„Skemmti­legra ef við hefðum lent á hinu árinu“

Rekstur A-hluta Reykjavíkurborgar var neikvæður um rúmlega fimm milljarða króna á síðasta ári. Í nóvember var gert ráð fyrir fjögur hundruð milljóna afgangi. Matsbreyting á eignum Félagsbústaða varð til þess að B-hlutinn var rekinn með ríflegum afgangi.

Árið 2024 skilaði A-hlutinn 4,7 milljarða afgangi svo um er að ræða um tíu milljarða neikvæðan viðsnúning. Í tilkynningu frá borginni segir meðal annars að há verðbólga, óvissa á atvinnumarkaði og hækkun lífeyrisskuldbindinga skýri helst neikvæða niðurstöðu.

Fyrrverandi borgarstjóri svekktur

Einar Þorsteinsson segir niðurstöðuna gríðarleg vonbrigði og að núverandi meirihluti eyði um efni fram.

„Þegar ég skilaði af mér borginni eftir mína borgarstjóratíð voru fimm milljarðar í afgang, það er heimamundurinn sem þessi meirihluti fékk,“ segir Einar og bætir því við að meirihlutinn sýni ekki aðhald og virðist ekki hafa neinn áhuga á rekstri.

„Ég held að enginn hefði geta gert sér það í hugarlund að þau myndu gjörsamlega klúðra fjármálunum á einu ári,“ segir hann jafnframt.

Hildur Björnsdóttir, oddviti Sjálfstæðisflokksins, segir líkt og Einar að fjárhagur borgarinnar sé áhyggjuefni. Hún segir það sjaldgæft að það gerist eins og nú að útsvarstekjur hafi verið ofmetnar.

„En svo voru auðvitað bara útgjöld umfram heimildir,“ segir Hildur og tekur sem dæmi að laun hafi hækkað um rúmlega átján prósent milli ára sem séu verulegar hækkanir og langt umfram kjarasamningsbundnar hækkanir.

Þá segir hún að ráðast þurfi að vandanum og leysa þetta enda sé að hennar mati ljóst að eitthvað sé að í rekstrinum. Ekki sé hægt að selja af sér spjarirnar til eilífðarnóns.

Betra ár á undan

Þetta er fyrsta rekstrarár Heiðu Bjargar Hilmisdóttur sem borgarstjóra en hún sagði í kvöldfréttum Sýnar að það hefði verið skemmtilegra ef hennar meirihluti hefði hitt á árið á undan.

„Þetta væri auðvitað skemmtilegra ef við hefðum lent á hinu árinu, árinu á undan þar sem lífeyrisskuldbindingin var jákvæð þannig að það kom tekjufærsla en ekki gjaldfærsla eins og núna og hún er auðvitað ríflega tíu milljarðar,“ segir Heiða.

Hún segir þetta vera reiknistærð sem tryggingastærðfræðingar reikni út frá launahækkunum, verðbólgu og ávöxtun á markaði svo eitthvað sé nefnt. Hún vilji einnig vekja athygli á því að áætlanir séu að standast hvað varðar rekstur grunnþjónustu.

„Við höfum bætt í hvað varðar börn og barnafjölskyldur og erum bara mjög stollt af því. Það sést að það hafi verið vel áætlað fyrir því og sparað á móti,“ segir Heiða einnig. Það sé alls ekki þannig að laun hafi hækkað um átján prósent heldur séu lífeyrisskuldbindingareikningarnir komnir inn.

Lykiltölur í rétta átt

Er eitthvað sem má segja að hefði mátt fara betur þegar horft er til baka ef lífeyrisskuldbindingar eru teknar út fyrir sviga?

Heiða segir að í fyrsta lagi þurfi að skoða það hvort hægt sé að spá betur fyrir um þessar upphæðir og að sú vinna sé farin af stað. Svo sé líka spurning hvers vegna þetta sé inni í rekstrarreikningum sveitarfélaga, þetta sé ekki í rekstrarreikningum hjá neinum öðrum.

„Þetta kannski gefur ekki góða mynd og ég sé strax að það eru komnar svona villandi tölur í umferð sem er auðvitað ekki gott af því að þetta er skuldbinding. Þetta er ekki fjármagn sem hefur farið út og handbært fé og allar lykiltölur í rekstrinum eru að þróast í rétta átt,“ segir Heiða.

Enn að jafna sig eftir Covid

Það er kannski hægt að slá því föstu að þú verðir ekki borgarstjóri eftir næstu kosningar en hefðir þú viljað skila af þér betra búi? 

„Við erum auðvitað að koma út úr mjög erfiðum tíma og erum ennþá að ná okkur á strik eftir Covid,“ segir Heiða og bætir við að þau hafi ætlað að hafa „allt á grænu“ núna en það hafi ekki tekist að ná rekstrarniðurstöðunni.

Þau séu að ná eiginlega öllum mælikvörðum í jákvæða átt, séu komin með veltufé frá rekstri í 6,9 prósent og að markmiðið sé 7,5 prósent. 

„Við erum búin að vera að fjárfesta gríðarlega og ég er mjög stolt af rekstri borgarinnar,“ segir Heiða og hún sé sérstaklega stolt af því að fyrsta verk þeirra hafi verið að hækka laun kennara. 

En getur maður gengið stoltur frá tíu milljarða viðsnúningi?

„Þetta er auðvitað reiknuð stærð sem kemur þá inn sem skuldbinding og svo sjáum við bara hvort að ávöxtunin verður betri á næsta ári og þá mögulega verður það jákvætt aftur,“ segir Heiða.