Langhlauparar í meiri hættu að fá krabbamein Óskar Ófeigur Jónsson skrifar 8. desember 2025 06:31 Langhlaup verða alltaf vinsælli og vinsælli í heiminum en ný rannsókn vekur upp áhyggjur. Getty/Li Ruichang Rannsókn sem kynnt var á ársfundi Bandarísku krabbameinslækningasamtakanna í Chicago, og náði til hundrað hlaupara á aldrinum 35 til 50 ára sem hlupu frá október 2022 til desember 2024, hefur gefið í skyn tengsl milli langhlaupa á háu stigi og ristilkrabbameins. Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna. Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Eldræða Rikka G í beinni: „Að gera drengnum þetta er bara ljótt“ Fótbolti „Sorgmæddur en stoltur“ Fótbolti Viggó á leið í topplið í bestu deild í heimi? Handbolti Rosaleg dagskrá Man. City að hefjast Enski boltinn Allt undir þegar peningakarlinn mætir með Shabazz á Krókinn Körfubolti Hrósar Heimi og vill að hann hermi eftir Arsenal Fótbolti Atli Sigurjóns skoraði fimm mörk og fór illa með Val Íslenski boltinn Dagskráin í dag: Risa leikir í sextán liða úrslitum Meistaradeildarinnar Sport Bæjarar gengu frá Atalanta Fótbolti Liverpool tapaði aftur í Tyrklandi Fótbolti Fleiri fréttir Dagskráin í dag: Risa leikir í sextán liða úrslitum Meistaradeildarinnar „Sorgmæddur en stoltur“ Fleury fór á kostum gegn FH Tottenham í martraðarlandi og dagar Tudor taldir? Bæjarar gengu frá Atalanta Flautumark kramdi drauma norðursins um sigur gegn Börsungum Íslendingaliðið tapaði stórt en fer í umspil Eldræða Rikka G í beinni: „Að gera drengnum þetta er bara ljótt“ Rosaleg dagskrá Man. City að hefjast Viggó á leið í topplið í bestu deild í heimi? Liverpool tapaði aftur í Tyrklandi Ótrúleg dramatík í Íslendingaslag þar sem örlögin réðust Atli Sigurjóns skoraði fimm mörk og fór illa með Val Tækluðu spurningu sem brennur á öllum eftir fyrstu keppni tímabilsins Sögulegt kvöld í vændum hjá Salah? Allt undir þegar peningakarlinn mætir með Shabazz á Krókinn Logi í liði umferðarinnar í Tyrklandi Kristrún Ríkey í óvænt flug til Serbíu Eyjamenn grjótharðir við svörtu og hvítu reitina Besta sætið: Af hverju er ekki búið að semja við Snorra? Skipti um landslið rétt fyrir HM Barton ákærður fyrir líkamsárás „Ísak getur verið okkar framtíðar markvörður“ Gæti misst af titilvörninni Tudor segir að fallslagurinn sé mikilvægari en Meistaradeildin Tíu leikmönnum bannað að koma til Bandaríkjanna Fengu ævilangt bann fyrir að veðja á eigin leiki Þakkaði ChatGPT fyrir silfrið: „Notaði þetta sem sálfræðing, þjálfara og lækni“ Alisson ekki með gegn Galatasaray en meiðslin ekki alvarleg Arna sú fyrsta í sögunni en endaði neðst Sjá meira
Þessi nýja byltingarkennda rannsókn hefur leitt í ljós hugsanleg tengsl milli mikillar þolþjálfunar og aukinnar hættu á langt gengnum ristilkrabbameini hjá yngra fólki. Þetta vekur upp nýjar spurningar um skimun fyrir afreksíþróttafólki.Fyrir nokkrum árum tók Dr. Tim Cannon eftir áhyggjuefni: margir ofurmaraþonhlauparar undir fertugu leituðu til Inova með ristil- og endaþarmskrabbamein á lokastigi. Þetta mynstur olli honum áhyggjum og hann hóf framskyggna klíníska rannsókn til að kanna hvort langhlaup gætu tengst aukinni hættu á ristilkrabbameini. Nýliðunarefni var útbúið með aðstoð eiginkvenna tveggja látinna hlaupara. Hundrað manns tóku þátt Í rannsókninni tóku þátt hundrað manns á aldrinum 35 til 50 ára sem höfðu lokið að minnsta kosti fimm maraþonum eða tveimur ofurmaraþonum og höfðu aldrei farið í ristilspeglun. Mikilvægt er að einstaklingar með arfgeng krabbameinsheilkenni eða bólgusjúkdóma í þörmum voru útilokaðir til að einangra hugsanleg áhrif þolþjálfunar eingöngu. Allir þátttakendur gengust undir ristilspeglun sem hluta af rannsókninni. Fyrir aðgerðina svöruðu allir þátttakendur spurningalista um mataræði, hægðavenjur og langhlaupamynstur. Allir separ sem fundust við ristilspeglun voru skoðaðir af hópi meltingarfærasérfræðinga, meinafræðinga og krabbameinslækna til að ákvarða hvort þeir uppfylltu skilyrði fyrir langt gengin kirtilæxli. View this post on Instagram A post shared by The Stute (@thestute) Niðurstöðurnar voru sláandi:15% þátttakenda voru með langt gengin kirtilæxli (forkrabbameinsmein), samanborið við 1–2% sem búast má við hjá einstaklingum í meðaláhættu í þessum aldurshópi.41% þátttakenda voru með að minnsta kosti eitt kirtilæxli.Meðalaldur þátttakenda var 42,5 ár – tveimur og hálfu ári undir ráðlögðum aldri fyrir fyrstu ristilspeglun. Ungir hlauparar sem verða varir við blóð „Við teljum að þessi rannsókn geti hjálpað til við að skilgreina nýjan áhættuhóp fyrir fyrri skimun fyrir ristil- og endaþarmskrabbameini,“ sagði Dr. Cannon. „Ef við getum greint þessi krabbamein fyrr hjá fólki sem annars myndi ekki uppfylla núverandi skilyrði fyrir skimun, getum við bjargað mannslífum. Ég er eindregið þeirrar skoðunar að ungir hlauparar sem verða varir við blóð í hægðum eftir langhlaup, vandamál sem sögulega hefur verið afskrifað sem „eðlilegt“ eða óverulegt, ætti að fara í skimun. Góðu fréttirnar eru þær að skimun getur komið í veg fyrir langt gengin krabbamein.“ Frekari rannsóknir eru í gangi til að greina mataræði, æfingaáætlanir og aðrar lífsstílsvenjur rannsóknarhópsins til að skilja betur hvað veldur þessari þróun. Inova Schar Cancer heldur áfram að leiða á í snemmgreiningu, einstaklingsmiðaðri krabbameinsmeðferð og klínískum rannsóknum sem móta framtíð krabbameinsforvarna.
Frjálsar íþróttir Hlaup Mest lesið Eldræða Rikka G í beinni: „Að gera drengnum þetta er bara ljótt“ Fótbolti „Sorgmæddur en stoltur“ Fótbolti Viggó á leið í topplið í bestu deild í heimi? Handbolti Rosaleg dagskrá Man. City að hefjast Enski boltinn Allt undir þegar peningakarlinn mætir með Shabazz á Krókinn Körfubolti Hrósar Heimi og vill að hann hermi eftir Arsenal Fótbolti Atli Sigurjóns skoraði fimm mörk og fór illa með Val Íslenski boltinn Dagskráin í dag: Risa leikir í sextán liða úrslitum Meistaradeildarinnar Sport Bæjarar gengu frá Atalanta Fótbolti Liverpool tapaði aftur í Tyrklandi Fótbolti Fleiri fréttir Dagskráin í dag: Risa leikir í sextán liða úrslitum Meistaradeildarinnar „Sorgmæddur en stoltur“ Fleury fór á kostum gegn FH Tottenham í martraðarlandi og dagar Tudor taldir? Bæjarar gengu frá Atalanta Flautumark kramdi drauma norðursins um sigur gegn Börsungum Íslendingaliðið tapaði stórt en fer í umspil Eldræða Rikka G í beinni: „Að gera drengnum þetta er bara ljótt“ Rosaleg dagskrá Man. City að hefjast Viggó á leið í topplið í bestu deild í heimi? Liverpool tapaði aftur í Tyrklandi Ótrúleg dramatík í Íslendingaslag þar sem örlögin réðust Atli Sigurjóns skoraði fimm mörk og fór illa með Val Tækluðu spurningu sem brennur á öllum eftir fyrstu keppni tímabilsins Sögulegt kvöld í vændum hjá Salah? Allt undir þegar peningakarlinn mætir með Shabazz á Krókinn Logi í liði umferðarinnar í Tyrklandi Kristrún Ríkey í óvænt flug til Serbíu Eyjamenn grjótharðir við svörtu og hvítu reitina Besta sætið: Af hverju er ekki búið að semja við Snorra? Skipti um landslið rétt fyrir HM Barton ákærður fyrir líkamsárás „Ísak getur verið okkar framtíðar markvörður“ Gæti misst af titilvörninni Tudor segir að fallslagurinn sé mikilvægari en Meistaradeildin Tíu leikmönnum bannað að koma til Bandaríkjanna Fengu ævilangt bann fyrir að veðja á eigin leiki Þakkaði ChatGPT fyrir silfrið: „Notaði þetta sem sálfræðing, þjálfara og lækni“ Alisson ekki með gegn Galatasaray en meiðslin ekki alvarleg Arna sú fyrsta í sögunni en endaði neðst Sjá meira