Á hvaða ferða­lagi er Sjálf­stæðis­flokkurinn?

Í mínu ungdæmi var Sjálfstæðisflokkurinn eindreginn fylgjandi vestrænni samvinnu og stóð á þeim grunni dyggilegan vörð gegn ágangi einræðisafla í Austur-Evrópu. Stundum þótti okkur í ungliðahreyfingum annarra flokka þessi afstaða allt að því öfgakennd en Sjálfstæðismenn gáfu sig hvergi og þreyttust aldrei á að brýna landsmenn til virkrar þátttöku í samtökum vestrænna þjóða og treysta með því sjálfstæði Íslands og fullveldi. Aldrei töluðu þeir um hvað við værum lítil og pervisin þjóð sem aðrar þjóðir meginlandsins vildu leggja undir sig og mergsjúga – aldrei. Þess í stað stóðu Sjálfstæðismenn fast með öðrum lýðræðisflokkum í samstarfinu með ríkjum á meginlandinu og voru ekki einlægt að velta fyrir sér hvað einstaklingar þar sögðu um þetta og hitt eins og þeir eru orðnir mjög uppteknir af um þessar mundir svo að jaðrar stundum við ofsóknaræði. Geta ekki einu sinni samþykkt undanbragðalaust að ræða við vini okkar í Evrópu og sjá hvað út úr því kemur. Slík er nú staðan á flokknum sem kennir sig við sjálfstæði. Gefa sér mjög óhagstæðar niðurstöður fyrirfram úr slíkum viðræðum og eru með böggum hildar vegna ótta um yfirgang okkar bestu samstarfsþjóða í gegnum árin. Hvað ætli gamlir forystumenn þessa góða flokks segðu ef þeir fréttu af þvílíkri framgöngu? Þeim yrði áreiðanlega ekki rótt og þess vegna eins gott að hlífa þeim við að upplýsa stöðuna í flokknum þeirra!

Nú gerist það hins vegar að nokkrir góðir og gegnir Sjálfstæðismenn sjá að flokkurinn þeirra er komin út í móa með málið og óska eftir því að forystan doki við. Pétur J. Eiríksson kveður sér hljóðs og segir í Mbl. um framgöngu flokksins: „Sjónarhornið er þröngt og orðræðan einhæf. Flokkurinn talar líkt og aðild að ESB hafi aðeins ógnir í för með sér.” Síðan segir hann: „Kjósendur þekkja vel til í Evrópu og vita að málið hefur margar hliðar sem kallar á góðar upplýsingar og vandaða umræðu.”

Þegar virtur flokksmaður kvartar um að hans áður frjálslyndi flokkur sé orðinn þröngsýnn og einhæfur í málflutningi sínum um þessi mál, er skörin farin að færast svo mikið upp í bekkinn að tímabært er fyrir forystuna að meta stöðuna og baráttuaðferðir upp á nýtt enda fylgið á hraðri leið til annarra flokka. Pétur minnir á að áður hafi flokkurinn hans talað tæpitungulaust með öðrum frjálslyndum flokkum í Evrópu og staðið í stafni í þeirri baráttu hér á landi.

Nú er auðvitað frá mínum sjónarhóli séð ekki ástæða til að harma það að umræddur flokkur verði lítill og áhrifalaus á hægri kanti íslenskra stjórnmála ef hann með því væri ekki hreinlega að spilla fyrir frekari samstöðu vestrænna þjóða og árangri við óblíð öfl á alþjóðavettvangi. Það er raunverulegt alvörumál og því ástæða til að óska eftir málefnalegri umræðu um þá sjálfsögðu ósk að ljúka viðræðum við ESB um fulla aðild Íslands. Þessi þröngsýni úr Sjálfstæðisflokknum, sem Pétur hefur áhyggjur af, er auðvitað farinn að rugla allri skynsamlegri umræðu um málefni sem þjóðarnauðsyn kallar á að niðurstaða fáist í. Það er auðvitað engin niðurstaða að þvæla málið endalaust og tala sífellt um einhver ummæli eða leynimakk sem eru andstæð okkar málstað og láta þar við sitja. Gefast bara upp án þess að láta reyna á hlutina í viðræðum, sem margir forystumenn Sjálfstæðisflokksins eru lafhræddir við. Tröllasögur um að við verðum í slíkum viðræðum plötuð inn í ESB án þess að gera okkur grein fyrir því, er auðvitað í besta falli til marks um alvarlega minnimáttarkennd og dómgreindarleysi. Allir sem hafa sett sig inn í málið vita að engin þátttaka Íslands í ESB verður að veruleika fyrr en eftir síðari atkvæðagreiðsluna sem öll þjóðin tekur þátt í og kveður þá upp loka útskurð í málinu eftir að hafa séð – en ekki bara heyrt af – samningi við ESB.

Ef umræddur samningur er óhagstæður, að dómi meirihluta landsmanna, verður hann örugglega felldur, en samþykktur lítist fólki vel á niðurstöðurnar. Svo einfalt er það. Allt tal um að okkur verði smeygt inn í samtökin án ofangreinds aðdraganda eru auðvitað rangar fullyrðingar og að engu hafandi. Ekkert slíkt getur gerst og þeim til lítils sóma sem því halda fram. Þvílík umræða er meira en lítið þröng eins og Pétur J. Eiríksson hefur bent á og margir geta tekið heils hugar undir.

Þegar allt þetta er haft í huga er ekki að furða þótt spurt sé á hvaða ferðalagi Sjálfstæðisflokkurinn er eða getur verið að þetta sé bara enn ein ferðin án fyrirheits.

Höfundur er eftirlaunaþegi og fyrrum forstöðumaður samtaka fyrirtækja í málm- og skipaiðnaði.