Hættur við lágmarksíbúafjölda í sveitar­fé­lögum

Frumvarp Eyjólfs var fyrst kynnt í samráðsgátt í haust en hefur breyst töluvert á þeim tím. Nú er um að ræða ný heildarlög í stað sem fela í sér töluverðar breytingar á gildandi sveitarstjórnarlögum samkvæmt fréttatilkynningu frá Stjórnarráðinu. Markmiðið sé að styrkja og styðja við sveitarstjórnarstigið á Íslandi.

Ekki er tekið fram í tilkynningunni af hverju fallið var frá hugmyndinni um lágmarksíbúafjölda en tillagan hlaut töluverða gagnrýni. Þröstur Friðfinnsson, sveitarstjóri Grýtubakkahrepps, gagnrýndi tillöguna í kvöldfréttum Sýnar í október 2025.

Þá sagði Gerður Björk Sveinsdóttir, bæjarstjóri í Vesturbyggð sem rann saman við Tálknafjarðarhrepp fyrir tveimur árum, að þvingaðar sameiningar bjóði upp á fjölda vandamála.

Töluverðar breytingar í vændum

Í tilkynningunni eru helstu breytingar útlistaðar. Fyrst var fjármálakafli laganna tekinn til heildarendurskoðunar svo hægt sé að styðja við fjárhagslegan grundvöll sveitarfélaganna. Lagðar eru til skýrari reglur um reikningsskil og áætlanagerð.

Frumvarpið felur einnig í sér veigamiklar tillögur að breytingum á reglum sem gilda um samvinnu sveitarfélaganna og lagt er til að æðsta vald í byggðasamlagi verði árlegur aðalfundur aðildarsveitarfélaganna. 

Þá eru nokkrar tillögur um hvernig megi efla traust almennings til stjórnsýslu sveitarfélaganna. Jafnframt eru lagðar til breytingar á almennu eftirlit ráðherra en meðal tillagna er að gera sveitarstjórnum skylt að setja reglur um skráningu á fjárhagslegum hagsmunum og trúnaðarstörfum kjörinna fulltrúa, framkvæmdastjóra og æðstu stjórnenda.

Frumvarpið má lesa í heild hér.

Fréttin hefur verið uppfærð.