Arftakinn álíka umdeildur og Listhaug

Per Sandberg sem tók við embætti dómsmálaráðherra Noregs eftir að Sylvi Listhaug sagði af sér í dag er ekki síður umdeildur en hún. Bæði hafa lýst umdeildum skoðunum á innflytjendum og flóttafólki og Sandberg hefur meðal annars verið ávíttur fyrir að mæta ölvaður á þingfund.

Haraldur Noregskonungur boðaði til ríkisráðsfundar í hádeginu í dag þar sem afsögn Listhaug var staðfest og flokksfélagi hennar úr Framfaraflokknum, Sandberg, yfirgaf sjávarútvegsráðuneytið til að fylla í skarð hennar. Skipan Sandberg er hugsuð til bráðabirgða.

Undanfarna daga hefur verið þrýst á Listhaug að segja af sér. Ástæðan er færsla sem hún setti á Facebook eftir að Verkamannaflokkurinn og Kristilegi þjóðarflokkurinn komu í veg fyrir afgreiðslu frumvarps hennar sem hefði heimilað stjórnvöldum að svipta norskum ríkisborgurum ríkisborgararétti sínum ef þeir væru grunaðir um hryðjuverkastarfsemi. Flokkarnir tveir töldu þetta ganga of nærri mannréttindum norskra ríkisborgara og vildu frumvarpið gerði ráð fyrir að hægt væri að áfrýja slíkum ákvörðunum til dómstóla. Í færslunni á Facebook sagði Listhaug Verkamannaflokkinn taka réttindi hryðjuverkamanna fram yfir þjóðaröryggi. 

Færslan féll illa í kramið hjá stjórnarandstöðunni og sér í lagi hjá Verkamannaflokknum enda var ungliðahreyfing hans skotmark mannskæðasta hryðjuverks í sögu Noregs þegar Anders Behring Breivik banaði 69 manns á samkomu ungliðahreyfingarinnar í Útey í Júlí 2011.

Ekki hjálpaði til að færslan umdeilda bar upp á sama dag og verið var að frumsýna heimildarmynd í Noregi um hryðjuverkin í Útey.

Listhaug hefur verið þekkt í norskum stjórnmálum fyrir hreinskipta en umdeilda framkomu. Hún hefur meðal annars látið hafa eftir sér að frjálslynd viðhorf í garð innflytjenda séu „harðræði góða fólksins“ eða „tyranny of the good“. Þá hefur hún hvatt fylgjendur sína til að líka við og deila mynd af flóttamanni sem verið var að vísa frá Noregi.

Listhaug komst í heimsfréttirnar árið 2016 þegar hún vildi setja sig í spor flóttamanna sem flýja yfir Miðjarðarhafið til Evrópu. Stakk Listhaug sér til sunds í Miðjarðarhafi en bentu gagnrýnendur á að aðstöðumunurinn væri nokkur á milli ráðherrans og flóttamanna þar sem hún klæddist flotbúningi.

Bjørnar Moxnes, leiðtogi Rautt, þess flokks sem skipar sér lengst til vinstri á norska Stórþinginu, lagði í kjölfar Facebook-færslu Listhaug fram vantraustsyfirlýsingu sem hefði átt að koma til umfjöllunar í dag.

Stjórnarflokkarnir og stjórnarandstaðan skiptu sér strax í andstæðar fylkingar en Kristilegi þjóðarflokkurinn stóð eftir á milli steins og sleggju þar sem hann hefur umborið ríkisstjórn Ernu Solberg og stutt stjórnina í mikilvægum málum. Nú var flokkurinn í oddastöðu gagnvart vantrauststillögunni og líf ríkisstjórnarinnar undir þar sem forsætisráðherrann, Erna Solberg, hafði lagt eigið embætti að veði ef að vantraustið yrði samþykkt.

Miðstjórn kristilega flokksins fundaði í fjóra tíma í Stórþinginu í gær þar til formaður flokksins, Knut Arild Hareide, tilkynnti í anda kristinna manna, að flokkurinn fyrirgæfi Listhaug en það jafngilti hins vegar ekki trausti til hennar.

Í stað þess að draga ríkisstjórnina með sér sagði Listhaug af sér í kjölfarið.

Arftakinn einnig umdeildur - Skallaði flóttamann og mætti ölvaður í þingið

Per Sandberg, sjávarútvegsráðherra, var skipaður til bráðabirgða í embætti dómsmálaráðherra eftir afsögn Listhaug. Hann hefur mikla reynslu af sviði stjórnmálanna en hann hefur þjónað á Stórþinginu frá árinu 1997.

Honum hefu verið lýst sem stjórnmálamanni með góð tengsl við verkamenn og þá þykir hann einnig umdeildur líkt og forveri sinn í starfi. Hann hefur umdeildar skoðanir gagnvart innflytjendum og flóttafólki en hann er meðal annars með dóm á bakinu fyrir að hafa árið 1997 skallað og slegið flóttamann frá Júgóslavíu eftir að hafa verið kallaður feitur, hvítur, ríkur, rasisti.

Þá var hann ávíttur af þingforseta árið 2006 fyrir að hafa mætt undir áhrifum áfengis á þingfund auk þess að hafa ítrekað lent upp á kant við aðra stjórnmálamenn, meðal annars þingmenn Kristilega þjóðarflokksins sem þarf nú að umbera hann í embætti.

Í samtali við norska ríkisútvarpið í dag sagði Hareide, formaður Kristilegra, að flokkurinn væri tilbúnn til að gefa Sandberg tækifæri til að sanna sig í embætti.