Veljum vistvænar samgöngur Finnur Ricart Andrason skrifar 19. febrúar 2026 08:02 Þrátt fyrir endalaus loforð um Borgarlínu eru ennþá að minnsta kosti fimm ár í að fyrsta lota af sex verði tilbúinn. Ég vil standa vörð um Borgarlínu því það er sótt að þessu mikilvæga verkefni úr ýmsum áttum, en ég vil líka flýta henni. Almennileg Borgarlína er stærsta forsendan fyrir því að hægt sé að draga úr umferð á höfuðborgarsvæðinu og í leiðinni draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og bæta loftgæði. Það er margfaldur ávinningur sem hlýst af því að vera með almennilegar almenningssamgöngur, m.a. fjárhagslegur ávinningur fyrir heimilin og borgina. En hvernig förum við að því að flýta uppbyggingu Borgarlínu? Jú með því að forgangsraða peningum rétt. Förum yfir nokkrar lykiltölur: Það kostar um 11 milljarða á ári að reka Strætó á höfuðborgarsvæðinu. Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins gerir ráð fyrir um 40 milljörðum í göngu- og hjólastíga, 130 milljörðum í stofnvegi og 130 milljörðum í Borgarlínu. Áætlað er að Sundabraut muni kosta hátt í 200 milljarða. Ef okkur væri alvara um að fá Borgarlínu í gagnið eins hratt og við getum myndum við setja Sundabraut á ís og setja alla þessa milljarða í uppbyggingu hágæða almenningssamgangna. Hluti af þessari forgangsröðun fjármuna snýr að því að efla Strætó og styðja við virka samgöngumáta þar til Borgarlína verður tilbúin. Við þurfum að bæta leiðarkerfi, auka tíðni og fjölga sérakreinum fyrir Strætó og gera hann gjaldfrjálsan fyrir ungt fólk, námsmenn og eldri borgara. Samhliða því þurfum við að fjárfesta í öruggara og þéttara hjólastíganeti með tilraunaverkefnum um upphitaða hjóla- og göngustíga. Einnig væri hægt að lækka kostnað við viðhald á stofnvegum með því að taka gjald fyrir notkun nagladekkja í borginni. Nagladekk slíta vegunum okkar margfalt hraðar en venjuleg dekk, býr til loftmengun með tilheyrandi kostnaði í heilbrigðiskerfinu og löngu kominn tími til að við spornum við þessum vanda. Til að leysa samgönguvandann á höfuðborgarsvæðinu þurfum við að styðja við alla flóru mismunandi samgöngumáta og pass að öll púslin smelli saman. Þröngsýni í samgöngumálum skilar engu því það er best fyrir okkur öll, efnahagslega, félagslega og umhverfislega, ef fjölbreyttir og vistvænir samgöngumátar eru aðgengilegir sem flestum. Borgarlína snýst ekki um að þrengja að einkabílnum heldur um að bjóða fólki upp á raunverulegt valfrelsi sem verður til þess að bílum fækkar á götunum sem gerir það auðveldara fyrir fólk sem vill eða þarf að vera á bíl að komast leiða sinna. Almennilegar almenningssamgöngur gagnast öllum, ekki einungis þeim sem eru virkir notendur þeirra. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Finnur Ricart Andrason Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Vinstri græn Mest lesið Áskrift í sund á verði Netflix Kristinn Jón Ólafsson Skoðun X-R mun standa vörð um innviði og arðbærar eignir Reykvíkinga! Linda Jónsdóttir Skoðun Andstaðan við að tryggja að neytendur fái lækkun við dælu Þórður Snær Júlíusson Skoðun Kvíðakast einstæðingsins Sólveig Skaftadóttir Skoðun Treður hið opinbera sér í hleðslugatið? Ólafur Stephensen Skoðun Þurfum við ný lyf? Ragnhildur Reynisdóttir Skoðun Ælt við dæluna Þorsteinn Sæmundsson Skoðun Ísland í klóm myglunnar – Kerfisbundið lögleysi og stjórnsýslulegt gáleysi Sigurður Sigurðsson Skoðun Sólveig Anna um stöðu verkafólks innan eða utan ESB Þorvaldur Ingi Jónsson Skoðun Stöðu minnar vegna Kristín Helga Gunnarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Þröngt mega sáttir? Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar Skoðun Ungt fólk, sjávarútvegur og framtíð íslensks efnahagslífs Júlíus Valsson skrifar Skoðun Kominn tími á samfélagssáttmála um leikskóla eins og á hinum Norðurlöndunum Jóhann Páll Jóhannsson skrifar Skoðun Ælt við dæluna Þorsteinn Sæmundsson skrifar Skoðun Sólveig Anna um stöðu verkafólks innan eða utan ESB Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Þurfum við ný lyf? Ragnhildur Reynisdóttir skrifar Skoðun Treður hið opinbera sér í hleðslugatið? Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Það þarf kjark til að byggja bæ til framtíðar - Kópavogur er í sókn Leifur Andri Leifsson skrifar Skoðun Viska stéttarfélag: Sameinuð og skynsöm rödd til framtíðar Sigrún Einarsdóttir skrifar Skoðun Fyrir enn betri Akureyrarbæ Berglind Ósk Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Áskrift í sund á verði Netflix Kristinn Jón Ólafsson skrifar Skoðun Kvíðakast einstæðingsins Sólveig Skaftadóttir skrifar Skoðun Hvað ætlar Akureyri að verða þegar hún verður stór? Sindri S. Kristjánsson skrifar Skoðun Fjarðarheiðargöng og lenging flugbrautar á Egilsstöðum eru þjóðaröryggismál Berglind Harpa Svavarsdóttir skrifar Skoðun Andstaðan við að tryggja að neytendur fái lækkun við dælu Þórður Snær Júlíusson skrifar Skoðun Hafnarfjörður í sókn með skýra sýn og hlýja forystu Alexander M Árnason skrifar Skoðun Þegar við lærum að þóknast – og gleymum sjálfum okkur Kristín Magdalena Ágústsdóttir skrifar Skoðun Ísland í klóm myglunnar – Kerfisbundið lögleysi og stjórnsýslulegt gáleysi Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Náttúruverndin er munaðarlaus í Hafnarfirði Anna Sigríður Sigurðardóttir,Davíð Arnar Stefánsson skrifar Skoðun Íslenskt mállíkan – fullveldi eða útvistunarsamningur? Jón Guðnason,Hrafn Loftsson,Stefán Ólafsson,Kristinn R. Þórisson,Hannes Högni Vilhjálmsson,Henning Arnór Úlfarsson skrifar Skoðun Þegar öldrun birtist okkur eins og hún er Berglind Indriðadóttir skrifar Skoðun Klárum verkin fyrir börnin og íþróttafólkið okkar Lárus Jónsson,Jónas Guðnason skrifar Skoðun Hver borgar fyrir auknar strandveiðar? Björk Ingvarsdóttir,Mikael Rafn L. Steingrímsson skrifar Skoðun Ég skildi ekki Íslendinga fyrst Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Stöðu minnar vegna Kristín Helga Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Enn eitt neyðarkall Vilhelm Jónsson skrifar Skoðun Dúllur okkar daga Hallgrímur Helgason skrifar Skoðun Staða Íslands í alþjóðakerfinu: Mikilvægi upplýstrar umræðu Auður Birna Stefánsdóttir,Tómas Joensen,Pia Hansson skrifar Skoðun Jarðgangnaáætlun - staðfesta eða stefnuleysi Sigurður Ragnarsson skrifar Skoðun „Þetta reddast“ og strategísk sýn á alþjóðamál Erlingur Erlingsson skrifar Sjá meira
Þrátt fyrir endalaus loforð um Borgarlínu eru ennþá að minnsta kosti fimm ár í að fyrsta lota af sex verði tilbúinn. Ég vil standa vörð um Borgarlínu því það er sótt að þessu mikilvæga verkefni úr ýmsum áttum, en ég vil líka flýta henni. Almennileg Borgarlína er stærsta forsendan fyrir því að hægt sé að draga úr umferð á höfuðborgarsvæðinu og í leiðinni draga úr losun gróðurhúsalofttegunda og bæta loftgæði. Það er margfaldur ávinningur sem hlýst af því að vera með almennilegar almenningssamgöngur, m.a. fjárhagslegur ávinningur fyrir heimilin og borgina. En hvernig förum við að því að flýta uppbyggingu Borgarlínu? Jú með því að forgangsraða peningum rétt. Förum yfir nokkrar lykiltölur: Það kostar um 11 milljarða á ári að reka Strætó á höfuðborgarsvæðinu. Samgöngusáttmáli höfuðborgarsvæðisins gerir ráð fyrir um 40 milljörðum í göngu- og hjólastíga, 130 milljörðum í stofnvegi og 130 milljörðum í Borgarlínu. Áætlað er að Sundabraut muni kosta hátt í 200 milljarða. Ef okkur væri alvara um að fá Borgarlínu í gagnið eins hratt og við getum myndum við setja Sundabraut á ís og setja alla þessa milljarða í uppbyggingu hágæða almenningssamgangna. Hluti af þessari forgangsröðun fjármuna snýr að því að efla Strætó og styðja við virka samgöngumáta þar til Borgarlína verður tilbúin. Við þurfum að bæta leiðarkerfi, auka tíðni og fjölga sérakreinum fyrir Strætó og gera hann gjaldfrjálsan fyrir ungt fólk, námsmenn og eldri borgara. Samhliða því þurfum við að fjárfesta í öruggara og þéttara hjólastíganeti með tilraunaverkefnum um upphitaða hjóla- og göngustíga. Einnig væri hægt að lækka kostnað við viðhald á stofnvegum með því að taka gjald fyrir notkun nagladekkja í borginni. Nagladekk slíta vegunum okkar margfalt hraðar en venjuleg dekk, býr til loftmengun með tilheyrandi kostnaði í heilbrigðiskerfinu og löngu kominn tími til að við spornum við þessum vanda. Til að leysa samgönguvandann á höfuðborgarsvæðinu þurfum við að styðja við alla flóru mismunandi samgöngumáta og pass að öll púslin smelli saman. Þröngsýni í samgöngumálum skilar engu því það er best fyrir okkur öll, efnahagslega, félagslega og umhverfislega, ef fjölbreyttir og vistvænir samgöngumátar eru aðgengilegir sem flestum. Borgarlína snýst ekki um að þrengja að einkabílnum heldur um að bjóða fólki upp á raunverulegt valfrelsi sem verður til þess að bílum fækkar á götunum sem gerir það auðveldara fyrir fólk sem vill eða þarf að vera á bíl að komast leiða sinna. Almennilegar almenningssamgöngur gagnast öllum, ekki einungis þeim sem eru virkir notendur þeirra. Höfundur sækist eftir 1. sæti í forvali Vinstri grænna í Reykjavík.
Ísland í klóm myglunnar – Kerfisbundið lögleysi og stjórnsýslulegt gáleysi Sigurður Sigurðsson Skoðun
Skoðun Kominn tími á samfélagssáttmála um leikskóla eins og á hinum Norðurlöndunum Jóhann Páll Jóhannsson skrifar
Skoðun Það þarf kjark til að byggja bæ til framtíðar - Kópavogur er í sókn Leifur Andri Leifsson skrifar
Skoðun Fjarðarheiðargöng og lenging flugbrautar á Egilsstöðum eru þjóðaröryggismál Berglind Harpa Svavarsdóttir skrifar
Skoðun Ísland í klóm myglunnar – Kerfisbundið lögleysi og stjórnsýslulegt gáleysi Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Náttúruverndin er munaðarlaus í Hafnarfirði Anna Sigríður Sigurðardóttir,Davíð Arnar Stefánsson skrifar
Skoðun Íslenskt mállíkan – fullveldi eða útvistunarsamningur? Jón Guðnason,Hrafn Loftsson,Stefán Ólafsson,Kristinn R. Þórisson,Hannes Högni Vilhjálmsson,Henning Arnór Úlfarsson skrifar
Skoðun Hver borgar fyrir auknar strandveiðar? Björk Ingvarsdóttir,Mikael Rafn L. Steingrímsson skrifar
Skoðun Staða Íslands í alþjóðakerfinu: Mikilvægi upplýstrar umræðu Auður Birna Stefánsdóttir,Tómas Joensen,Pia Hansson skrifar
Ísland í klóm myglunnar – Kerfisbundið lögleysi og stjórnsýslulegt gáleysi Sigurður Sigurðsson Skoðun