Lög að leysa leikskólavandann? Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar 19. mars 2026 09:03 Í Silfrinu síðastliðinn þriðjudag nefndi Pétur oddviti Samfylkingarinnar að lögbinding leikskólastigsins væri möguleg lausn á leikskólavandanum í borginni. Ekki ný og ekki svo galin pæling enda leikskólastigið lögverndað víða í þeim löndum sem við berum okkur saman við. Málið er að vandinn er ekki skortur á lögum. Vandinn er skortur á fólki. Við þurfum ekki að velta þessu lengi fyrir okkur. Nú þegar er í lögum kveðið á um að tveir þriðju starfsfólks í leikskólum skuli vera fagmenntaðir kennarar. Raunin? Aðeins um fjórðungur starfsfólks uppfyllir þá kröfu. Lögin eru til staðar, en þau eru ekki að virka. Það er því fráleitt að halda að fleiri lagagreinar muni skyndilega leysa mönnunarvanda sem hefur byggst upp árum saman. Lög skapa ekki starfsfólk. Þau búa ekki til betri starfskjör, lækka álag eða gera starfið eftirsóknarverðara. Ef eitthvað er, þá getur lögbinding án raunverulegra aðgerða gert stöðuna verri. Hún hækkar væntingar, eykur þrýsting á kerfi sem þegar ræður illa við verkefnið og skilur eftir starfsfólk í enn erfiðari stöðu. Raunveruleg lausn er fjölþættari. Hún felst í því að bæta kjör, laga starfsumhverfi og gera leikskólastarfið að raunhæfum valkosti fyrir menntað fólk og fólk sem brennur fyrir því að starfa með börnum. Borgin þarf að beina fjármagninu meira í skólana sjálfa og minna í yfirbygginguna. Hlusta þarf á ákall þess fólks sem starfar á gólfinu. Án þeirra eru engir skólar og engin þjónusta. Heldur aðeins áframhaldandi umræða um vanda leikskólanna kosningar eftir kosningar. Lögbinding leikskólastigsins er ekki lausn. Hún er í besta falli yfirborðkennd aðgerð og í versta falli leið til að lögfesta vandann í stað þess að leysa hann. Höfundur er foreldrafræðingur og uppeldisráðgjafi og frambjóðandi fyrir Miðflokkinn í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Hræðsluáróður og staðreyndir um orkuauðlindir Jóhann Páll Jóhannsson Skoðun Hagsmunir Reykvíkinga og loðfíllinn í Ráðhúsinu Pétur Marteinsson Skoðun Samningaviðræður um Evrópusambandsaðild, já eða nei? Magnús Tumi Guðmundsson Skoðun Ef Ísland gengur í Evrópusambandið flyt ég til Danmerkur Benedikt Jóhannesson Skoðun Því er ekki betur vandað til verka? Fanný Gunnarsdóttir Skoðun SFS, hagsmunir og sannleikurinn Þórólfur Matthíasson Skoðun Tækifæri fyrir íslenskan landbúnað í ESB Svavar Halldórsson Skoðun Hvað er það sem við eigum eftir að sjá? Gunnar Ármannsson Skoðun Daði í baði Bjarnheiður Hallsdóttir Skoðun Þarftu að vita mikið um ESB til að kjósa 29. ágúst? Árný Elínborg Ásgeirsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Ný komugjöld í heilbrigðisþjónustu munu stórauka kostnaðarhlut sjúklinga Halldór Rafn Halldórsson skrifar Skoðun Spánverjar vilja íslenskan sjávarútveg Gunnar Bragi Sveinsson skrifar Skoðun Fólkið eða peningarnir? Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Stöndum vörð um...hvað? Ingibjörg Rósa Björnsdóttir skrifar Skoðun Hvaða ákvæði læknasamningsins voru mistök? Steinunn Þórðardóttir skrifar Skoðun Fullveldi hvað Ólafur Hannesson skrifar Skoðun Nei er ókei Ágúst Valves Jóhannesson skrifar Skoðun Hvað ef? Pétur B. Sveinsson skrifar Skoðun Húsnæðisvextir lækka ekki sjálfkrafa með evru Magnús B. Jóhannesson skrifar Skoðun Mun ESB hjálpa við vegagerð á Íslandi? Jón Þorvaldur Heiðarsson skrifar Skoðun Við erum í partíinu en megum ekki velja lag Árni Páll Jónsson skrifar Skoðun Með öllum mjalla? Steingrímur Jónsson skrifar Skoðun Fyrsti steinninn úr múrnum – af hverju ég segi já Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir skrifar Skoðun Hræðsluáróður og staðreyndir um orkuauðlindir Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Til hvers var þá barist? Jón Pétur Zimsen skrifar Skoðun Skynsamleg röð hlutanna Jón Steindór Valdimarsson skrifar Skoðun Græða fyrirtæki á verðbólgu? Konráð S. Guðjónsson skrifar Skoðun Hvað er það sem við eigum eftir að sjá? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Tækifæri fyrir íslenskan landbúnað í ESB Svavar Halldórsson skrifar Skoðun Hagsmunir Reykvíkinga og loðfíllinn í Ráðhúsinu Pétur Marteinsson skrifar Skoðun Hundruð milljarða ávinningur fyrir fólk og fyrirtæki - þess vegna segi ég já til að sjá Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Því er ekki betur vandað til verka? Fanný Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Hvaða samningsrammi gildir? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Gullasninn Guðjón Þórir Sigfússon skrifar Skoðun Samningaviðræður um Evrópusambandsaðild, já eða nei? Magnús Tumi Guðmundsson skrifar Skoðun SFS, hagsmunir og sannleikurinn Þórólfur Matthíasson skrifar Skoðun Daði í baði Bjarnheiður Hallsdóttir skrifar Skoðun Hégómi Haukur Eggertsson skrifar Skoðun Við getum þetta sjálf – en hver græðir á því? Margrét Högnadóttir skrifar Skoðun Þarf fimm háskólagráður til að segja já? Berglind Guðmundsdóttir skrifar Sjá meira
Í Silfrinu síðastliðinn þriðjudag nefndi Pétur oddviti Samfylkingarinnar að lögbinding leikskólastigsins væri möguleg lausn á leikskólavandanum í borginni. Ekki ný og ekki svo galin pæling enda leikskólastigið lögverndað víða í þeim löndum sem við berum okkur saman við. Málið er að vandinn er ekki skortur á lögum. Vandinn er skortur á fólki. Við þurfum ekki að velta þessu lengi fyrir okkur. Nú þegar er í lögum kveðið á um að tveir þriðju starfsfólks í leikskólum skuli vera fagmenntaðir kennarar. Raunin? Aðeins um fjórðungur starfsfólks uppfyllir þá kröfu. Lögin eru til staðar, en þau eru ekki að virka. Það er því fráleitt að halda að fleiri lagagreinar muni skyndilega leysa mönnunarvanda sem hefur byggst upp árum saman. Lög skapa ekki starfsfólk. Þau búa ekki til betri starfskjör, lækka álag eða gera starfið eftirsóknarverðara. Ef eitthvað er, þá getur lögbinding án raunverulegra aðgerða gert stöðuna verri. Hún hækkar væntingar, eykur þrýsting á kerfi sem þegar ræður illa við verkefnið og skilur eftir starfsfólk í enn erfiðari stöðu. Raunveruleg lausn er fjölþættari. Hún felst í því að bæta kjör, laga starfsumhverfi og gera leikskólastarfið að raunhæfum valkosti fyrir menntað fólk og fólk sem brennur fyrir því að starfa með börnum. Borgin þarf að beina fjármagninu meira í skólana sjálfa og minna í yfirbygginguna. Hlusta þarf á ákall þess fólks sem starfar á gólfinu. Án þeirra eru engir skólar og engin þjónusta. Heldur aðeins áframhaldandi umræða um vanda leikskólanna kosningar eftir kosningar. Lögbinding leikskólastigsins er ekki lausn. Hún er í besta falli yfirborðkennd aðgerð og í versta falli leið til að lögfesta vandann í stað þess að leysa hann. Höfundur er foreldrafræðingur og uppeldisráðgjafi og frambjóðandi fyrir Miðflokkinn í Reykjavík.
Skoðun Ný komugjöld í heilbrigðisþjónustu munu stórauka kostnaðarhlut sjúklinga Halldór Rafn Halldórsson skrifar
Skoðun Hundruð milljarða ávinningur fyrir fólk og fyrirtæki - þess vegna segi ég já til að sjá Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar