,5 prósentuverðbólgumarkmið bankans væri fjarlægt eins og staðan væri núna, „Enda sjáum við það að verðbólga er núna 9,9 prósent og hefur verið að aukast á nýjan leik. Seðlabankinn dró stutta stráið, Við þurfum að gera eitthvað í málinu og ná niður verðbólgu. Það liggur alveg fyrir,“ sagði Ásgeir. Markmið bankans væri að verja þær krónur sem samið var um í nýgerðum kjarasamningum á almennum vinnumarkaði. „Svo líka lítum við á að þessir kjarasamningar, sem eru til skamms tíma og hafa verið gerðir, að þeir gefi okkur glugga eða svigrúm til að á niður verðbólgu. Nú er búið að semja um launahækkanir, nú kemur að Seðlabankanum að reyna að tryggja það að þessar krónar sem samið er um verði ekki étnar upp í verðbólgu,“ sagði Ásgeir. Spili sóló á allt önnur mörk Á fundinum Ásgeir og Rannveig ítrekað spurð út í hina svokölluðu framsýnu leiðsögn sem fylgdi yfirlýsingu peningastefnunefndar, þar sem fram kemur að nefndin telji líklegt að auka þurfi aðhaldið enn frekar á næstunni til þess að verðbólga hjaðni í markmið innan ásættanlegs tíma. Frá vinstri til hægri: Þórarinn G. Pétursson, aðalhagfræðingur Seðlabankans, Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri og Rannveig Sigurðardóttur varaseðlabankastjóri.Vísir/Vilhelm Greip Rannveig þá til knattspyrnulíkingar, eins og hún hefur gert á síðustu fundum Seðlabankans þar sem stýrivaxtahækkanir eru rökstuddar. „Hætta mér inn á fótboltavöllinn og fara aftur að tala um bolta. Á síðasta fundi sagði ég að ef aðrir spiluðu ekki með þá myndi Seðlabankinn taka þetta og spila sóló. Þegar Ásgeir gaf boltann upp í október til aðila vinnumarkaðarins og hins opinbera gerðum við faktískt ekki ráð fyrir því að þeir myndi bara spila sóló á einhver allt önnur mörk,“ sagði Rannveig. „Eða skora sjálfsmark eiginlega, öllu heldur,“ greip Ásgeir þá inn í „Jafnvel,“ svaraði Rannveig orðum Ásgeirs. Vísaði hún þá í nokkuð beitt skilaboð Ásgeirs til aðila vinnumarkaðarins og hins opinbera í október, þar sem hann sagði ef vinnumarkaðurinn, ríkisstjórnin og atvinnulífið tækju við boltanum í baráttunni gegn verðbólgunni þyrfti Seðlabankinn ekki að beita vaxtaækjunum jafn mikið. Rannveig vísaði einnig í eigin orð frá fundi Seðlabankans í nóvember, þar sem hún sagði alveg ljóst að Seðlabankinn myndi spila sóló, ef aðrir spiluðu ekki með í baráttunni gegn verðbólgunni. Á fundinum í morgun velti hún því upp hvort að aðilar vinnumarkaðarins og hins opinbæra væru staddir í öðrum veruleika en Seðlabankinn. „Það er bara alveg ljóst að minna aðhald hjá hinu opinbera og þessir miklu dýru kjarasamningar, það þýðir ekki einu sinni að hafa eins og við höfum verið með í framsýnu leiðsögninni að í rauninni biðla til þessa aðila að spila með. Þeir eru greinilega í einhverjum öðrum veruleika.“ Benti hún á síðar á fundinum að það væru þrír aðilar hér á landi sem hafi mest áhrif á þjóðarbúskapinn. „Það er vinnumarkaðurinn, það er hið opinbera og það erum við. Þegar þessar ákvarðanir leiða af sér svona mikinn verðbólguþrýsting þá eigum við engra annarra kosta völ en að nota þessa tæki sem Alþingi hefur falið okkur að nota til þess að ná verðbólgumarkmiði sem okkur hefur verið falið að reyna að halda.“ Horfa má á fund Seðlabankans í heild sinni hér að neðan. Kjaraviðræður 2022-23 Verðlag Seðlabankinn Fjármál heimilisins Húsnæðismál Fasteignamarkaður Tengdar fréttir Ellefta hækkunin í röð: Seðlabankinn hækkar stýrivexti um 0,5 prósentur Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hefur ákveðið að hækka vexti bankans um 0,5 prósentur. Meginvextir bankans, vextir á sjö daga bundnum innlánum, verða því 6,5 prósent. 8. febrúar 2023 08:31 Mest lesið Framkvæmdastjórinn hættir og níu sagt upp Viðskipti innlent „Þetta endar náttúrulega á saklausu fólki“ Viðskipti innlent Tólf sagt upp á Siglufirði Viðskipti innlent Loka vinnslu og segja upp fimmtíu vegna veiðigjaldahækkunar Viðskipti innlent Töpuðu milljarði og bauna á stjórnvöld Viðskipti innlent Lykilþættir til staðar til að halda matvöruverði lágu Neytendur Sigga Lund lenti illa í „Vefstól Svanhildar“ og varar aðra við Neytendur Starfsmenn sem ljúga Atvinnulíf Hafna alfarið ummælum um íslensk gagnaver og peningaþvætti Viðskipti innlent Eignast meirihluta í Streifeneder Viðskipti innlent Fleiri fréttir Töpuðu milljarði og bauna á stjórnvöld „Þetta endar náttúrulega á saklausu fólki“ Hafna alfarið ummælum um íslensk gagnaver og peningaþvætti Tólf sagt upp á Siglufirði Loka vinnslu og segja upp fimmtíu vegna veiðigjaldahækkunar Eignast meirihluta í Streifeneder Framkvæmdastjórinn hættir og níu sagt upp Rekstur Árborgar jákvæður og bæjarstjóri fagnar Reiknuðu með halla en enduðu í hundruð milljóna króna plús Óvænt en breytir þó ekki spám Verðbólgan hjaðnar þvert á spár Segir stefna í að Vélfag verði lagt niður vegna þvingananna Fjórir ráðnir nýir fagstjórar hjá Kvikmyndaskólanum Fiskar komnir í fyrstu 25 metra eldistankana Ráðin markaðsstjóri Prís Helga nýr fjármálastjóri Ísorku Stefna á gervigreindarver við Húsavík Arnar og Eiríkur til Fossa „Áfengið þarf að vera erlendis þegar þú pantar það“ Hermann tekur við söluarmi Samherja Hætt hjá Íslenskri erfðagreiningu eftir sjö ára starf Þrettán nýir veitingastaðir opna í Smáralind Mun flytja í nýtt hús við Austurveg á Selfossi Hvernig skipuleggjum við útgjöld heimilisins? Rekstrarhagnaðurinn þremur milljónum krónum hærri Umframeftirspurn eftir skuldabréfum Play Gunnar Ágúst til Dineout Vilhjálmur í Smáríkinu ákærður fyrir að selja eina hvítvínsbelju Þrjú ráðin til Landsbyggðar Pósturinn hættir að senda til Bandaríkjanna: Geti ekki sett fimmtán prósenta toll á allt Sjá meira
Peningastefnunefnd bankans ákvað í morgun að hækka stýrivexti um 0,5 prósentur, úr 6,0 í 6,5 prósent. Um er að ræða elleftu stýrivaxtahækkunina í röð. Vextirnir hafa hækkað mjög skarpt frá því í maí 2021, þegar þeir voru 0,75 prósent. Verðbólga mælist nú 9,9 prósent og hefur farið hækkandi eftir hjöðnun í haust. Um var að ræða fyrst fund nefndarinnar á nýju ári. Síðasta stýrivaxtahækkun var í nóvember. Ásgeir Jónsson, seðlabankastjóri, Rannveig Sigurðardóttir, varaseðlabankastjóri og Þórarinn G. Pétursson, aðalhagfræðingur bankans, kynntu ákvörðunina í morgun. Þar voru þau beðin um að útskýra ákvörðun nefndarinnar. „Það er erfitt að ætla að nefna einn þátt vegna þess að í rauninni hefur allt lagst gegn okkur frá síðasta fundi. Krónan hefur lækkað. Kjarasamningar voru miklu dýrari en við höfðum gert ráð fyrir og sá helmingur vinnumarkaðarins sem á eftir að semja heimtar enn meiri launahækkanir heldur en hafa komið fram. Aðhald í ríkisfjármálum hefur minnkað frá því sem var áður. Þannig að það er eiginlega allt að leggjast gegn okkur,“ sagði Ásgeir. Benti hann á að 2,5 prósentuverðbólgumarkmið bankans væri fjarlægt eins og staðan væri núna, „Enda sjáum við það að verðbólga er núna 9,9 prósent og hefur verið að aukast á nýjan leik. Seðlabankinn dró stutta stráið, Við þurfum að gera eitthvað í málinu og ná niður verðbólgu. Það liggur alveg fyrir,“ sagði Ásgeir. Markmið bankans væri að verja þær krónur sem samið var um í nýgerðum kjarasamningum á almennum vinnumarkaði. „Svo líka lítum við á að þessir kjarasamningar, sem eru til skamms tíma og hafa verið gerðir, að þeir gefi okkur glugga eða svigrúm til að á niður verðbólgu. Nú er búið að semja um launahækkanir, nú kemur að Seðlabankanum að reyna að tryggja það að þessar krónar sem samið er um verði ekki étnar upp í verðbólgu,“ sagði Ásgeir. Spili sóló á allt önnur mörk Á fundinum Ásgeir og Rannveig ítrekað spurð út í hina svokölluðu framsýnu leiðsögn sem fylgdi yfirlýsingu peningastefnunefndar, þar sem fram kemur að nefndin telji líklegt að auka þurfi aðhaldið enn frekar á næstunni til þess að verðbólga hjaðni í markmið innan ásættanlegs tíma. Frá vinstri til hægri: Þórarinn G. Pétursson, aðalhagfræðingur Seðlabankans, Ásgeir Jónsson seðlabankastjóri og Rannveig Sigurðardóttur varaseðlabankastjóri.Vísir/Vilhelm Greip Rannveig þá til knattspyrnulíkingar, eins og hún hefur gert á síðustu fundum Seðlabankans þar sem stýrivaxtahækkanir eru rökstuddar. „Hætta mér inn á fótboltavöllinn og fara aftur að tala um bolta. Á síðasta fundi sagði ég að ef aðrir spiluðu ekki með þá myndi Seðlabankinn taka þetta og spila sóló. Þegar Ásgeir gaf boltann upp í október til aðila vinnumarkaðarins og hins opinbera gerðum við faktískt ekki ráð fyrir því að þeir myndi bara spila sóló á einhver allt önnur mörk,“ sagði Rannveig. „Eða skora sjálfsmark eiginlega, öllu heldur,“ greip Ásgeir þá inn í „Jafnvel,“ svaraði Rannveig orðum Ásgeirs. Vísaði hún þá í nokkuð beitt skilaboð Ásgeirs til aðila vinnumarkaðarins og hins opinbera í október, þar sem hann sagði ef vinnumarkaðurinn, ríkisstjórnin og atvinnulífið tækju við boltanum í baráttunni gegn verðbólgunni þyrfti Seðlabankinn ekki að beita vaxtaækjunum jafn mikið. Rannveig vísaði einnig í eigin orð frá fundi Seðlabankans í nóvember, þar sem hún sagði alveg ljóst að Seðlabankinn myndi spila sóló, ef aðrir spiluðu ekki með í baráttunni gegn verðbólgunni. Á fundinum í morgun velti hún því upp hvort að aðilar vinnumarkaðarins og hins opinbæra væru staddir í öðrum veruleika en Seðlabankinn. „Það er bara alveg ljóst að minna aðhald hjá hinu opinbera og þessir miklu dýru kjarasamningar, það þýðir ekki einu sinni að hafa eins og við höfum verið með í framsýnu leiðsögninni að í rauninni biðla til þessa aðila að spila með. Þeir eru greinilega í einhverjum öðrum veruleika.“ Benti hún á síðar á fundinum að það væru þrír aðilar hér á landi sem hafi mest áhrif á þjóðarbúskapinn. „Það er vinnumarkaðurinn, það er hið opinbera og það erum við. Þegar þessar ákvarðanir leiða af sér svona mikinn verðbólguþrýsting þá eigum við engra annarra kosta völ en að nota þessa tæki sem Alþingi hefur falið okkur að nota til þess að ná verðbólgumarkmiði sem okkur hefur verið falið að reyna að halda.“ Horfa má á fund Seðlabankans í heild sinni hér að neðan.
Kjaraviðræður 2022-23 Verðlag Seðlabankinn Fjármál heimilisins Húsnæðismál Fasteignamarkaður Tengdar fréttir Ellefta hækkunin í röð: Seðlabankinn hækkar stýrivexti um 0,5 prósentur Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hefur ákveðið að hækka vexti bankans um 0,5 prósentur. Meginvextir bankans, vextir á sjö daga bundnum innlánum, verða því 6,5 prósent. 8. febrúar 2023 08:31 Mest lesið Framkvæmdastjórinn hættir og níu sagt upp Viðskipti innlent „Þetta endar náttúrulega á saklausu fólki“ Viðskipti innlent Tólf sagt upp á Siglufirði Viðskipti innlent Loka vinnslu og segja upp fimmtíu vegna veiðigjaldahækkunar Viðskipti innlent Töpuðu milljarði og bauna á stjórnvöld Viðskipti innlent Lykilþættir til staðar til að halda matvöruverði lágu Neytendur Sigga Lund lenti illa í „Vefstól Svanhildar“ og varar aðra við Neytendur Starfsmenn sem ljúga Atvinnulíf Hafna alfarið ummælum um íslensk gagnaver og peningaþvætti Viðskipti innlent Eignast meirihluta í Streifeneder Viðskipti innlent Fleiri fréttir Töpuðu milljarði og bauna á stjórnvöld „Þetta endar náttúrulega á saklausu fólki“ Hafna alfarið ummælum um íslensk gagnaver og peningaþvætti Tólf sagt upp á Siglufirði Loka vinnslu og segja upp fimmtíu vegna veiðigjaldahækkunar Eignast meirihluta í Streifeneder Framkvæmdastjórinn hættir og níu sagt upp Rekstur Árborgar jákvæður og bæjarstjóri fagnar Reiknuðu með halla en enduðu í hundruð milljóna króna plús Óvænt en breytir þó ekki spám Verðbólgan hjaðnar þvert á spár Segir stefna í að Vélfag verði lagt niður vegna þvingananna Fjórir ráðnir nýir fagstjórar hjá Kvikmyndaskólanum Fiskar komnir í fyrstu 25 metra eldistankana Ráðin markaðsstjóri Prís Helga nýr fjármálastjóri Ísorku Stefna á gervigreindarver við Húsavík Arnar og Eiríkur til Fossa „Áfengið þarf að vera erlendis þegar þú pantar það“ Hermann tekur við söluarmi Samherja Hætt hjá Íslenskri erfðagreiningu eftir sjö ára starf Þrettán nýir veitingastaðir opna í Smáralind Mun flytja í nýtt hús við Austurveg á Selfossi Hvernig skipuleggjum við útgjöld heimilisins? Rekstrarhagnaðurinn þremur milljónum krónum hærri Umframeftirspurn eftir skuldabréfum Play Gunnar Ágúst til Dineout Vilhjálmur í Smáríkinu ákærður fyrir að selja eina hvítvínsbelju Þrjú ráðin til Landsbyggðar Pósturinn hættir að senda til Bandaríkjanna: Geti ekki sett fimmtán prósenta toll á allt Sjá meira
Ellefta hækkunin í röð: Seðlabankinn hækkar stýrivexti um 0,5 prósentur Peningastefnunefnd Seðlabanka Íslands hefur ákveðið að hækka vexti bankans um 0,5 prósentur. Meginvextir bankans, vextir á sjö daga bundnum innlánum, verða því 6,5 prósent. 8. febrúar 2023 08:31