Meirihluti telur vexti lækka en undanþágu í sjávarútvegi ólíklega Birgir Olgeirsson skrifar 4. ágúst 2026 18:31 Í nýrri Maskínukönnun var fólk spurt hvaða áhrif aðild Íslands að ESB hefði á vexti, matvælaverð og sjávarútveg. Meirihluti þeirra sem tók afstöðu í nýrri Maskínukönnun telur að vextir á Íslandi myndu lækka ef landið gengi í Evrópusambandið. Svipað hlutfall telur hins vegar ólíklegt að Ísland fengi varanlegar undanþágur í sjávarútvegi. Könnunin var gerð dagana 22. til 29. júlí og tóku 2.255 þátt. Spurt var um áhrif mögulegrar aðildar Íslands að Evrópusambandinu á matvælaverð og vexti, auk þess sem spurt var um líkur á varanlegum undanþágum í sjávarútvegi. Svörin voru vegin eftir kyni, aldri, búsetu og menntun. Af þeim sem tóku afstöðu telja 57,8 prósent að vextir á Íslandi myndu lækka við inngöngu í Evrópusambandið. Þar af telja 13,1 prósent að þeir myndu lækka mikið og 44,7 prósent að þeir myndu lækka nokkuð. Rúmur þriðjungur, eða 34,3 prósent, telur að vextirnir myndu standa í stað. Alls telja 7,9 prósent að vextir myndu hækka. Þar af telja 4,6 prósent að þeir myndu hækka nokkuð og 3,3 prósent að þeir myndu hækka mikið. Tæp 19 prósent allra svarenda sögðust ekki vita hvaða áhrif aðild hefði á vexti og 1,5 prósent vildu ekki svara. Hlutfall þeirra sem telja vexti lækka er hæst meðal fólks á aldrinum 18 til 29 ára, tæp 67 prósent. Hlutfallið er tæp 65 prósent í Reykjavík en lægst á Austurlandi, þar sem um þriðjungur telur að vextir lækki. Tæpur helmingur telur matvælaverð lækka Af þeim sem tóku afstöðu telja 48,3 prósent að matvælaverð myndi lækka ef Ísland gengi í Evrópusambandið. Þar af telja 7,1 prósent að það myndi lækka mikið og 41,2 prósent að það myndi lækka nokkuð. Tæp 40 prósent telja að matvælaverð myndi standa í stað en tólf prósent að það myndi hækka. Hlutfall þeirra sem telja matvælaverð lækka er hæst meðal fólks á aldrinum 18 til 29 ára, rúm 58 prósent. Munur kemur einnig fram eftir búsetu. Tæp 56 prósent Reykvíkinga telja að matvælaverð lækki. Hlutfallið er um 32 prósent á Vesturlandi og Vestfjörðum og svipað á Austurlandi. Alls sögðust 18,1 prósent ekki vita hvaða áhrif innganga hefði á matvælaverð og 1,7 prósent vildu ekki svara. Meirihluti telur undanþágur ólíklegar Af þeim sem tóku afstöðu telja 58,6 prósent ólíklegt að Ísland fengi varanlegar undanþágur í sjávarútvegi ef landið gengi í Evrópusambandið. Þar af telja 41,4 prósent það mjög ólíklegt og 17,2 prósent fremur ólíklegt. Fjórðungur, eða 25,2 prósent, telur varanlegar undanþágur líklegar en 16,2 prósent telja líkurnar hvorki miklar né litlar. Hlutfall þeirra sem telja undanþágur ólíklegar er lægst í Reykjavík, tæp 49 prósent. Það er hæst á Vesturlandi og Vestfjörðum, rúm 76 prósent, en yfir 70 prósent á bæði Norðurlandi og Austurlandi. Alls sögðust 16,6 prósent ekki vita hvort líklegt væri að varanlegar undanþágur fengjust og 1,4 prósent vildu ekki svara. Stjórnendur hlaðvarpsins Korter í kosningar, Pétur Krogh og Magnús Sigurbjörnsson, ræddu niðurstöður könnunarinnar í beinni útsendingu í kvöldfréttum okkar. Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Skoðanakannanir Mest lesið Gervigreind hakkaði sig inn á vef stjórnvalda Erlent Segja upp tveimur sérfræðingum Innlent Móðir lagði ríkið í Hæstarétti vegna vanrækslu á EES Innlent Dagný Ósk látin Innlent Hélt á myndum af skólabörnum og sakaði Bandaríkin um hryðjuverk Erlent „Að mínu mati fyrsta alvöru haustlægðin“ Innlent Stíflueyðir og gólfþrif ollu slysinu á Óseyri Innlent Framkvæmdastjóri hjá BL handtekinn og settur í leyfi Innlent Íslenskir stjörnukokkar meðal kokka sem mótmæla fiski úr sjókvíaeldi Innlent Hollendingar hætta við Eurovision-sniðgöngu Innlent Fleiri fréttir Segja upp tveimur sérfræðingum Stíflueyðir og gólfþrif ollu slysinu á Óseyri Móðir lagði ríkið í Hæstarétti vegna vanrækslu á EES Hollendingar hætta við Eurovision-sniðgöngu Þúsundir barna bíða mánuðum saman „Að mínu mati fyrsta alvöru haustlægðin“ Hjólreiðamaður slasaðist en reiðhjólið í lagi Efnaleki á Óseyri og fólk beðið um að halda sig fjarri Quang Lé frjáls sinna ferða „Grafalvarlegt ástand sem skapast“ Íslenskir stjörnukokkar meðal kokka sem mótmæla fiski úr sjókvíaeldi Bjartsýnn á að lausn náist innan fjögurra vikna Dagný Ósk látin Skora á atvinnurekendur og minna á rétt launafólks Kom til landsins með kafarabúninga og neðansjávarvespur Náttúrupassi kosti 4.500 krónur en bílastæðagjöld falli niður Bein útsending: Heimkoman ekki eins auðveld fyrir alla Drengurinn er fundinn Framkvæmdastjóri hjá BL handtekinn og settur í leyfi Ekki búið að slá verkfallsvopnið úr höndum flugstétta Skammlíft verkfall og umfangsmikið fíkniefnamál Framkvæmdastjóri hjá þekktu fyrirtæki meðal handteknu Flugvirkjar aflýsa verkfalli Foreldrar geti nú stillt útlit og falið hvatningu í Læsi Ók allt of hratt og á móti umferð í eftirför lögreglu Strætisvagni ekið utan í rútu á Snorrabraut Ætluðu að setja lög á verkfall flugvirkja Vaktin: Verkfallsaðgerðum flugvirkja aflýst „Gengið með eins eðlilegum hætti og hægt er“ Fylgi haggast varla eftir atkvæðagreiðslu Sjá meira
Könnunin var gerð dagana 22. til 29. júlí og tóku 2.255 þátt. Spurt var um áhrif mögulegrar aðildar Íslands að Evrópusambandinu á matvælaverð og vexti, auk þess sem spurt var um líkur á varanlegum undanþágum í sjávarútvegi. Svörin voru vegin eftir kyni, aldri, búsetu og menntun. Af þeim sem tóku afstöðu telja 57,8 prósent að vextir á Íslandi myndu lækka við inngöngu í Evrópusambandið. Þar af telja 13,1 prósent að þeir myndu lækka mikið og 44,7 prósent að þeir myndu lækka nokkuð. Rúmur þriðjungur, eða 34,3 prósent, telur að vextirnir myndu standa í stað. Alls telja 7,9 prósent að vextir myndu hækka. Þar af telja 4,6 prósent að þeir myndu hækka nokkuð og 3,3 prósent að þeir myndu hækka mikið. Tæp 19 prósent allra svarenda sögðust ekki vita hvaða áhrif aðild hefði á vexti og 1,5 prósent vildu ekki svara. Hlutfall þeirra sem telja vexti lækka er hæst meðal fólks á aldrinum 18 til 29 ára, tæp 67 prósent. Hlutfallið er tæp 65 prósent í Reykjavík en lægst á Austurlandi, þar sem um þriðjungur telur að vextir lækki. Tæpur helmingur telur matvælaverð lækka Af þeim sem tóku afstöðu telja 48,3 prósent að matvælaverð myndi lækka ef Ísland gengi í Evrópusambandið. Þar af telja 7,1 prósent að það myndi lækka mikið og 41,2 prósent að það myndi lækka nokkuð. Tæp 40 prósent telja að matvælaverð myndi standa í stað en tólf prósent að það myndi hækka. Hlutfall þeirra sem telja matvælaverð lækka er hæst meðal fólks á aldrinum 18 til 29 ára, rúm 58 prósent. Munur kemur einnig fram eftir búsetu. Tæp 56 prósent Reykvíkinga telja að matvælaverð lækki. Hlutfallið er um 32 prósent á Vesturlandi og Vestfjörðum og svipað á Austurlandi. Alls sögðust 18,1 prósent ekki vita hvaða áhrif innganga hefði á matvælaverð og 1,7 prósent vildu ekki svara. Meirihluti telur undanþágur ólíklegar Af þeim sem tóku afstöðu telja 58,6 prósent ólíklegt að Ísland fengi varanlegar undanþágur í sjávarútvegi ef landið gengi í Evrópusambandið. Þar af telja 41,4 prósent það mjög ólíklegt og 17,2 prósent fremur ólíklegt. Fjórðungur, eða 25,2 prósent, telur varanlegar undanþágur líklegar en 16,2 prósent telja líkurnar hvorki miklar né litlar. Hlutfall þeirra sem telja undanþágur ólíklegar er lægst í Reykjavík, tæp 49 prósent. Það er hæst á Vesturlandi og Vestfjörðum, rúm 76 prósent, en yfir 70 prósent á bæði Norðurlandi og Austurlandi. Alls sögðust 16,6 prósent ekki vita hvort líklegt væri að varanlegar undanþágur fengjust og 1,4 prósent vildu ekki svara. Stjórnendur hlaðvarpsins Korter í kosningar, Pétur Krogh og Magnús Sigurbjörnsson, ræddu niðurstöður könnunarinnar í beinni útsendingu í kvöldfréttum okkar.
Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Skoðanakannanir Mest lesið Gervigreind hakkaði sig inn á vef stjórnvalda Erlent Segja upp tveimur sérfræðingum Innlent Móðir lagði ríkið í Hæstarétti vegna vanrækslu á EES Innlent Dagný Ósk látin Innlent Hélt á myndum af skólabörnum og sakaði Bandaríkin um hryðjuverk Erlent „Að mínu mati fyrsta alvöru haustlægðin“ Innlent Stíflueyðir og gólfþrif ollu slysinu á Óseyri Innlent Framkvæmdastjóri hjá BL handtekinn og settur í leyfi Innlent Íslenskir stjörnukokkar meðal kokka sem mótmæla fiski úr sjókvíaeldi Innlent Hollendingar hætta við Eurovision-sniðgöngu Innlent Fleiri fréttir Segja upp tveimur sérfræðingum Stíflueyðir og gólfþrif ollu slysinu á Óseyri Móðir lagði ríkið í Hæstarétti vegna vanrækslu á EES Hollendingar hætta við Eurovision-sniðgöngu Þúsundir barna bíða mánuðum saman „Að mínu mati fyrsta alvöru haustlægðin“ Hjólreiðamaður slasaðist en reiðhjólið í lagi Efnaleki á Óseyri og fólk beðið um að halda sig fjarri Quang Lé frjáls sinna ferða „Grafalvarlegt ástand sem skapast“ Íslenskir stjörnukokkar meðal kokka sem mótmæla fiski úr sjókvíaeldi Bjartsýnn á að lausn náist innan fjögurra vikna Dagný Ósk látin Skora á atvinnurekendur og minna á rétt launafólks Kom til landsins með kafarabúninga og neðansjávarvespur Náttúrupassi kosti 4.500 krónur en bílastæðagjöld falli niður Bein útsending: Heimkoman ekki eins auðveld fyrir alla Drengurinn er fundinn Framkvæmdastjóri hjá BL handtekinn og settur í leyfi Ekki búið að slá verkfallsvopnið úr höndum flugstétta Skammlíft verkfall og umfangsmikið fíkniefnamál Framkvæmdastjóri hjá þekktu fyrirtæki meðal handteknu Flugvirkjar aflýsa verkfalli Foreldrar geti nú stillt útlit og falið hvatningu í Læsi Ók allt of hratt og á móti umferð í eftirför lögreglu Strætisvagni ekið utan í rútu á Snorrabraut Ætluðu að setja lög á verkfall flugvirkja Vaktin: Verkfallsaðgerðum flugvirkja aflýst „Gengið með eins eðlilegum hætti og hægt er“ Fylgi haggast varla eftir atkvæðagreiðslu Sjá meira