Hvað gerir Íslendinga einstaka? Valerio Gargiulo skrifar 15. júní 2026 09:02 Eftir meira en tvo áratugi á Íslandi hef ég oft verið spurður hvað mér finnist einkennandi fyrir Íslendinga. Auðvitað er erfitt að alhæfa. Engar tvær manneskjur eru eins og ekkert samfélag er fullkomið. En samt eru ákveðnir litlir hlutir sem hafa alltaf vakið athygli mína. Ekki stórir hlutir. Heldur hversdagslegir hlutir. Traustið. Einfaldleikinn. Nálægðin við náttúruna. Og kannski fyrst og fremst ákveðin ró sem ég fann ekki víða annars staðar. Það sem kom mér mest á óvart þegar ég flutti hingað var að fólk virtist almennt treysta hvert öðru. Ekki vegna þess að allir væru fullkomnir. Heldur vegna þess að traustið virtist vera eins konar sjálfgefinn upphafspunktur. Ég tók líka fljótt eftir því að margir Íslendingar hafa litla þörf fyrir að sýna stöðu sína. Fólk er oft einfalt í framkomu. Og það skiptir minna máli hvaða titil maður hefur en hvernig maður kemur fram við aðra. Annað sem hefur alltaf heillað mig er sambandið við náttúruna. Veðrið fær ekki alltaf að ráða lífinu. Börn fara út. Fólk fer út. Lífið heldur áfram. Ég man enn hvað það kom mér á óvart að sjá börn leika sér úti í roki, rigningu og snjó eins og það væri sjálfsagður hlutur. Kannski hefur þessi nálægð við náttúruna kennt Íslendingum ákveðna seiglu. Kannski hefur hún kennt þeim að aðlagast aðstæðum frekar en að berjast stöðugt gegn þeim. Ég hef líka alltaf dáðst að því sjálfstæði sem einkennir marga Íslendinga. Börn læra snemma að gera hluti sjálf. Ungt fólk flytur að heiman fyrr en víða annars staðar. Og almennt virðist fólk hafa trú á því að einstaklingurinn geti fundið sínar eigin lausnir. Annað sem mér finnst sérstakt er að Íslendingar segja ekki alltaf mikið. En þegar á reynir eru þeir oft mættir. Stundum birtist hlýjan ekki í stórum orðum. Heldur í litlum verkum. Í hjálpsemi. Í rólegri nærveru. Í því að mæta þegar á þarf að halda. Auðvitað hefur Ísland sína galla eins og öll önnur samfélög. Og Íslendingar eru auðvitað jafn ólíkir hver öðrum og fólk annars staðar. En þegar ég hugsa um hvað gerir Íslendinga einstaka, þá hugsa ég ekki fyrst um eldgos, norðurljós eða fallegt landslag. Ég hugsa um fólkið. Og um alla þessa litlu hluti sem eru svo sjálfsagðir fyrir þá sem fæddust hér að þeir taka þeim varla eftir sjálfir. Kannski er það einmitt það sem gerir Íslendinga einstaka. Ekki að þeir séu fullkomnir. Engin þjóð er það. Heldur að þeir virðast almennt ekki hafa mikla þörf fyrir að vera eitthvað annað en þeir eru. Og kannski er það fallegri eiginleiki en margt annað. Höfundur er skáld, rithöfundur og þýðandi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Valerio Gargiulo Mest lesið Fokk, ég er með ristilkrabbamein! Matthías Freyr Matthíasson Skoðun Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun Var Stonehenge sláturhús? Ása Hlín Benediktsdóttir Skoðun Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson Skoðun Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir Skoðun Það er alltaf til fé fyrir næstu framkvæmd—Hvenær ætlum við að læra? Vilhelm Jónsson Skoðun Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun Af þreyttasta frumvarpi íslenskrar þingsögu Árni Guðmundsson Skoðun Mamma ég lofa Lára G. Sigurðardóttir Skoðun Skoðun Skoðun Arfurinn og réttur ríkisins til skattheimtu Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Undir sömu stjörnu – ópera fyrir alla þjóðina Sævar Þór Halldórsson skrifar Skoðun Börn þurfa úrræði, ekki innantóm loforð Ása Berglind Hjálmarsdóttir skrifar Skoðun Ísland á ekki að verða land gjaldhliða Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Fokk, ég er með ristilkrabbamein! Matthías Freyr Matthíasson skrifar Skoðun Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson skrifar Skoðun Af þreyttasta frumvarpi íslenskrar þingsögu Árni Guðmundsson skrifar Skoðun Samfélagsbanki: Opið bréf til ríkisstjórnarinnar Guðmundur D. Haraldsson,Sævar Finnbogason skrifar Skoðun Var Stonehenge sláturhús? Ása Hlín Benediktsdóttir skrifar Skoðun Það er alltaf til fé fyrir næstu framkvæmd—Hvenær ætlum við að læra? Vilhelm Jónsson skrifar Skoðun Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir skrifar Skoðun Nýtum betur gagnreyndar aðferðir í skólum Skúli Helgason skrifar Skoðun Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman skrifar Skoðun Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar Skoðun Lögfræði er engin eðlisfræði – fullveldi er ekki þyngdarkraftur Bergur Hauksson skrifar Skoðun Mamma ég lofa Lára G. Sigurðardóttir skrifar Skoðun Þetta hjólar sig ekki sjálft Birgir Birgisson skrifar Skoðun Vefsíðan er dauð! Lengi lifi amma dreki! Geir Sigurður Jónsson skrifar Skoðun Öflugasta endurhæfingarstofnun Íslands verður að fá slagkraft á ný Halldór Víglundsson skrifar Skoðun Spjall við Guð Atli Sævar Guðmundsson skrifar Skoðun Hvað er svona sérstakt við börn fædd í apríl? Nanna Kristín Tryggvadóttir skrifar Skoðun Dauðalæsi: Þegar samtalið skiptir mestu máli Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Þegar samþykki virðist verða að ábyrgð brotaþola Herdís Ósk Sveinbjörnsdóttir. skrifar Skoðun ÁTVR, Ölgerðin og breyttir tímar Jón Páll Haraldsson skrifar Skoðun Gilda engin lög um óvígða sambúð? Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Ríkisstjórnin sker niður þjónustu við börn Lilja Dögg Alfreðsdóttir skrifar Skoðun Vill fólk að allir leikir skipti máli? Jón Fannar Árnason skrifar Skoðun Bannað að gagnrýna konur – það er kvenfyrirlitning Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Mannleg reisn á ekki að vera munaður – um aðstæður fólks sem leitar eftir mataraðstoð Sunna Lind Adessa skrifar Sjá meira
Eftir meira en tvo áratugi á Íslandi hef ég oft verið spurður hvað mér finnist einkennandi fyrir Íslendinga. Auðvitað er erfitt að alhæfa. Engar tvær manneskjur eru eins og ekkert samfélag er fullkomið. En samt eru ákveðnir litlir hlutir sem hafa alltaf vakið athygli mína. Ekki stórir hlutir. Heldur hversdagslegir hlutir. Traustið. Einfaldleikinn. Nálægðin við náttúruna. Og kannski fyrst og fremst ákveðin ró sem ég fann ekki víða annars staðar. Það sem kom mér mest á óvart þegar ég flutti hingað var að fólk virtist almennt treysta hvert öðru. Ekki vegna þess að allir væru fullkomnir. Heldur vegna þess að traustið virtist vera eins konar sjálfgefinn upphafspunktur. Ég tók líka fljótt eftir því að margir Íslendingar hafa litla þörf fyrir að sýna stöðu sína. Fólk er oft einfalt í framkomu. Og það skiptir minna máli hvaða titil maður hefur en hvernig maður kemur fram við aðra. Annað sem hefur alltaf heillað mig er sambandið við náttúruna. Veðrið fær ekki alltaf að ráða lífinu. Börn fara út. Fólk fer út. Lífið heldur áfram. Ég man enn hvað það kom mér á óvart að sjá börn leika sér úti í roki, rigningu og snjó eins og það væri sjálfsagður hlutur. Kannski hefur þessi nálægð við náttúruna kennt Íslendingum ákveðna seiglu. Kannski hefur hún kennt þeim að aðlagast aðstæðum frekar en að berjast stöðugt gegn þeim. Ég hef líka alltaf dáðst að því sjálfstæði sem einkennir marga Íslendinga. Börn læra snemma að gera hluti sjálf. Ungt fólk flytur að heiman fyrr en víða annars staðar. Og almennt virðist fólk hafa trú á því að einstaklingurinn geti fundið sínar eigin lausnir. Annað sem mér finnst sérstakt er að Íslendingar segja ekki alltaf mikið. En þegar á reynir eru þeir oft mættir. Stundum birtist hlýjan ekki í stórum orðum. Heldur í litlum verkum. Í hjálpsemi. Í rólegri nærveru. Í því að mæta þegar á þarf að halda. Auðvitað hefur Ísland sína galla eins og öll önnur samfélög. Og Íslendingar eru auðvitað jafn ólíkir hver öðrum og fólk annars staðar. En þegar ég hugsa um hvað gerir Íslendinga einstaka, þá hugsa ég ekki fyrst um eldgos, norðurljós eða fallegt landslag. Ég hugsa um fólkið. Og um alla þessa litlu hluti sem eru svo sjálfsagðir fyrir þá sem fæddust hér að þeir taka þeim varla eftir sjálfir. Kannski er það einmitt það sem gerir Íslendinga einstaka. Ekki að þeir séu fullkomnir. Engin þjóð er það. Heldur að þeir virðast almennt ekki hafa mikla þörf fyrir að vera eitthvað annað en þeir eru. Og kannski er það fallegri eiginleiki en margt annað. Höfundur er skáld, rithöfundur og þýðandi.
Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun
Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson Skoðun
Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir Skoðun
Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun
Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun
Skoðun Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson skrifar
Skoðun Samfélagsbanki: Opið bréf til ríkisstjórnarinnar Guðmundur D. Haraldsson,Sævar Finnbogason skrifar
Skoðun Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir skrifar
Skoðun Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman skrifar
Skoðun Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar
Skoðun Öflugasta endurhæfingarstofnun Íslands verður að fá slagkraft á ný Halldór Víglundsson skrifar
Skoðun Mannleg reisn á ekki að vera munaður – um aðstæður fólks sem leitar eftir mataraðstoð Sunna Lind Adessa skrifar
Breyttur einkunnakvarði gerir námsmatið ekki skýrara Hjálmar Bogi Hafliðason,Jón Páll Haraldsson,Kristín Jóhannesdóttir,Margrét Sverrisdóttir,Snædís Valsdóttir,Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun
Súri sannleikurinn um rakastjórnun - Þekkingin er til, en húsin leka samt enn Sigurður Sigurðsson Skoðun
Landsréttur gefur út óútfylltan tékka fyrir hvers kyns ofbeldi Sigrún Sif Eyfeld Jóelsdóttir Skoðun
Að byrja á röngum enda – vítahringur vímuefnavanda, afbrota og refsinga Margrét Dís Yeoman Skoðun
Lofthjúpurinn er ekki verðbólguspá – þegar prófessorinn villist út fyrir sitt sérfræðisvið Sveinn Atli Gunnarsson Skoðun