Við­ræðurnar snúast um að­lögun

Fram kemur skýrt í greinargerðinni með þingsályktunartillögu Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttir utanríkisráðherra um fyrirhugað þjóðaratkvæði að verði niðurstaðan í því já hefjist viðræður sem snúist um aðlögun að reglum Evrópusambandsins. Þannig segir þar: „Á það er gjarnan bent að aðildarviðræður við ESB snúist um að ný aðildarríki lagi sig að reglum sambandsins. Má þetta til sanns vegar færa, enda væri Ísland að ganga í ríkjabandalag með fyrirliggjandi reglum.“

Hið sama kemur fram í gögnum Evrópusambandsins þar sem fjallað er um stækkunarmál þess. Þar á meðal í gögnum sambandsins varðandi umsókn Íslands frá 2009 sem nú á að endurvekja. Til dæmis segir þannig í svonefndum viðræðuramma þess: „Rétt innleiðing Íslands á regluverkinu og framkvæmd þess, þ.m.t. árangursrík og skilvirk beiting af hálfu viðeigandi stofnana á sviði stjórnsýslu og dómsmála, mun ákvarða hversu hratt viðræðurnar ganga fyrir sig.“

Fullyrðingar um að samkomulag hafi verið gert síðast við Evrópusambandið, þess efnis að engin aðlögun ætti sér stað fyrr en eftir að samningur um inngöngu í það hefði verið samþykktur, standast enga skoðun. Engin gögn hafa verið lögð fram sem sýna fram á það að sambandið hafi samþykkt slíkt fyrirkomulag og ljóst er af gögnum þess að farið var fram á aðlögun samhliða viðræðunum. Bæði í viðræðuköflum sem heyra undir EES-samninginn og þeim sem gera það ekki.

Með öðrum orðum yrði Ísland orðið að fullu aðlagað að regluverki og stjórnsýslu Evrópusambandsins þegar mögulegur samningur lægi fyrir sem hægt yrði að kjósa um. Ísland yrði þá í raun efnislega gengið í sambandið og búið að uppfylla kröfur viðsemjandans áður en fyrir lægi hvort samningur yrði samþykktur. Hvort sem fólk telur þetta skipta máli eða ekki er þetta veruleikinn sem kjósendur standa frammi fyrir þegar gengið verður að kjörborðinu í lok sumars.

Höfundur er sagnfræðingur og alþjóðastjórnmálafræðingur (MA í alþjóðasamskiptum) og heldur úti vefsíðunni Stjornmalin.is.