Tækifæri í menntun sem við megum ekki missa af Skúli Thorarensen skrifar 19. apríl 2026 06:01 Gervigreind er þegar farin að breyta því hvernig nemendur læra. Hún skrifar texta, útskýrir flókin hugtök og aðstoðar við verkefnavinnu á sekúndum. Samt er skólakerfið enn að miklu leyti byggt á aðferðum sem gera ráð fyrir að þessi tækni sé ekki til. Kennarar standa frammi fyrir því að geta ekki lengur treyst því að verkefni endurspegli raunverulega getu nemenda. Námsmat verður óljósara og á sama tíma eykst álagið. Samhliða þessu verða nemendahópar sífellt fjölbreyttari, bæði hvað varðar tungumál, bakgrunn og getustig. Í sumum skólum er meirihluti nemenda með annan tungumálabakgrunn en íslensku. Kröfurnar til kennara hafa því sjaldan verið meiri. En þetta er aðeins önnur hliðin á málinu. Í fyrsta sinn í sögunni er einstaklingsmiðað nám orðið framkvæmanlegt. Gervigreind getur greint stöðu nemenda, bent á hvar þeir lenda í erfiðleikum og lagt til næstu skref í námi. Hún getur hjálpað kennurum að útbúa verkefni, fara yfir þau og fá yfirsýn yfir stöðu heilla bekkja á augabragði. Með réttri nýtingu tækninnar er jafnframt hægt að styðja markvisst við tungumálanám og flýta verulega fyrir aðlögun nemenda sem eru að læra íslensku. Gervigreind getur aðlagað efni að stöðu hvers og eins, útskýrt hugtök á móðurmáli nemandans og hjálpað honum að byggja upp skilning og orðaforða hraðar en áður hefur verið mögulegt. Gervigreind er ekki aðeins að breyta því hvernig nemendur læra – hún er að breyta þeim veruleika sem þeir eru að fara út í. Á næstu árum munu störf og hæfniskröfur breytast hratt. Verkefni sem áður tóku klukkustundir verða unnin á mínútum, og ný færni verður lykilatriði. Skólakerfið stendur því frammi fyrir þeirri áskorun að undirbúa nemendur fyrir heim sem er að breytast hratt. Íslenskt samfélag hefur ítrekað sýnt mikla aðlögunarfærni og verið fljótt að tileinka sér nýja tækni. Með réttri nýtingu tækninnar geta skólar brugðist betur við þessum nýju kröfum. Kennarar fá meira svigrúm til að sinna hverju barni betur, á meðan tækni styður við greiningu og eftirfylgni. Nemendur geta unnið á sínum hraða og fengið markvissa aðstoð þegar þeir þurfa á henni að halda. Að undirbúa ungmenni fyrir þennan nýja veruleika er eitt mikilvægasta verkefni samfélagsins í dag. Það er engin ein töfralausn. Framtíðin er að breytast hraðar og á annan hátt en áður. En að skapa kennurum svigrúm til að sinna hverju barni betur og veita skólastjórnendum verkfæri til að þróa skólann áfram er raunhæft skref í rétta átt. Við höfum ekki svigrúm til að bíða. Höfundur er forstjóri Námfús Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Gervigreind Mest lesið Við ætlum að vinna keppnina um unga fólkið Óðinn Svan Skoðun Óútskýrð veikindi skipstjóra um nótt Kristinn Hrafnsson Skoðun Það er gott að vinna í Kópavogi Karen Rúnarsdóttir Skoðun Ísland verði hluti af evrópsku sambandsríki Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Örlög Kópavogsmódelsins Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir Skoðun Endar Fáskrúðsfjörður sem brothætt byggð? Arndís R Magnúsdóttir,Gunnar Geir Kristjánsson Skoðun Samgöngur fyrir börn Stein Olav Romslo Skoðun Einföldum líf barnafjölskyldna Eydís Inga Valsdóttir Skoðun Ætti sumarstarf frístundaheimila að vera hluti af grunnþjónustu sveitarfélaga? Gísli Ólafsson Skoðun Mjög mikilvæg fullyrðing Haukur Þorgeirsson Skoðun Skoðun Skoðun Við ætlum að vinna keppnina um unga fólkið Óðinn Svan skrifar Skoðun Framsækin Framsókn Halldór Bachmann skrifar Skoðun Sterk landsbyggð styrkir Ísland allt Ragnar Rögnvaldsson skrifar Skoðun Það er gott að vinna í Kópavogi Karen Rúnarsdóttir skrifar Skoðun Borg óttans Lárus Blöndal Sigurðsson skrifar Skoðun Woke – rétttrúnaður og refsivöndur Sigfús Aðalsteinsson skrifar Skoðun Hvers virði er mannúð í Garðabæ? Þuríður Jónsdóttir skrifar Skoðun Mennt er máttur í Garðabæ Almar Guðmundsson,Sigríður Hulda Jónsdóttir skrifar Skoðun Gaman að vera gamall í Garðabæ Hreiðar Þór Jónsson skrifar Skoðun Fjölskylduvænn Garðabær: Innleiðum sumarfrístund Finnur Jónsson skrifar Skoðun Nokkur orð um kosningar Ástríður Jóhannesdóttir skrifar Skoðun Menningar- og listaskrifstofa Reykjavíkurborgar Sverrir Páll Einarsson skrifar Skoðun Mjög mikilvæg fullyrðing Haukur Þorgeirsson skrifar Skoðun Um þagnir, vald og rammana sem við smíðum Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Endar Fáskrúðsfjörður sem brothætt byggð? Arndís R Magnúsdóttir,Gunnar Geir Kristjánsson skrifar Skoðun Hvert stefnir menningin? Elsa María Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Seltjarnarnes þarf uppbyggingu sem skilar árangri Kristinn Ólafsson skrifar Skoðun Ætti sumarstarf frístundaheimila að vera hluti af grunnþjónustu sveitarfélaga? Gísli Ólafsson skrifar Skoðun Bætum þjónustu við fatlað fólk í Garðabæ Ragnheiður Hergeirsdóttir skrifar Skoðun Örlög Kópavogsmódelsins Sigrún Ólöf Ingólfsdóttir skrifar Skoðun Einföldum líf barnafjölskyldna Eydís Inga Valsdóttir skrifar Skoðun Ísland verði hluti af evrópsku sambandsríki Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Samgöngur fyrir börn Stein Olav Romslo skrifar Skoðun Milli vonar og vanrækslu: Hin raunverulega valkreppa í Reykjavík Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Erindi Miðflokksins er mikilvægt Helgi Áss Grétarsson skrifar Skoðun Garðabær: Menning, umhverfi og lífsgæði fyrir okkur öll Sveinbjörg Vilhjálmsdóttir skrifar Skoðun Það er og verður gott að búa í Kópavogi Kristinn Jakobsson skrifar Skoðun Sterk velferð fyrir fólk í Kópavogi Björg Baldursdóttir skrifar Skoðun Íþróttahúsið við Strandgötu - hjarta öflugs íþróttastarfs Erla Björg Hafsteinsdóttir skrifar Skoðun Aldursvæn samfélög – verkefni nýrra sveitarstjórna Halldór S. Guðmundsson skrifar Sjá meira
Gervigreind er þegar farin að breyta því hvernig nemendur læra. Hún skrifar texta, útskýrir flókin hugtök og aðstoðar við verkefnavinnu á sekúndum. Samt er skólakerfið enn að miklu leyti byggt á aðferðum sem gera ráð fyrir að þessi tækni sé ekki til. Kennarar standa frammi fyrir því að geta ekki lengur treyst því að verkefni endurspegli raunverulega getu nemenda. Námsmat verður óljósara og á sama tíma eykst álagið. Samhliða þessu verða nemendahópar sífellt fjölbreyttari, bæði hvað varðar tungumál, bakgrunn og getustig. Í sumum skólum er meirihluti nemenda með annan tungumálabakgrunn en íslensku. Kröfurnar til kennara hafa því sjaldan verið meiri. En þetta er aðeins önnur hliðin á málinu. Í fyrsta sinn í sögunni er einstaklingsmiðað nám orðið framkvæmanlegt. Gervigreind getur greint stöðu nemenda, bent á hvar þeir lenda í erfiðleikum og lagt til næstu skref í námi. Hún getur hjálpað kennurum að útbúa verkefni, fara yfir þau og fá yfirsýn yfir stöðu heilla bekkja á augabragði. Með réttri nýtingu tækninnar er jafnframt hægt að styðja markvisst við tungumálanám og flýta verulega fyrir aðlögun nemenda sem eru að læra íslensku. Gervigreind getur aðlagað efni að stöðu hvers og eins, útskýrt hugtök á móðurmáli nemandans og hjálpað honum að byggja upp skilning og orðaforða hraðar en áður hefur verið mögulegt. Gervigreind er ekki aðeins að breyta því hvernig nemendur læra – hún er að breyta þeim veruleika sem þeir eru að fara út í. Á næstu árum munu störf og hæfniskröfur breytast hratt. Verkefni sem áður tóku klukkustundir verða unnin á mínútum, og ný færni verður lykilatriði. Skólakerfið stendur því frammi fyrir þeirri áskorun að undirbúa nemendur fyrir heim sem er að breytast hratt. Íslenskt samfélag hefur ítrekað sýnt mikla aðlögunarfærni og verið fljótt að tileinka sér nýja tækni. Með réttri nýtingu tækninnar geta skólar brugðist betur við þessum nýju kröfum. Kennarar fá meira svigrúm til að sinna hverju barni betur, á meðan tækni styður við greiningu og eftirfylgni. Nemendur geta unnið á sínum hraða og fengið markvissa aðstoð þegar þeir þurfa á henni að halda. Að undirbúa ungmenni fyrir þennan nýja veruleika er eitt mikilvægasta verkefni samfélagsins í dag. Það er engin ein töfralausn. Framtíðin er að breytast hraðar og á annan hátt en áður. En að skapa kennurum svigrúm til að sinna hverju barni betur og veita skólastjórnendum verkfæri til að þróa skólann áfram er raunhæft skref í rétta átt. Við höfum ekki svigrúm til að bíða. Höfundur er forstjóri Námfús
Ætti sumarstarf frístundaheimila að vera hluti af grunnþjónustu sveitarfélaga? Gísli Ólafsson Skoðun
Skoðun Endar Fáskrúðsfjörður sem brothætt byggð? Arndís R Magnúsdóttir,Gunnar Geir Kristjánsson skrifar
Skoðun Ætti sumarstarf frístundaheimila að vera hluti af grunnþjónustu sveitarfélaga? Gísli Ólafsson skrifar
Skoðun Milli vonar og vanrækslu: Hin raunverulega valkreppa í Reykjavík Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Íþróttahúsið við Strandgötu - hjarta öflugs íþróttastarfs Erla Björg Hafsteinsdóttir skrifar
Ætti sumarstarf frístundaheimila að vera hluti af grunnþjónustu sveitarfélaga? Gísli Ólafsson Skoðun