Hvetur til stillingar en tekur ekki afstöðu til lögmætis aftökunnar á Soleimani

Guðlaugur Þór Þórðarson utanríkisráðherra kom sér undan því að svara spurningu Loga Einarssonar, formanns Samfylkingarinnar, um hvort hann telji aftöku Bandaríkjahers á íranska herforingjanum Qasem Soleimani vera lögmæta. Guðlaugur Þór sagði íslensk stjórnvöld aftur á móti hvetja til stillingar. Logi beindi fyrirspurn til utanríkisráðherra í óundirbúnum fyrirspurnatíma á Alþingi í morgun. Af orðaskiptum Loga og Guðlaugs Þórs að dæma má ætla að líflegar umræður hafi skapast á fundi utanríkismálanefndar í gær þar sem staðan í Miðausturlöndum voru til umfjöllunar.

„Það var mjög margt áhugavert sem kom fram í svörum hans þar sem ég get að sjálfsögðu ekki haft eftir hérna en sumt af því finnst mér að eigi erindi inn í þennan sal, og jafnvel til allrar þjóðarinnar. Það vekur til dæmis nokkra athygli að íslensk stjórnvöld hafa ekkert tjáð sig um lögmæti aftöku Bandaríkjanna á næstvaldamesta manni Írans,“ sagði Logi.

Vísar hann þar til drónaárásar Bandaríkjamanna í byrjun árs þar sem herforinginn Qasem Soleimani var ráðinn af dögum. „Telur ráðherra að um lögmæta árás hafi verið að ræða?“ spurði Logi.

„Af því að háttvirtur vísar í fund utanríkismálanefndar í gær þá er það nú mín skoðun að það væri afskaplega mikilvægt að fulltrúar stjórnarandstöðunnar myndu segja við þjóðina það sem þeir segja á þeim fundum. Því að ég held að það eigi fullt erindi til þjóðarinnar,“ sagði Guðlaugur Þór meðal annars en svaraði spurningunni ekki beint.

Hann sagði þó ekki rétt að íslensk stjórnvöld hafi ekki tjáð sig um málið. „Hér erum við að tala um alvöru mál á þessum vettvangi og nú er það þannig að við Íslendingar höfum ávallt verið í hópi með vestrænum þjóðum, við erum í Atlantshafsbandalaginu og skipum okkur í hóp með þeim þjóðum og í Evrópska efnahagssvæðinu og EFTA og svo framvegis, og ég held að það sé mjög mikilvægt að menn tali skýrt um það hver stefna þeirra flokka er þegar kemur að þeim málum.

„Þau hafa algjörlega verið í anda þess sem að við sjáum á vina- og bandaþjóðum okkar, og þá er ég sérstaklega að vísa til Norðurlanda en ég get líka sömuleiðis vísað til annarra Evrópuþjóða. Þar höfum við verið og þar ætlum við að halda áfram að vera,“ sagði Guðlaugur Þór. Logi ítrekaði þá spurningu sína og lét heyra í sér úr sal þegar ráðherra veitti sitt síðara andsvar og kvartaði yfir því að hann svaraði ekki spurningunni.

„Hvað varðar meint lögmæti þessarar árásar þá höfum við bara verið á nákvæmlega sama stað og þær þjóðir sem ég vísaði hér til og við höfum ekki verið að taka neina sérstaka afstöðu til þess að öðru leyti en því að við höfum hvatt til stillingar,“ sagði Guðlaugur Þór.

Vill að forseti hvetji ráðherra til að svara spurningum

Undir liðnum fundarstjórn forseta að loknum óundirbúnum fyrirspurnartíma, héldu þeir Logi og Guðlaugur Þór áfram að eiga í orðaskiptum. Hvatti Guðlaugur Þór þá til þess að efnt yrði til sérstakrar umræðu um málið á Alþingi.

Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir, formaður Viðreisnar, kvaddi sér einnig hljóðs um málið. „Hér var lögð fram fyrirspurn af hálfu háttvirts þingmanns Loga Einarssonar og það var ástæða til. Vegna þess að á fundi utanríkismálanefndar, sem hefur það hlutverk umfram aðrar nefndir þingsins, það er að vera í samráði og samvinnu og eiga samtal við utanríkisráðherra. En það er umhugsunarefni þegar það er sagt eitt á nefndarfundi um stefnu okkar í utanríkismálum og annað hér í þingsal, eða bara hlutum ekki svarað,“ sagði Þorgerður Katrín.

„Ég hvet forseta til að ítreka það við ráðherra að svara spurningum þingmanna,“ sagði Þorgerður Katrín, um leið og hún studdi þá ósk sem fram hafði komið í máli Loga, um að ráðherra kæmi aftur fyrir nefndina til að ræða þessi mál.