Hundruðum þúsunda bóka fargað á ári hverju Tómas Arnar Þorláksson skrifar 30. mars 2026 12:06 Gunnar Dofri Ólafsson, samskipta- og þróunarstjóri Sorpu. vísir Mörg hundruð þúsund bækur enda í ruslinu á hverju ári samkvæmt sviðsstjóra samskipta- og þjónustusviðs Sorpu. Ýmsum sárnar að sjá meistaraverk stórhöfunda í ruslinu en hundrað þúsund bækur fara á sölu hjá Góða hirðinum á hverju ári. Framboð sé langt umfram eftirspurn neytenda og sviðsstjórinn býður Hallgrími Helgasyni í kaffi. Hallgrímur Helgason, rithöfundur og myndlistarmaður, vakti athygli á því á Facebook-síðu sinni um helgina að meistaraverk eftir stórhöfunda á borð við Þórberg Þórðarson og Halldór Laxness enduðu gjarnan í endurvinnslugámum hjá Sorpu með pappa og öðru rusli. Færslan uppskar mikil viðbrögð og er óhætt að segja að fólk hafi sopið hveljur enda sárnaði þeim að sjá menningararf þjóðarinnar í ruslinu. Dropi í hafið Gunnar Dofri Ólafsson, sviðsstjór samskipta- og þjónustusviðs Sorpu, segist skilja það vel að fólki finnist sýnin sorgleg. Raunveruleikinn sé þó sá að hundruð þúsunda bóka endi í ruslinu á ári hverju. „Framboðið á bókum sem er verið að henda er miklu meira en við önnum. Við hjá Sorpu tökum við bókum hérna inn í Góða hirðinn og ég held að það sé ekki mjög langsótt hjá mér að segja að Góði hirðirinn sé stærsta bókaúð landsins, því við seljum á bilinu 100 til 150 þúsund bækur á ári. Það er bara dropi í hafið því við fáum svona 400 til 500 þúsund bækur til okkar árlega.“ Miðað við tölur Gunnars má reikna út að í minnsta lagi sé 300 til 350 þúsund bókum því fargað á ári hverju. „Það er þá bara af þeim bókum sem fara í nytjagámana fyrir Góða hirðinn. Þá eru ótaldar þær bækur eins og Hallgrímur vakti athygli á um helgina sem fara bara beint í gáma fyrir pappír þegar gámarnir fyrir Góða hirðinn eru fullir. Hvert mannsbarn lætur okkur hafa eina bók á ári á hverju ári.“ Býður Hallgrími í kaffi Góði hirðirinn reyni eftir bestu getu að koma eins mörgum bókum og hægt er í endurnýtingu. Gunnar segir þau hjá Sorpu verulega opin fyrir því að leita leiða til að bjarga enn fleiri bókum. „Við sjáum að sjálfsögðu mikið eftir þessu því bækur endast í rauninni að eilífu og það er ekkert sem gerir það að verkum að það sé ekki hægt að nota þær aftur og aftur, sem er okkar höfuðmarkmið. Ef það er áhugi þarna úti á markaði hjá útgefendum eða einhverjum að nálgast bækur hjá okkur til gjafa eða til sölu og þá helst í svolítið miklu magni því við horfum á þetta í tonnum en ekki stykkjum, þá gæti það verið mjög áhugavert samtal.“ Hann segir það sorglegt að sjá hluti sem eru fullkomlega nothæfir ekki halda áfram í notkun. Hann fagnar umræðunni og vonar að fleira fólk leiti til þeirra í þeirri von að finna góða bók. „Þessar endurvinnslustöðvar eru staðir þar sem þú kemur til að losa sig við hluti en ekki endilega þar sem þú kemur til að sækja hluti. Upplifunin að sækja bók á endurvinnslustöð er ekki endilega gleðileg. Hún er miklu betri hér í Góða hirðinum þar sem við seljum hundrað þúsund bækur. Það væri gaman ef þeir sem setja bækur á markað, útgefendur og aðrir komi til liðs við okkur. Ætli ég þurfi ekki að bjóða Hallgrími í kaffi til að skoða hvernig við getum leyst þetta. Svo einhver geti tekið við þessum bókum. Það að henda þessu kostar samfélagið og kostar sorpu. Það væri mikill kostur ef þessar bækur færu aftur í samfélagið.“ Bókmenntir Sorpa Halldór Laxness Reykjavík Mest lesið Sætir morðhótunum og óhróðri í vinsælum Facebook-hópi Innlent Gabríel Douane og fimm aðrir sýknaðir Innlent Gunnar Þórðarson er látinn Innlent Tugir tilkynninga í viku: „Þetta var ekki í fyrsta skipti sem þau voru handtekin“ Innlent Bílstjóri horfði á skelfingu lostinn Innlent Heilum gámi af kampavíni stolið af Ölgerðinni Innlent Horfðu á bílinn velta niður fjallið Innlent Mosfellsdalur minnti á vígvöll Innlent Okkar McCartney, okkar Bach kveður Innlent Rússnesk stýriflaug líklega lent í Póllandi Erlent Fleiri fréttir Stærsta umferðarhelgi ársins hafin Bílstjóri horfði á skelfingu lostinn Meirihluti ætlar að segja já í ágúst Skilningsleysi foreldra mætti litblindum syninum Staðan orðin „þokkalega góð“ Tugir tilkynninga í viku: „Þetta var ekki í fyrsta skipti sem þau voru handtekin“ Okkar McCartney, okkar Bach kveður Vasaþjófar gómaðir á Suðurlandi og minkafár í rénun Fleiri en einn hafi verið að verki Dýralæknafélag Íslands fordæmir skemmdarverk í Dalsbúi Gunnar Þórðarson er látinn Dregur úr ánægju með frammistöðu ríkisstjórnarflokkanna Sex handteknir grunaðir um vasaþjófnað Sætir morðhótunum og óhróðri í vinsælum Facebook-hópi Gabríel Douane og fimm aðrir sýknaðir Heilum gámi af kampavíni stolið af Ölgerðinni Mosfellsdalur minnti á vígvöll Greinir á um leiðir til að draga úr nikótínneyslu ungmenna Gæsluvarðhald samþykkt yfir Ming Ting „Það er búið að slökkva og húsið er ónýtt“ Gripinn á nánast tvöföldum hámarkshraða Skothljóð og minkafár í Mosfellsdal í beinni Eldur logaði í Stykkishólmi Horfðu á bílinn velta niður fjallið Hvað er í boði um verslunarmannahelgina? „Þeir skulu ekki halda það að þeir geti drepið mig“ Slapp vel þegar bíll hennar valt yfir 200 metra niður Bolafjall Hafdís Huld í bæjarstjórastólinn Allir á hlaupum að reyna fanga minka Ráðlagt að hafa garða snyrtilega og stéttir sópaðar þegar fólk er í burtu Sjá meira
Hallgrímur Helgason, rithöfundur og myndlistarmaður, vakti athygli á því á Facebook-síðu sinni um helgina að meistaraverk eftir stórhöfunda á borð við Þórberg Þórðarson og Halldór Laxness enduðu gjarnan í endurvinnslugámum hjá Sorpu með pappa og öðru rusli. Færslan uppskar mikil viðbrögð og er óhætt að segja að fólk hafi sopið hveljur enda sárnaði þeim að sjá menningararf þjóðarinnar í ruslinu. Dropi í hafið Gunnar Dofri Ólafsson, sviðsstjór samskipta- og þjónustusviðs Sorpu, segist skilja það vel að fólki finnist sýnin sorgleg. Raunveruleikinn sé þó sá að hundruð þúsunda bóka endi í ruslinu á ári hverju. „Framboðið á bókum sem er verið að henda er miklu meira en við önnum. Við hjá Sorpu tökum við bókum hérna inn í Góða hirðinn og ég held að það sé ekki mjög langsótt hjá mér að segja að Góði hirðirinn sé stærsta bókaúð landsins, því við seljum á bilinu 100 til 150 þúsund bækur á ári. Það er bara dropi í hafið því við fáum svona 400 til 500 þúsund bækur til okkar árlega.“ Miðað við tölur Gunnars má reikna út að í minnsta lagi sé 300 til 350 þúsund bókum því fargað á ári hverju. „Það er þá bara af þeim bókum sem fara í nytjagámana fyrir Góða hirðinn. Þá eru ótaldar þær bækur eins og Hallgrímur vakti athygli á um helgina sem fara bara beint í gáma fyrir pappír þegar gámarnir fyrir Góða hirðinn eru fullir. Hvert mannsbarn lætur okkur hafa eina bók á ári á hverju ári.“ Býður Hallgrími í kaffi Góði hirðirinn reyni eftir bestu getu að koma eins mörgum bókum og hægt er í endurnýtingu. Gunnar segir þau hjá Sorpu verulega opin fyrir því að leita leiða til að bjarga enn fleiri bókum. „Við sjáum að sjálfsögðu mikið eftir þessu því bækur endast í rauninni að eilífu og það er ekkert sem gerir það að verkum að það sé ekki hægt að nota þær aftur og aftur, sem er okkar höfuðmarkmið. Ef það er áhugi þarna úti á markaði hjá útgefendum eða einhverjum að nálgast bækur hjá okkur til gjafa eða til sölu og þá helst í svolítið miklu magni því við horfum á þetta í tonnum en ekki stykkjum, þá gæti það verið mjög áhugavert samtal.“ Hann segir það sorglegt að sjá hluti sem eru fullkomlega nothæfir ekki halda áfram í notkun. Hann fagnar umræðunni og vonar að fleira fólk leiti til þeirra í þeirri von að finna góða bók. „Þessar endurvinnslustöðvar eru staðir þar sem þú kemur til að losa sig við hluti en ekki endilega þar sem þú kemur til að sækja hluti. Upplifunin að sækja bók á endurvinnslustöð er ekki endilega gleðileg. Hún er miklu betri hér í Góða hirðinum þar sem við seljum hundrað þúsund bækur. Það væri gaman ef þeir sem setja bækur á markað, útgefendur og aðrir komi til liðs við okkur. Ætli ég þurfi ekki að bjóða Hallgrími í kaffi til að skoða hvernig við getum leyst þetta. Svo einhver geti tekið við þessum bókum. Það að henda þessu kostar samfélagið og kostar sorpu. Það væri mikill kostur ef þessar bækur færu aftur í samfélagið.“
Bókmenntir Sorpa Halldór Laxness Reykjavík Mest lesið Sætir morðhótunum og óhróðri í vinsælum Facebook-hópi Innlent Gabríel Douane og fimm aðrir sýknaðir Innlent Gunnar Þórðarson er látinn Innlent Tugir tilkynninga í viku: „Þetta var ekki í fyrsta skipti sem þau voru handtekin“ Innlent Bílstjóri horfði á skelfingu lostinn Innlent Heilum gámi af kampavíni stolið af Ölgerðinni Innlent Horfðu á bílinn velta niður fjallið Innlent Mosfellsdalur minnti á vígvöll Innlent Okkar McCartney, okkar Bach kveður Innlent Rússnesk stýriflaug líklega lent í Póllandi Erlent Fleiri fréttir Stærsta umferðarhelgi ársins hafin Bílstjóri horfði á skelfingu lostinn Meirihluti ætlar að segja já í ágúst Skilningsleysi foreldra mætti litblindum syninum Staðan orðin „þokkalega góð“ Tugir tilkynninga í viku: „Þetta var ekki í fyrsta skipti sem þau voru handtekin“ Okkar McCartney, okkar Bach kveður Vasaþjófar gómaðir á Suðurlandi og minkafár í rénun Fleiri en einn hafi verið að verki Dýralæknafélag Íslands fordæmir skemmdarverk í Dalsbúi Gunnar Þórðarson er látinn Dregur úr ánægju með frammistöðu ríkisstjórnarflokkanna Sex handteknir grunaðir um vasaþjófnað Sætir morðhótunum og óhróðri í vinsælum Facebook-hópi Gabríel Douane og fimm aðrir sýknaðir Heilum gámi af kampavíni stolið af Ölgerðinni Mosfellsdalur minnti á vígvöll Greinir á um leiðir til að draga úr nikótínneyslu ungmenna Gæsluvarðhald samþykkt yfir Ming Ting „Það er búið að slökkva og húsið er ónýtt“ Gripinn á nánast tvöföldum hámarkshraða Skothljóð og minkafár í Mosfellsdal í beinni Eldur logaði í Stykkishólmi Horfðu á bílinn velta niður fjallið Hvað er í boði um verslunarmannahelgina? „Þeir skulu ekki halda það að þeir geti drepið mig“ Slapp vel þegar bíll hennar valt yfir 200 metra niður Bolafjall Hafdís Huld í bæjarstjórastólinn Allir á hlaupum að reyna fanga minka Ráðlagt að hafa garða snyrtilega og stéttir sópaðar þegar fólk er í burtu Sjá meira