Á Reykjavík að hafa þingmenn á Alþingi? Jón Bjarnason skrifar 17. september 2026 10:45 Höfuðborg Bandaríkjanna Washington, D,C á engan fulltrúa á Bandaríkjaþingi, hvorki í Öldungadeildinni né Fulltrúadeildinni. Hún er svo kallað " alríkishérað" þar sem miðstöð stjórnsýslu Bandaríkjanna er, höfuðborg allra Bandaríkjanna. Til þess að gæta hlutleysis og forðast beina hagsmunabaráttu inni á Bandríkja þingi gagnvart öðrum fylkjum og héruðum Bandaríkjanna var ákveðið í stjórnarskrá að borgin skyldi ekki hafa fulltrúa á þinginu. Um 700 þús manns búa á borgarsvæðinu. Engu að síður borga íbúarnir skatta til alríkisins eins og íbúar annarra fylkja. "Stórborgarsvæðið Washinton, D.C. er sjöunda stærsta borgarsvæði Bandaríkjanna. Frá 1973 hefur stjórn alríkishéraðsins verið í höndum borgarstjóra og 13 manna kjörins borgarráðs, en Bandaríkjaþing hefur heimild til að fella úr gildi lög alríkishéraðsins. Íbúar alríkishéraðsins hafa ekki kosningarétt á Bandaríkjaþingi, en kjósa sér einn áheyrnarfulltrúa án atkvæðisréttar í neðri deild þingsins. Kjósendur í borginni hafa þrjá kjörmenn í forsetakosningum samkvæmt 23. viðauka bandarísku stjórnarskrárinnar frá 1961. ( Wilkepedia) Því er þetta nefnt hér að í nýrri skýrslu og tillögum að skipan alþingis er lagt til að fækka þingmönnum á landsbyggðinni með auknu valdi til höfðuðborgarsvæðisins. Lýðræðið getur fyrir sumum verið afstætt og ekki skal lagt mat á röksemd starfshópsins. Kannski ætti að skipta landinu aftur upp í fleiri kjördæmi þannig að nánd þingmanna við land og þjóði yrði meiri frá innstu dala til ystu stranda. Öll ríki Sameinuðuþjóðanna hafa reyndar eitt atkvæði óháð stærð. Mismunandi atkvæðisrétt er verið að taka upp innan Evrópusambandsins eftir stærð þjóða. Reykjavík er höfuðborg allra landsmanna Hér væri líka ágætt að velta fyrir sér sama fyrikomulagi og í Bandaríkjunum. Reykjavík, höfðuborg landsins með alþingi, öll ráðuneyti og stjórnsýslustofnanir. Háskóla landsins og æðstu dómstóla, fjármálastofnanir og landsjúkrahús svo mætti áfram telja, væri skilgreind sem höfuðborg þjóðarinnar allrar, eins og hún er, og þá án sérstakra þingmanna á Alþingi Íslendinga eins og Bandaríkin hafa það. Nú hefur starfshópur skilað áliti um nýjan skipan alþingis. Ísland er að þróast í borgríki, ekki aðeins hvað varðar búsetu heldur einnig í þjóðfélagsvitundinni og í hugum borgarbúa sjálfra. og landsmanna allra Ekki er við einstaka borgarbúa að sakast, en það gæti verið frumlegra að skipa starfshóp, einn frá Langanesi, einn frá Höfn í Hornafirði einn frá Vestmannaeyjum og einn frá Ísafirði í að vinna tillögur um skipan kjördæma og þingmanna á alþingi Íslendinga. Menn sem vilja slá sig til riddara og sem álitsgjafa í þjóðfélagsumræðunni finnst of ágætt að tala niður til landsbyggðarinnar. Maður verður enn meir hugsi og skilur betur rökin fyrir stöðu höfuðborgar Bandaríkjanna þegar svon tillögur koma fram. Til þjóðarsáttar hefur Washington engan eigin þingmann á Bandaríkjaþingi og enginn talar um að flytja þaðan þess vegna Nýjasta þjóðaratkvæðagreiðslan um aðild að ESB og skifting atkvæða milli landsvæða sýnir því miður að bilið breikkar á milli höfuðborgar og landsbyggðar.. Talað var niður til landsbyggðarfólks sem væri ómenntaður bændalýður eða sjávarþorpsbúar sem hefðu ekkert vit á hvað þeim væri fyrir bestu og m.a. hafnað aðild að ESB.. Skattar á fjarlægðir aðal tekjustofn ríkisins Einn aðal tekjustofn ríkissjóðs eru skattar á fjarlægðir frá höfuðborginni, kílómetragjald, oliíugjöld osfv, flutningsgjöld, skólagjöld, sérhæfð læknisþjónusta. Og enn er gefið í : Því lengra frá höfuðborginni, því hærri skattlagning. Samtímis er þjónustunni safnað og safnað saman í Borgríkinu Reykjvík. Það er leitun að auglýsinga skiltum eða upplýsingum á íslensku á götum eða í búðargluggum höfuðborgarinnari. Það verður að grípa til rótækra aðgerða. Liður í því væri að fara að dæmi Bandaríkjamanna og höfuðborgin væri höfuðborg allra landsmanna og gæfi eftir fulltrúa sína á alþingi til landsbyggðarkjördæmanna á Vesturlandi, Vestfjörðum, Norðurlandi, Austurlandi og Suðurlandi. Kjördæmum mætti skipta upp í önnur minni til þess að auka nánd þingmanna við landið og þjóðina alla. Höfundur er fyrrverandi þingmaður og ráðherra. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kjördæmaskipan Mest lesið Þegar veikindaleyfi verður að fríi Gunnar Ármannsson Skoðun Ríkisstjórnin ætlar að keyra ferðaþjónustufyrirtæki á Gullhringnum í gjaldþrot! Helgi Kjartansson,Ásta Stefánsdóttir Skoðun Hægrisveiflan ýkta Egill Ö. Hermannsson Skoðun Hvert í fjandanum erum við eiginlega komin sem samfélag? Steindór Þórarinsson Skoðun Hvaða skilaboð erum við að senda framtíðarkennurum? Eyrún Ósk Hjartardóttir Skoðun Hagræðing fyrir hvern? Stefán Pettersson Skoðun Traust byggist á vönduðum vinnubrögðum Ragnar Þór Reynisson,Valdimar Víðisson Skoðun Bláskógaskatturinn minnkar kökuna Guðrún Hafsteinsdóttir Skoðun Hvað verður um störfin okkar? Auður Alfa Ólafsdóttir Skoðun Ráðherrann sem skiptir litlu máli Arnar Sigurðsson Skoðun Skoðun Skoðun Allir með Willum Þór Þórsson,Jóhann Steinar Ingimundarson,Þórður Á. Hjaltested skrifar Skoðun Hitaveitan er ekki aflátsbréf: Forfeðurnir voru brautryðjendur, af hverju hikum við? Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Börn með fjölþættan vanda – hver hugsar um framtíð þeirra? Þórdís Hulda Tómasdóttir skrifar Skoðun Hvað verður um störfin okkar? Auður Alfa Ólafsdóttir skrifar Skoðun Þegar veikindaleyfi verður að fríi Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Ríkisstjórnin ætlar að keyra ferðaþjónustufyrirtæki á Gullhringnum í gjaldþrot! Helgi Kjartansson,Ásta Stefánsdóttir skrifar Skoðun Hvaða skilaboð erum við að senda framtíðarkennurum? Eyrún Ósk Hjartardóttir skrifar Skoðun Bláskógaskatturinn minnkar kökuna Guðrún Hafsteinsdóttir skrifar Skoðun Traust byggist á vönduðum vinnubrögðum Ragnar Þór Reynisson,Valdimar Víðisson skrifar Skoðun Þingkosningar í Bandaríkjunum: Mun stríð Trumps í Íran harðna eftir miðkjörtímabilskosningarnar? Jun Þór Morikawa skrifar Skoðun Hagræðing fyrir hvern? Stefán Pettersson skrifar Skoðun Hvert í fjandanum erum við eiginlega komin sem samfélag? Steindór Þórarinsson skrifar Skoðun Hvað viltu verða þegar þú verður stór? Jónína Lovísa Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Vafasama Viðreisn Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þú átt nóg og þú ert nóg Ragnhildur Katla Jónsdóttir skrifar Skoðun Eru jólin hátíð barnanna eða bara þeirra sem hafa efni á þeim? Inga V. Henriksen Bergdal skrifar Skoðun Hægrisveiflan ýkta Egill Ö. Hermannsson skrifar Skoðun Ráðherrann sem skiptir litlu máli Arnar Sigurðsson skrifar Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir skrifar Skoðun Norræna módelið: Af hverju refsum við kaupendum en ekki þeim sem selja? Drífa Snædal skrifar Skoðun Hvað hafa börnin gert fyrir okkur? Kristný Steingrímsdóttir skrifar Skoðun Hugmyndakassinn Perla Hafþórsdóttir skrifar Skoðun Losun Íslands á jarðefnaeldsneyti og ómarkviss og ósanngjörn skattheimt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar Skoðun Hvar endar ráðaleysið? Þegar sveitarfélögin eru komin í gildru skammtímaniðurskurðar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Hvers virði er verndarskyldan ef upplýsingagjöfin skapar hættuna? Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar Skoðun Óðinn heldur fyrir heila augað Hrafnkell Tumi Kolbeinsson skrifar Skoðun Hneykslan og hræsni: Hvers vegna sum hatursorðræða er ásættanleg en önnur ekki Ian McDonald skrifar Skoðun Samstaða um Suðurnesin sem drifkraft vaxtar Pálmi Freyr Randversson,Berglind Kristinsdóttir,Guðjón Skúlason skrifar Skoðun Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson skrifar Skoðun Sundlaugin er ekki vandamálið Unnur Helga Óttarsdóttir skrifar Sjá meira
Höfuðborg Bandaríkjanna Washington, D,C á engan fulltrúa á Bandaríkjaþingi, hvorki í Öldungadeildinni né Fulltrúadeildinni. Hún er svo kallað " alríkishérað" þar sem miðstöð stjórnsýslu Bandaríkjanna er, höfuðborg allra Bandaríkjanna. Til þess að gæta hlutleysis og forðast beina hagsmunabaráttu inni á Bandríkja þingi gagnvart öðrum fylkjum og héruðum Bandaríkjanna var ákveðið í stjórnarskrá að borgin skyldi ekki hafa fulltrúa á þinginu. Um 700 þús manns búa á borgarsvæðinu. Engu að síður borga íbúarnir skatta til alríkisins eins og íbúar annarra fylkja. "Stórborgarsvæðið Washinton, D.C. er sjöunda stærsta borgarsvæði Bandaríkjanna. Frá 1973 hefur stjórn alríkishéraðsins verið í höndum borgarstjóra og 13 manna kjörins borgarráðs, en Bandaríkjaþing hefur heimild til að fella úr gildi lög alríkishéraðsins. Íbúar alríkishéraðsins hafa ekki kosningarétt á Bandaríkjaþingi, en kjósa sér einn áheyrnarfulltrúa án atkvæðisréttar í neðri deild þingsins. Kjósendur í borginni hafa þrjá kjörmenn í forsetakosningum samkvæmt 23. viðauka bandarísku stjórnarskrárinnar frá 1961. ( Wilkepedia) Því er þetta nefnt hér að í nýrri skýrslu og tillögum að skipan alþingis er lagt til að fækka þingmönnum á landsbyggðinni með auknu valdi til höfðuðborgarsvæðisins. Lýðræðið getur fyrir sumum verið afstætt og ekki skal lagt mat á röksemd starfshópsins. Kannski ætti að skipta landinu aftur upp í fleiri kjördæmi þannig að nánd þingmanna við land og þjóði yrði meiri frá innstu dala til ystu stranda. Öll ríki Sameinuðuþjóðanna hafa reyndar eitt atkvæði óháð stærð. Mismunandi atkvæðisrétt er verið að taka upp innan Evrópusambandsins eftir stærð þjóða. Reykjavík er höfuðborg allra landsmanna Hér væri líka ágætt að velta fyrir sér sama fyrikomulagi og í Bandaríkjunum. Reykjavík, höfðuborg landsins með alþingi, öll ráðuneyti og stjórnsýslustofnanir. Háskóla landsins og æðstu dómstóla, fjármálastofnanir og landsjúkrahús svo mætti áfram telja, væri skilgreind sem höfuðborg þjóðarinnar allrar, eins og hún er, og þá án sérstakra þingmanna á Alþingi Íslendinga eins og Bandaríkin hafa það. Nú hefur starfshópur skilað áliti um nýjan skipan alþingis. Ísland er að þróast í borgríki, ekki aðeins hvað varðar búsetu heldur einnig í þjóðfélagsvitundinni og í hugum borgarbúa sjálfra. og landsmanna allra Ekki er við einstaka borgarbúa að sakast, en það gæti verið frumlegra að skipa starfshóp, einn frá Langanesi, einn frá Höfn í Hornafirði einn frá Vestmannaeyjum og einn frá Ísafirði í að vinna tillögur um skipan kjördæma og þingmanna á alþingi Íslendinga. Menn sem vilja slá sig til riddara og sem álitsgjafa í þjóðfélagsumræðunni finnst of ágætt að tala niður til landsbyggðarinnar. Maður verður enn meir hugsi og skilur betur rökin fyrir stöðu höfuðborgar Bandaríkjanna þegar svon tillögur koma fram. Til þjóðarsáttar hefur Washington engan eigin þingmann á Bandaríkjaþingi og enginn talar um að flytja þaðan þess vegna Nýjasta þjóðaratkvæðagreiðslan um aðild að ESB og skifting atkvæða milli landsvæða sýnir því miður að bilið breikkar á milli höfuðborgar og landsbyggðar.. Talað var niður til landsbyggðarfólks sem væri ómenntaður bændalýður eða sjávarþorpsbúar sem hefðu ekkert vit á hvað þeim væri fyrir bestu og m.a. hafnað aðild að ESB.. Skattar á fjarlægðir aðal tekjustofn ríkisins Einn aðal tekjustofn ríkissjóðs eru skattar á fjarlægðir frá höfuðborginni, kílómetragjald, oliíugjöld osfv, flutningsgjöld, skólagjöld, sérhæfð læknisþjónusta. Og enn er gefið í : Því lengra frá höfuðborginni, því hærri skattlagning. Samtímis er þjónustunni safnað og safnað saman í Borgríkinu Reykjvík. Það er leitun að auglýsinga skiltum eða upplýsingum á íslensku á götum eða í búðargluggum höfuðborgarinnari. Það verður að grípa til rótækra aðgerða. Liður í því væri að fara að dæmi Bandaríkjamanna og höfuðborgin væri höfuðborg allra landsmanna og gæfi eftir fulltrúa sína á alþingi til landsbyggðarkjördæmanna á Vesturlandi, Vestfjörðum, Norðurlandi, Austurlandi og Suðurlandi. Kjördæmum mætti skipta upp í önnur minni til þess að auka nánd þingmanna við landið og þjóðina alla. Höfundur er fyrrverandi þingmaður og ráðherra.
Ríkisstjórnin ætlar að keyra ferðaþjónustufyrirtæki á Gullhringnum í gjaldþrot! Helgi Kjartansson,Ásta Stefánsdóttir Skoðun
Skoðun Hitaveitan er ekki aflátsbréf: Forfeðurnir voru brautryðjendur, af hverju hikum við? Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Ríkisstjórnin ætlar að keyra ferðaþjónustufyrirtæki á Gullhringnum í gjaldþrot! Helgi Kjartansson,Ásta Stefánsdóttir skrifar
Skoðun Þingkosningar í Bandaríkjunum: Mun stríð Trumps í Íran harðna eftir miðkjörtímabilskosningarnar? Jun Þór Morikawa skrifar
Skoðun Eru jólin hátíð barnanna eða bara þeirra sem hafa efni á þeim? Inga V. Henriksen Bergdal skrifar
Skoðun Þroskahjálp 50 ára: Krefjumst þess að stjórnvöld standi við þau réttindi sem þau hafa sjálf lögfest Bryndís Snæbjörnsdóttir skrifar
Skoðun Norræna módelið: Af hverju refsum við kaupendum en ekki þeim sem selja? Drífa Snædal skrifar
Skoðun Losun Íslands á jarðefnaeldsneyti og ómarkviss og ósanngjörn skattheimt Aðalsteinn Júlíus Magnússon skrifar
Skoðun Hvar endar ráðaleysið? Þegar sveitarfélögin eru komin í gildru skammtímaniðurskurðar Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Hvers virði er verndarskyldan ef upplýsingagjöfin skapar hættuna? Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir skrifar
Skoðun Hneykslan og hræsni: Hvers vegna sum hatursorðræða er ásættanleg en önnur ekki Ian McDonald skrifar
Skoðun Samstaða um Suðurnesin sem drifkraft vaxtar Pálmi Freyr Randversson,Berglind Kristinsdóttir,Guðjón Skúlason skrifar
Skoðun Eru andstæðingar þjóðarmorðs í Palestínu sérlegir stuðningsmenn Hamas-samtakanna? Finnur G Olguson skrifar
Ríkisstjórnin ætlar að keyra ferðaþjónustufyrirtæki á Gullhringnum í gjaldþrot! Helgi Kjartansson,Ásta Stefánsdóttir Skoðun