Gefur tóninn fyrir aðra 18. nóvember 2004 00:01 Kjarasamningi kennara er fagnað hvarvetna í atvinnulífinu, það sé stöðugleiki í sjálfu sér að friður skapist um starf svo stórs launahóps. Verðbólgumarkmið Seðlabankans er þegar í hættu og margir telja að samningurinn bæti ekki úr skák. KRISTJÁN GUNNARSSON Formaður Starfsgreinasambandins. INGÓLFUR BENDER Forstöðumaður Greiningar Íslandsbanka. Nú tifar klukkan "Endurskoðunarákvæði okkar kjarasamnings koma til endurskoðunar næsta haust. Kjarasamningur kennara kemur inn í það endurmat. Þessi niðurstaða setur allar þær forsendur á hliðina þannig að við munum að sjálfsögðu áskilja okkur rétt til endurskoðunar vegna hans," segir Kristján Gunnarsson, formaður Starfsgreinasambandsins. "Þessi samningur hefur klárlega þær afleiðingar að það mun reyna mjög á endurskoðunarákvæði. Þetta hefur áhrif á alla kjarasamninga á vinnumarkaði. Það þarf ekki flókinn útreikning til þess," segir hann og telur að kennarar "hafi farið mjög langt með Launanefndina. Hún er alveg klárlega búin að gefa tóninn fyrir alla aðra sem eiga eftir að semja." Samningar Starfsgreinasambandsins byggjast á verðlags- forsendum og kjarasamningum annarra stéttarfélaga. "Þetta er bara niðurstaðan og nú tifar klukkan." Algjör óvissa Ingólfur Bender, forstöðumaður Greiningar Íslandsbanka, segir að kjarasamningur kennara ögri almennum samningum og gæti leitt til frekari launahækkana á almennum markaði ef hann þýðir 30 prósenta kostnaðaraukningu fyrir sveitarfélögin. "Endurskoðun á sér stað í nóvember á næsta ári og það ríkir algjör óvissa um hvað sú endurskoðun leiðir til. Það er því klárlega verið að tefla þarna á tæpasta vað eins og reyndar var búið við að yrði," segir Ingólfur. Óvissa ríkir um það hvernig sveitarfélögin munu mæta auknum útgjöldum vegna samningsins. "Maður veit ekki hvort þau munu mæta þeim með hækkun útsvars eða auknum hallarekstri. Ef þau kjósa aukinn hallarekstur þá er það viðbót við þann þensluvanda sem við sjáum framundan á næstu tveimur árum," segir hann. Kennarar eru þó ekki það stór hópur að samningurinn raski stöðugleikanum að mati Ingólfs. "Ef sveitarfélögin hækka útsvarið þá dempar það efnahagslífið á móti. Það eru réttu hagstjórnarlegu viðbrögðin." ÞORSTEINN ÞORGEIRSSON Hagfræðingur Samtaka iðnaðarins.KATRÍN ÓLAFSDÓTTIR Hagfræðingur hjá Háskólanum í Reykjavík. Þensluhvetjandi áhrif Þorsteinn Þorgeirsson, hagfræðingur Samtaka iðnaðarins, segir ljóst að ef útgjaldaaukningu sveitarfélaganna er ekki mætt með aukinni skattheimtu hafa launahækkanir kjarasamnings kennara þensluhvetjandi áhrif. "Önnur hætta er að í kjölfarið fari aðrar stéttir að biðja um meiri launahækkanir, en það getur kynnt undir nýju verðbólgubáli og óstöðugleika," segir Þorsteinn. "Nýlegar spár benda til þess að verðbólgan haldist innan viðmiðunarmarka Seðlabankans. Ef spennan í hagkerfinu eykst kallar það eftir meiri hækkun stýrivaxta eða meira aðhaldi í öðrum hlutum opinberra fjármála en nú er gert ráð fyrir," segir hann. "Á meðan efnahagslífið fer í gegnum vaxtakipp tengt stóriðjuframkvæmdum er mjög mikilvægt að Íslendingar stígi varlega til jarðar í launasamningum, opinberum fjármálum og lántökum. Í þeirri stöðu sem upp er komin er mikilvægt að við bregðumst við af skynsemi og gerum það sem þarf til að viðhalda á stöðugleikanum á komandi árum." Ekki hættumerki Katrín Ólafsdóttir, hagfræðingur hjá Háskólanum í Reykjavík, segir að efnahagsleg áhrif kennarasamningsins þurfi ekki að vera hættuleg, samningurinn eigi ekki að setja allt á annan endann í efnahagslífi. "Við erum í uppsveiflu og auðvitað er það ekki besta tímasetningin fyrir svona hækkun. Í uppsveiflu hafa svona hækkanir meiri áhrif en ella. En í heildina held ég að þetta setji ekki allt á annan endann." Hvað fordæmisgildið varðar segir hún að erfitt verði að rökstyðja það að kennarar fái þessa hækkun en ekki aðrir, "sérstaklega vegna þess að þeir virðast ekki vera að kaupa þessa hækkun út á neitt eins og er venjan í svona samningum. En auðvitað kemur þetta út í verðlagið, það er engin spurning." Fréttir Innlent Kennaraverkfall Mest lesið Dómur Sigmars fyrir að nauðga stúlku á göngustíg stendur Innlent Sjáðu herbergið sem Samfó vill en Sjallar neita að yfirgefa Innlent „Þetta verður hvasst, blautt og hlýtt“ Veður Flosi fer í formanninn: „Ég lít ekki á mig sem fulltrúa neinna fylkinga“ Innlent Búið að ná upp gögnum úr flugstjórnarklefa farþegavélarinnar Erlent Kenndi Biden, flugmönnum, flugumferðarstjórum og „DEI“ um slysið Erlent Nærri helmingur segir Danmörku standa ógn af Bandaríkjunum Erlent Sprautan sprakk og konan heppin að halda auganu Innlent Næsta lægð skellur á landið og von asahláku og hvassvirði Veður Segir nýja forgangsröðun jarðganga uppi á borðinu Innlent Fleiri fréttir Flosi fer í formanninn: „Ég lít ekki á mig fulltrúa neinna fylkinga“ Dómur Sigmars fyrir að nauðga stúlku á göngustíg stendur Handtökur vegna innbrots og skemmdarverka Sjáðu herbergið sem Samfó vill en Sjallar neita að yfirgefa Héraðsdómur vísar Kiðjabergsmáli frá dómi Segir nýja forgangsröðun jarðganga uppi á borðinu Tilraun til stunguárásar í Hafnarfirði Tíu þúsund tillögur í 3.985 umsögnum Hellisheiði lokað vegna fastra bíla Mjög langt í milli svo ríkissáttasemjari reyni að höggva á hnútinn Björgunarskipið kallað út á mesta forgangi Kennarar svara umboðsmanni barna Vonarglæta, óveður og barátta um skrifstofur Verkföllum kennara aflýst samþykki deiluaðilar tillögu ríkissáttasemjara á laugardag „Skutlari“ áreitti stúlku og varð fyrir alvarlegri líkamsárás Lýsa yfir hættustigi vegna yfirvofandi eldgoss Langt á milli deiluaðila og reynt að höggva á hnútinn Bein útsending: Ríkissáttasemjari fer yfir innanhússtillöguna Ýtti konu fyrir bíl Missti stjórn á bílnum og rakst utan í tvo Hæstiréttur blandar sér í málið sem setti svip sinn á forsetakosningarnar Skipaður skrifstofustjóri fjármála Sextíu flugferðum aflýst Sprautan sprakk og konan heppin að halda auganu Vegum um Hellisheiði og Þrengsli lokað Skilti Skúbbs þarf að fjúka í nágrannadeilum sem líkt er við stríð Lilja útilokar ekki formannsframboð og vill flýta flokksþingi Ekki ljóst hvort skýringar Sjálfstæðismanna haldi vatni Umferð um brautina gangi hægt Leggur fram innanhússtillögu Sjá meira
Kjarasamningi kennara er fagnað hvarvetna í atvinnulífinu, það sé stöðugleiki í sjálfu sér að friður skapist um starf svo stórs launahóps. Verðbólgumarkmið Seðlabankans er þegar í hættu og margir telja að samningurinn bæti ekki úr skák. KRISTJÁN GUNNARSSON Formaður Starfsgreinasambandins. INGÓLFUR BENDER Forstöðumaður Greiningar Íslandsbanka. Nú tifar klukkan "Endurskoðunarákvæði okkar kjarasamnings koma til endurskoðunar næsta haust. Kjarasamningur kennara kemur inn í það endurmat. Þessi niðurstaða setur allar þær forsendur á hliðina þannig að við munum að sjálfsögðu áskilja okkur rétt til endurskoðunar vegna hans," segir Kristján Gunnarsson, formaður Starfsgreinasambandsins. "Þessi samningur hefur klárlega þær afleiðingar að það mun reyna mjög á endurskoðunarákvæði. Þetta hefur áhrif á alla kjarasamninga á vinnumarkaði. Það þarf ekki flókinn útreikning til þess," segir hann og telur að kennarar "hafi farið mjög langt með Launanefndina. Hún er alveg klárlega búin að gefa tóninn fyrir alla aðra sem eiga eftir að semja." Samningar Starfsgreinasambandsins byggjast á verðlags- forsendum og kjarasamningum annarra stéttarfélaga. "Þetta er bara niðurstaðan og nú tifar klukkan." Algjör óvissa Ingólfur Bender, forstöðumaður Greiningar Íslandsbanka, segir að kjarasamningur kennara ögri almennum samningum og gæti leitt til frekari launahækkana á almennum markaði ef hann þýðir 30 prósenta kostnaðaraukningu fyrir sveitarfélögin. "Endurskoðun á sér stað í nóvember á næsta ári og það ríkir algjör óvissa um hvað sú endurskoðun leiðir til. Það er því klárlega verið að tefla þarna á tæpasta vað eins og reyndar var búið við að yrði," segir Ingólfur. Óvissa ríkir um það hvernig sveitarfélögin munu mæta auknum útgjöldum vegna samningsins. "Maður veit ekki hvort þau munu mæta þeim með hækkun útsvars eða auknum hallarekstri. Ef þau kjósa aukinn hallarekstur þá er það viðbót við þann þensluvanda sem við sjáum framundan á næstu tveimur árum," segir hann. Kennarar eru þó ekki það stór hópur að samningurinn raski stöðugleikanum að mati Ingólfs. "Ef sveitarfélögin hækka útsvarið þá dempar það efnahagslífið á móti. Það eru réttu hagstjórnarlegu viðbrögðin." ÞORSTEINN ÞORGEIRSSON Hagfræðingur Samtaka iðnaðarins.KATRÍN ÓLAFSDÓTTIR Hagfræðingur hjá Háskólanum í Reykjavík. Þensluhvetjandi áhrif Þorsteinn Þorgeirsson, hagfræðingur Samtaka iðnaðarins, segir ljóst að ef útgjaldaaukningu sveitarfélaganna er ekki mætt með aukinni skattheimtu hafa launahækkanir kjarasamnings kennara þensluhvetjandi áhrif. "Önnur hætta er að í kjölfarið fari aðrar stéttir að biðja um meiri launahækkanir, en það getur kynnt undir nýju verðbólgubáli og óstöðugleika," segir Þorsteinn. "Nýlegar spár benda til þess að verðbólgan haldist innan viðmiðunarmarka Seðlabankans. Ef spennan í hagkerfinu eykst kallar það eftir meiri hækkun stýrivaxta eða meira aðhaldi í öðrum hlutum opinberra fjármála en nú er gert ráð fyrir," segir hann. "Á meðan efnahagslífið fer í gegnum vaxtakipp tengt stóriðjuframkvæmdum er mjög mikilvægt að Íslendingar stígi varlega til jarðar í launasamningum, opinberum fjármálum og lántökum. Í þeirri stöðu sem upp er komin er mikilvægt að við bregðumst við af skynsemi og gerum það sem þarf til að viðhalda á stöðugleikanum á komandi árum." Ekki hættumerki Katrín Ólafsdóttir, hagfræðingur hjá Háskólanum í Reykjavík, segir að efnahagsleg áhrif kennarasamningsins þurfi ekki að vera hættuleg, samningurinn eigi ekki að setja allt á annan endann í efnahagslífi. "Við erum í uppsveiflu og auðvitað er það ekki besta tímasetningin fyrir svona hækkun. Í uppsveiflu hafa svona hækkanir meiri áhrif en ella. En í heildina held ég að þetta setji ekki allt á annan endann." Hvað fordæmisgildið varðar segir hún að erfitt verði að rökstyðja það að kennarar fái þessa hækkun en ekki aðrir, "sérstaklega vegna þess að þeir virðast ekki vera að kaupa þessa hækkun út á neitt eins og er venjan í svona samningum. En auðvitað kemur þetta út í verðlagið, það er engin spurning."
Fréttir Innlent Kennaraverkfall Mest lesið Dómur Sigmars fyrir að nauðga stúlku á göngustíg stendur Innlent Sjáðu herbergið sem Samfó vill en Sjallar neita að yfirgefa Innlent „Þetta verður hvasst, blautt og hlýtt“ Veður Flosi fer í formanninn: „Ég lít ekki á mig sem fulltrúa neinna fylkinga“ Innlent Búið að ná upp gögnum úr flugstjórnarklefa farþegavélarinnar Erlent Kenndi Biden, flugmönnum, flugumferðarstjórum og „DEI“ um slysið Erlent Nærri helmingur segir Danmörku standa ógn af Bandaríkjunum Erlent Sprautan sprakk og konan heppin að halda auganu Innlent Næsta lægð skellur á landið og von asahláku og hvassvirði Veður Segir nýja forgangsröðun jarðganga uppi á borðinu Innlent Fleiri fréttir Flosi fer í formanninn: „Ég lít ekki á mig fulltrúa neinna fylkinga“ Dómur Sigmars fyrir að nauðga stúlku á göngustíg stendur Handtökur vegna innbrots og skemmdarverka Sjáðu herbergið sem Samfó vill en Sjallar neita að yfirgefa Héraðsdómur vísar Kiðjabergsmáli frá dómi Segir nýja forgangsröðun jarðganga uppi á borðinu Tilraun til stunguárásar í Hafnarfirði Tíu þúsund tillögur í 3.985 umsögnum Hellisheiði lokað vegna fastra bíla Mjög langt í milli svo ríkissáttasemjari reyni að höggva á hnútinn Björgunarskipið kallað út á mesta forgangi Kennarar svara umboðsmanni barna Vonarglæta, óveður og barátta um skrifstofur Verkföllum kennara aflýst samþykki deiluaðilar tillögu ríkissáttasemjara á laugardag „Skutlari“ áreitti stúlku og varð fyrir alvarlegri líkamsárás Lýsa yfir hættustigi vegna yfirvofandi eldgoss Langt á milli deiluaðila og reynt að höggva á hnútinn Bein útsending: Ríkissáttasemjari fer yfir innanhússtillöguna Ýtti konu fyrir bíl Missti stjórn á bílnum og rakst utan í tvo Hæstiréttur blandar sér í málið sem setti svip sinn á forsetakosningarnar Skipaður skrifstofustjóri fjármála Sextíu flugferðum aflýst Sprautan sprakk og konan heppin að halda auganu Vegum um Hellisheiði og Þrengsli lokað Skilti Skúbbs þarf að fjúka í nágrannadeilum sem líkt er við stríð Lilja útilokar ekki formannsframboð og vill flýta flokksþingi Ekki ljóst hvort skýringar Sjálfstæðismanna haldi vatni Umferð um brautina gangi hægt Leggur fram innanhússtillögu Sjá meira