Taka sýni úr mink sem fannst dauður í Vatns­mýri

Þóra J. Jónasdóttir, yfirdýralæknir MAST, segir í samtali við Vísi að auk minksins hafi fleiri kattarhræ borist stofnuninni og sýni verði tekin úr þeim á tilraunastöð Háskóla Íslands í meinafræði að Keldum. Hræin séu rannsökuð vegna gruns um að dýrin hafi drepist úr fuglaflensu en ekkert sé víst í þeim efnum. Búist sé við niðurstöðum rannsókna eftir helgi.

Engar vísbendingar um að flensan smitist milli spendýra

Þóra segir að tilkynningar hafi borist um 230 dauða eða sýkta fugla. Sú tala segi þó ekki til um raunverulegan fjölda dýra, enda séu líkur á fleiri en ein tilkynning berist um hvert dýr.

Þá segir hún að engar vísbendingar séu um að fuglaflensan smitist milli spendýra. Þau spendýr sem hafi sýkst hafi að öllum líkindum gert það eftir að hafa étið hræ sýktra dýra.

Einhver tilfelli hafi komið upp á Norðurlöndunum af fuglaflensu í hræætum á borð við rauðref, gaupu, otur og þvottabjörn.

Nýjar leiðbeiningar

Þóra bendir á að nýjar leiðbeiningar hafi verið birtar á vef stofnunarinnar og hvetur fólk til þess að kynna sér þær. Þær má nálgast í heild sinni hér.

Þar segir að finnist veikt villt dýr í neyð í nærumhverfi manna skuli:

• gæta þess að koma ekki mjög nálægt eða handleika það nema með góðum einstaklings sóttvörnum svo sem með því að nota einnota hanska og veiruhelda grímu
• tilkynna strax um það til viðkomandi sveitarfélags. Sveitarfélaginu er skylt að bregðast við út frá dýravelferðarsjónarmiðum í samræmi við lög um velferð dýra (nr. 55/2013). Sveitarfélög eru ábyrg fyrir því að koma villtum dýrum í neyð til aðstoðar eða sjá til þess að þau séu aflífuð. Helst er mælt með að sveitarfélag kalli til dýralæknir til aflífunar á sjáanlega veikum dýrum eða að dýrin verði aflífuð með öðrum mannúðlegum hætti, sem ekki eykur hættu á dreifingu á smitefni (skot, höfuðhögg eða blóðgun gæti aukið smitdreifingu). Ef sveitarfélagsskrifstofur eru lokaðar getur almenningur beint erindinu til lögreglu. Boð eftir dýralækni til hjálpar villtu dýri í neyð þarf að koma frá sveitarfélagi eða lögreglu, nema ef viðkomandi ætlar sjálfur að greiða fyrir útkallið.

Þá segir að ráðlagt er að safna og farga hræjum villtra fugla sem eru sýkt af skæðri fuglainflúensu, til að draga úr smithættu fyrir aðra fugla, spendýr og fólk. Sjá leiðbeiningar um það hér.

Almenna reglan um hræ af villtum fuglum sem ekki er líklegt að séu sýktir af fuglainflúensu sé að láta þau liggja. Ef aftur á móti þau séu þannig staðsett að þau þurfi að fjarlægja megi setja þau í tvöfaldan plastpoka og henda í almennt rusl. Best sé að fara með hendi í poka og taka hræið upp með pokanum og hvolfa honum svo yfir hræið. Þetta gildi þó ekki ef um er að ræða fugl af tegund sem óvenjulegt er að finna á viðkomandi stað, t.d. súlu í húsagarði. Þá skuli ekki fjarlægja hræið heldur tilkynna um það til Matvælastofnunar og bíða eftir ákvörðun stofnunarinnar um sýnatöku.

„Eins og fram kemur hér ofar á síðunni er í janúar 2025 litið svo á að miklar líkur séu á að grágæsir og álftir á höfuðborgarsvæðinu sem finnast dauðar hafi verið sýktar af fuglainflúensu.

Á höfuðborgarsvæðinu sér Dýraþjónusta Reykjavíkur um að koma veikum eða slösuðum villtum fuglum til bjargar og fjarlægja hræ af stórum fuglum og fuglum þeirra tegunda sem vitað er að fuglainflúensa er í (netfang dyr@reykjavik.is, sími 8227820).“