Hvað væri lífið án vina? Valerio Gargiulo skrifar 21. maí 2024 07:30 Á fyrstu skólastigunum komumst við í kynni við fyrstu vini okkar. Síðan, á unglingsárunum, urðu þessir áður ókunnu einstaklingar okkur allt þar sem orðatiltækin "Vinur gefur líf sitt fyrir vin sinn" eða "Sannur vinur veldur þér aldrei vonbrigðum" eru ríkjandi hugsjónir vinskaps. Síðar á lífsleiðinni leiðir tíminn og þroski okkur til þess að skilja að enginn byggir fullkomin bönd. Vinir valda okkur vonbrigðum og við völdum þeim vonbrigðum líka. Í gegnum lífið hef ég skilið að það eru fimm tegundir af vinum. 1. Æskuvinir: Æskuvinir eru þeir sem eiga sér sérstakan stað í lífi okkar. Þeir eru ekkert endilega okkar bestu vinir, en þeir haldast stöðugir með tímanum. Það eru þeir sem við kynnumst á okkar uppvaxtarárum. Við búum til náin tengsl við þá, sem síðan dofna, en hverfa aldrei. Við hittum þessa vini mjög sjaldan. Með þeim tekur það fimm mínútur að þekkja okkur og það er eins og tengslin hafi enn verið ósnortinn. Samt, eftir fundinn, förum við aftur í sitthvora áttina, fram að næsta fundi. Þessir einstaklingar eru viðmiðunarstaður- hornsteinn í sjálfsmynd okkar. 2. Vinir "á krossgötum": Vinir á krossgötum samsvara þeim böndum sem faðerni eða móðurhyggja er í. Það eru tengsl milli þess sem verndar og þess sem leitar verndar. Annar þessara tveggja starfar sem ráðgjafi og leiðbeinandi fyrir hinn. Einhverra hluta vegna veit hann hvernig á að gera það. Þessi tegundafræði tekur einnig til þeirra félaga og vinnu- eða námsfélaga sem hægt er að mynda sameiginlega víglínu með þegar vandamál koma upp. Þeir eru fullkomnir vitorðsmenn, tryggir sameiginlegum málefnum. Þeir koma yfirleitt saman á erfiðum tímum og flytja svo í burtu án vandræða, þar til nýr erfiðleiki kemur upp. 3. Þægindavinir: Við þessa vini höfum umfram allt gagnsemissamband. Samt sem áður er skuldabréfið ekki bundið við þetta. Það er ósvikin ástúð, en með mjög sérstök takmörk. Þetta eru vináttubönd sem myndast í kringum sameiginlegt áhugamál eða skiptast á greiða. Þægindavinir geta verið læknir eða lögfræðingur. Þeir sem við leitum til þegar við eigum í vandamálum tengdum þeirra sviði. Við erum tengd þessum tegundum vina með sáttmála um gagnkvæma samstöðu sem er óbein og er nánast alltaf virt. Það sem sameinar er gagnkvæmur ávinningur. 4. Kynslóðavinir: Það er mjög sérstök vinátta. Það gerist á milli fólks á mjög mismunandi aldri. Þetta þýðir að ef til vill deila þeir ekki daglegum athöfnum, heldur nokkrum mikilvægum þáttum í lífi sínu. Þau eru yfirleitt ekki stöðug vinátta heldur mjög djúp. 5. Bestu vinir: Bestu vinir eru þeir sem við getum hringt í klukkan 2 á morgnana vegna þess að við eigum við mikið vandamál að stríða. Þeir hlusta vandlega á okkur og eru við hlið okkar í öllum kringumstæðum. Þeir vita allt, eða næstum allt, um líf okkar. Með þeim finnst okkur við vera örugg og við þurfum ekki grímur, því sambandið byggist á gagnkvæmu samþykki. Bestu vinir eru fáir í lífinu. Og þeir eru ekki einu sinni fullkomnir og kannski höldum við smá gremju eða smá öfund af þeim. Hins vegar er ástúð og framboð alltaf í fyrirrúmi. Alls konar vinir eru dýrmætir. Vinátta gerir okkur að betri manneskjum og hjálpar okkur að vaxa. Latneski heimspekingurinn Cicero sagði: "Ég get aðeins hvatt ykkur til að setja vináttuna ofar öllu öðru hér í heimi því ekkert er í jafn miklu samræmi við innsta eðli mannsins. Það er ekkert sem hefur meira gildi, hvort heldur vel gengur eða á móti blæs." Höfundur er skáld, rithöfundur og þýðandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Valerio Gargiulo Mest lesið Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson Skoðun Halldór 26.09.2026 Halldór Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir Skoðun Skoðun Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Sjá meira
Á fyrstu skólastigunum komumst við í kynni við fyrstu vini okkar. Síðan, á unglingsárunum, urðu þessir áður ókunnu einstaklingar okkur allt þar sem orðatiltækin "Vinur gefur líf sitt fyrir vin sinn" eða "Sannur vinur veldur þér aldrei vonbrigðum" eru ríkjandi hugsjónir vinskaps. Síðar á lífsleiðinni leiðir tíminn og þroski okkur til þess að skilja að enginn byggir fullkomin bönd. Vinir valda okkur vonbrigðum og við völdum þeim vonbrigðum líka. Í gegnum lífið hef ég skilið að það eru fimm tegundir af vinum. 1. Æskuvinir: Æskuvinir eru þeir sem eiga sér sérstakan stað í lífi okkar. Þeir eru ekkert endilega okkar bestu vinir, en þeir haldast stöðugir með tímanum. Það eru þeir sem við kynnumst á okkar uppvaxtarárum. Við búum til náin tengsl við þá, sem síðan dofna, en hverfa aldrei. Við hittum þessa vini mjög sjaldan. Með þeim tekur það fimm mínútur að þekkja okkur og það er eins og tengslin hafi enn verið ósnortinn. Samt, eftir fundinn, förum við aftur í sitthvora áttina, fram að næsta fundi. Þessir einstaklingar eru viðmiðunarstaður- hornsteinn í sjálfsmynd okkar. 2. Vinir "á krossgötum": Vinir á krossgötum samsvara þeim böndum sem faðerni eða móðurhyggja er í. Það eru tengsl milli þess sem verndar og þess sem leitar verndar. Annar þessara tveggja starfar sem ráðgjafi og leiðbeinandi fyrir hinn. Einhverra hluta vegna veit hann hvernig á að gera það. Þessi tegundafræði tekur einnig til þeirra félaga og vinnu- eða námsfélaga sem hægt er að mynda sameiginlega víglínu með þegar vandamál koma upp. Þeir eru fullkomnir vitorðsmenn, tryggir sameiginlegum málefnum. Þeir koma yfirleitt saman á erfiðum tímum og flytja svo í burtu án vandræða, þar til nýr erfiðleiki kemur upp. 3. Þægindavinir: Við þessa vini höfum umfram allt gagnsemissamband. Samt sem áður er skuldabréfið ekki bundið við þetta. Það er ósvikin ástúð, en með mjög sérstök takmörk. Þetta eru vináttubönd sem myndast í kringum sameiginlegt áhugamál eða skiptast á greiða. Þægindavinir geta verið læknir eða lögfræðingur. Þeir sem við leitum til þegar við eigum í vandamálum tengdum þeirra sviði. Við erum tengd þessum tegundum vina með sáttmála um gagnkvæma samstöðu sem er óbein og er nánast alltaf virt. Það sem sameinar er gagnkvæmur ávinningur. 4. Kynslóðavinir: Það er mjög sérstök vinátta. Það gerist á milli fólks á mjög mismunandi aldri. Þetta þýðir að ef til vill deila þeir ekki daglegum athöfnum, heldur nokkrum mikilvægum þáttum í lífi sínu. Þau eru yfirleitt ekki stöðug vinátta heldur mjög djúp. 5. Bestu vinir: Bestu vinir eru þeir sem við getum hringt í klukkan 2 á morgnana vegna þess að við eigum við mikið vandamál að stríða. Þeir hlusta vandlega á okkur og eru við hlið okkar í öllum kringumstæðum. Þeir vita allt, eða næstum allt, um líf okkar. Með þeim finnst okkur við vera örugg og við þurfum ekki grímur, því sambandið byggist á gagnkvæmu samþykki. Bestu vinir eru fáir í lífinu. Og þeir eru ekki einu sinni fullkomnir og kannski höldum við smá gremju eða smá öfund af þeim. Hins vegar er ástúð og framboð alltaf í fyrirrúmi. Alls konar vinir eru dýrmætir. Vinátta gerir okkur að betri manneskjum og hjálpar okkur að vaxa. Latneski heimspekingurinn Cicero sagði: "Ég get aðeins hvatt ykkur til að setja vináttuna ofar öllu öðru hér í heimi því ekkert er í jafn miklu samræmi við innsta eðli mannsins. Það er ekkert sem hefur meira gildi, hvort heldur vel gengur eða á móti blæs." Höfundur er skáld, rithöfundur og þýðandi.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar