Klám, kyrkingar og kynlíf Hanna Björg Vilhjálmsdóttir og María Hjálmtýsdóttir skrifa 26. janúar 2022 15:00 Hvernig líst þér á að fá einhvern til að kyrkja barnið þitt? Væri kannski betri hugmynd að fá skólakerfið til að kenna krökkunum okkar að kyrkja hvert annað, svo að þau geri það örugglega rétt? Er ekki stór-sniðugt að benda strákunum á ýmsar leiðir til að útfæra það sem þeir sjá í kláminu, til dæmis að loka öndunarvegi stelpnanna með limnum á sér, ef þeir bara passa að fylgjast með því að hætta örugglega í tæka tíð til að forðast súrefnisskort til heilans? Er ekki nóg að segja krökkunum að tala saman um mörk og að fá samþykki? Við vitum öll að hin löngu tímabæra umræða um kynferðisofbeldi hefur verið mikil undanfarin misseri. #Metoo bylgjurnar hafa vakið okkur til vitundar um hversu lúmskt, breytilegt og útbreitt kynferðisofbeldi er í samfélagi okkar og við fullorðna fólkið vitum að við berum ábyrgð á velferð barnanna. Skólakerfið hefur brugðist við kalli samfélagsins um kynfræðslu en hluti af þeim viðbrögðum hefur verið að fá aðkeypta kynfræðslu bæði í grunn- og framhaldsskóla um allt land. Opinská umræða um kynlíf er bráðnauðsynleg en þá er ekki þar með sagt að við eigum möglunarlaust að láta ábyrgðina frá okkur af því að við þorum ekki að hafa á þessu skoðun. Okkur ber til dæmis skylda til að segja eitthvað þegar aðkeypti kynfræðarinn valsar um allt land og kennir unglingunum okkar að kyrkja hvert annað í nafni kynfrelsis. Okkur ber skylda til að hafa á því skoðun þegar áhrifavaldur fræðir börnin okkar sem eru mörg hver að feta sín fyrstu skref sem kynverur, um hvernig þau geta á sem áhrifaríkastan hátt apað allt eftir sem þau sjá í kláminu sem bókstaflega tröllríður tilveru þeirra, oft með ömurlegum afleiðingum, bara ef þau ,,tala saman og fá samþykki“. Það ætti nú að vera frekar auðsótt að fá samþykki hjá stelpum sem fá endalausar leiðbeiningar úr umhverfinu um hvernig eigi að fullnægja körlum og það er lítið mál að vaða yfir mörk berskjaldaðrar unglingsstúlku. Samþykki og mörk eru allt annað en einföld fyrirbæri. Klám er dulbúið sem kynferðislegt frelsi þar sem kyrkingar, flengingar og hráki, en það eru nær alltaf strákarnir sem kyrkja, flengja og hrækja á stelpurnar, eru hluti af því að prófa sig áfram í kynlífi á unglingsárunum. Þegar hegðun krakka reynist þeim hættuleg er á ábyrgð fullorðinna að vita betur. Þegar börn hafa leikið sér að því að loka öndunarvegi hvers annars eða sínum eigin ber okkur skylda til að bregðast við af festu og stöðva þau áður en illa fer en hér má lesa um ungan dreng í Noregi sem lést einmitt í slíkum leik. Kyrkingar, jafnvel þegar þær eru dulbúnar sem kynferðislegur leikur undir nöfnum eins og ,,breath play“, eru lífshættulegar. Þrenging að hálsi getur valdið meðvitundarleysi á örskömmum tíma en óafturkræfar afleiðingar geta komið fram síðar sem leiða í einhverjum tilfellum til dauða, jafnvel þótt engir áverkar séu sýnilegir, sem þeir hættulegustu eru oft ekki. Klám og klámvæðing ræna börnin okkar því frelsi sem þau þurfa til að þroskast og dafna sem kynverur á eigin forsendum. Mikilvægt er að vekja ekki skömm þeirra fyrir að vera kynverur með langanir og þrár. Hins vegar má sá sem viljandi meiðir aðra manneskju, niðurlægir hana og leggur hana í hættu svo sannarlega upplifa skömm. Sá sem fær fróun út úr því að beita eða horfa á aðra beitta ofbeldi á líka að skammast sín. Sá sem togar og teygir eða hreinlega virðir hvorki vilja né mörk annarra í kynlífi á virkilega að skammast sín og sá sem hefur lífsviðurværi af því að segja börnunum okkar að það sé nú bara allt í lagi að kyrkja hvert annað, sé það gert ,,rétt“ má líka skammast sín. Kynfræðsla er ekki kennsla í að fá sem öfgafyllstar fullnægingar og hún á svo sannarlega ekki að snúast um að kenna börnunum okkar að kyrkja eða láta kyrkja sig. Þarf einhver að láta lífið til að við áttum okkur á því? Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Skóla - og menntamál Börn og uppeldi Klám Hanna Björg Vilhjálmsdóttir Mest lesið Halldór 8.2.2026 Halldór Þegar traustið brestur - Háskólinn á Bifröst Stefanía Hrund Guðmundsdóttir Skoðun Er verið að kynna Borgarlínuna sem strætó? Bárður Sigurðsson Skoðun Þegar álag barns reynir á hjónabandið Sigurður Árni Reynisson Skoðun Hvíl í friði, Bifrastarandinn Selma Klara Gunnarsdóttir Skoðun Sumt er hægt að verja aðeins einu sinni Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir Skoðun „Er ekki bara best að hætta þessu fiskeldi?” Halla Hrund Logadóttir Skoðun Tryggjum hvata til stafrænnar námsgagnagerðar Bogi Ragnarsson Skoðun Að þegja yfir óstjórn en segja að jafnvægi sé efnahagslegur dómsdagur Þórður Snær Júlíusson Skoðun Frá Sjálfstæðisflokki til Samfylkingar og óháðra – af hverju? Bjarni Torfi Álfþórsson Skoðun Skoðun Skoðun Þegar traustið brestur - Háskólinn á Bifröst Stefanía Hrund Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Tryggjum hvata til stafrænnar námsgagnagerðar Bogi Ragnarsson skrifar Skoðun Að liggja á göngum sjúkrahúsa Árni Gunnarsson skrifar Skoðun Þegar álag barns reynir á hjónabandið Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Hver er ábyrgur þegar heilbrigðiskerfið er komið langt yfir neyðarstig Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Sumt er hægt að verja aðeins einu sinni Steinunn Ólína Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Hollt mataræði þarf ekki að vera flókið – bara framkvæmanlegt Birgitta Lind Vilhjálmsdóttir ,Gunnhildur Sveinsdóttir skrifar Skoðun Kópavogur og amma Stella Pétur Björgvin Sveinsson skrifar Skoðun Reykjavík er okkar allra Hlédís Maren Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Ný forgangsröðun í Kópavogi Jónas Már Torfason skrifar Skoðun Hvíl í friði, Bifrastarandinn Selma Klara Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Báknið óhaggað, tíma sóað, Miðflokkurinn á móti Kjartan Magnússon skrifar Skoðun Hvað segir ESB um umsóknarferlið? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun „Er ekki bara best að hætta þessu fiskeldi?” Halla Hrund Logadóttir skrifar Skoðun Stefnt að stjórnleysi í ríkisfjármálunum Sigurður Örn Hilmarsson skrifar Skoðun Þögnin sem umlykur loftslagsmálin Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Það er pláss fyrir einn aldraðan einstakling í stofunni hjá mér Steinunn Þórðardóttir skrifar Skoðun Skortur á framtíðarsýn skrifar Skoðun Að þegja yfir óstjórn en segja að jafnvægi sé efnahagslegur dómsdagur Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Ónýtt tækifæri í heilbrigðiskerfinu Kristján Jón Jónatansson skrifar Skoðun Afgerandi og vaxandi ánægja íbúa Hveragerðis Dagný Sif Sigurbjörnsdóttir skrifar Skoðun Forðist eftirlíkingar Berglind Sunna Bragadóttir skrifar Skoðun Pípulagningamenn Íslands – Fagkerfi/átak, fagmenn og fagmennska Snæbjörn R. Rafnsson skrifar Skoðun Forvarnir eru ekki kostnaður – þær eru fjárfesting í framtíðinni Helga Björg Loftsdóttir skrifar Skoðun Varðhundar verðbólgunnar Hilmar Harðarson skrifar Skoðun Tíminn líður hratt á gervihnattaröld Alexandra Rós Jóhannesdóttir skrifar Skoðun Er verið að kynna Borgarlínuna sem strætó? Bárður Sigurðsson skrifar Skoðun Undir yfirborði íslensku hamingjunnar Björg Sigríður Hermannsdóttir skrifar Skoðun Skærgulu skórnir á leið til Samhjálpar Birna Guðný Björnsdóttir skrifar Skoðun Tillaga að lausn á húsnæðismarkaði Marinó G. Njálsson skrifar Sjá meira
Hvernig líst þér á að fá einhvern til að kyrkja barnið þitt? Væri kannski betri hugmynd að fá skólakerfið til að kenna krökkunum okkar að kyrkja hvert annað, svo að þau geri það örugglega rétt? Er ekki stór-sniðugt að benda strákunum á ýmsar leiðir til að útfæra það sem þeir sjá í kláminu, til dæmis að loka öndunarvegi stelpnanna með limnum á sér, ef þeir bara passa að fylgjast með því að hætta örugglega í tæka tíð til að forðast súrefnisskort til heilans? Er ekki nóg að segja krökkunum að tala saman um mörk og að fá samþykki? Við vitum öll að hin löngu tímabæra umræða um kynferðisofbeldi hefur verið mikil undanfarin misseri. #Metoo bylgjurnar hafa vakið okkur til vitundar um hversu lúmskt, breytilegt og útbreitt kynferðisofbeldi er í samfélagi okkar og við fullorðna fólkið vitum að við berum ábyrgð á velferð barnanna. Skólakerfið hefur brugðist við kalli samfélagsins um kynfræðslu en hluti af þeim viðbrögðum hefur verið að fá aðkeypta kynfræðslu bæði í grunn- og framhaldsskóla um allt land. Opinská umræða um kynlíf er bráðnauðsynleg en þá er ekki þar með sagt að við eigum möglunarlaust að láta ábyrgðina frá okkur af því að við þorum ekki að hafa á þessu skoðun. Okkur ber til dæmis skylda til að segja eitthvað þegar aðkeypti kynfræðarinn valsar um allt land og kennir unglingunum okkar að kyrkja hvert annað í nafni kynfrelsis. Okkur ber skylda til að hafa á því skoðun þegar áhrifavaldur fræðir börnin okkar sem eru mörg hver að feta sín fyrstu skref sem kynverur, um hvernig þau geta á sem áhrifaríkastan hátt apað allt eftir sem þau sjá í kláminu sem bókstaflega tröllríður tilveru þeirra, oft með ömurlegum afleiðingum, bara ef þau ,,tala saman og fá samþykki“. Það ætti nú að vera frekar auðsótt að fá samþykki hjá stelpum sem fá endalausar leiðbeiningar úr umhverfinu um hvernig eigi að fullnægja körlum og það er lítið mál að vaða yfir mörk berskjaldaðrar unglingsstúlku. Samþykki og mörk eru allt annað en einföld fyrirbæri. Klám er dulbúið sem kynferðislegt frelsi þar sem kyrkingar, flengingar og hráki, en það eru nær alltaf strákarnir sem kyrkja, flengja og hrækja á stelpurnar, eru hluti af því að prófa sig áfram í kynlífi á unglingsárunum. Þegar hegðun krakka reynist þeim hættuleg er á ábyrgð fullorðinna að vita betur. Þegar börn hafa leikið sér að því að loka öndunarvegi hvers annars eða sínum eigin ber okkur skylda til að bregðast við af festu og stöðva þau áður en illa fer en hér má lesa um ungan dreng í Noregi sem lést einmitt í slíkum leik. Kyrkingar, jafnvel þegar þær eru dulbúnar sem kynferðislegur leikur undir nöfnum eins og ,,breath play“, eru lífshættulegar. Þrenging að hálsi getur valdið meðvitundarleysi á örskömmum tíma en óafturkræfar afleiðingar geta komið fram síðar sem leiða í einhverjum tilfellum til dauða, jafnvel þótt engir áverkar séu sýnilegir, sem þeir hættulegustu eru oft ekki. Klám og klámvæðing ræna börnin okkar því frelsi sem þau þurfa til að þroskast og dafna sem kynverur á eigin forsendum. Mikilvægt er að vekja ekki skömm þeirra fyrir að vera kynverur með langanir og þrár. Hins vegar má sá sem viljandi meiðir aðra manneskju, niðurlægir hana og leggur hana í hættu svo sannarlega upplifa skömm. Sá sem fær fróun út úr því að beita eða horfa á aðra beitta ofbeldi á líka að skammast sín. Sá sem togar og teygir eða hreinlega virðir hvorki vilja né mörk annarra í kynlífi á virkilega að skammast sín og sá sem hefur lífsviðurværi af því að segja börnunum okkar að það sé nú bara allt í lagi að kyrkja hvert annað, sé það gert ,,rétt“ má líka skammast sín. Kynfræðsla er ekki kennsla í að fá sem öfgafyllstar fullnægingar og hún á svo sannarlega ekki að snúast um að kenna börnunum okkar að kyrkja eða láta kyrkja sig. Þarf einhver að láta lífið til að við áttum okkur á því?
Að þegja yfir óstjórn en segja að jafnvægi sé efnahagslegur dómsdagur Þórður Snær Júlíusson Skoðun
Skoðun Hver er ábyrgur þegar heilbrigðiskerfið er komið langt yfir neyðarstig Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Hollt mataræði þarf ekki að vera flókið – bara framkvæmanlegt Birgitta Lind Vilhjálmsdóttir ,Gunnhildur Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Það er pláss fyrir einn aldraðan einstakling í stofunni hjá mér Steinunn Þórðardóttir skrifar
Skoðun Að þegja yfir óstjórn en segja að jafnvægi sé efnahagslegur dómsdagur Þórður Snær Júlíusson skrifar
Skoðun Pípulagningamenn Íslands – Fagkerfi/átak, fagmenn og fagmennska Snæbjörn R. Rafnsson skrifar
Skoðun Forvarnir eru ekki kostnaður – þær eru fjárfesting í framtíðinni Helga Björg Loftsdóttir skrifar
Að þegja yfir óstjórn en segja að jafnvægi sé efnahagslegur dómsdagur Þórður Snær Júlíusson Skoðun