Úthýsa aðalsmönnum úr lávarðadeild breska þingsins Kjartan Kjartansson skrifar 11. mars 2026 15:33 Í rúm sjö hundruð ár hefur lávarðadeild breska þingsins verið skipuð hertogum, jörlum og greifum sem erfðu sætin sín. Það breytist þegar þessu þingi lýkur í vor. AP/Kirsty Wigglesworth Hertogar, jarlar og greifar fá ekki lengur sæti í lávarðadeild breska þingsins í gegnum erfðir eftir að samkomulag náðist um að af afnema það aldagamla fyrirkomulag í gær. Einhverjir þeirra eru þó sagðir fá að sitja áfram í deildinni eftir breytinguna. Breska lávarðadeildin er næst stærsta þingdeild í heimi með rúmlega átta hundruð fulltrúa. Um það bil einn af hverjum tíu þeirra sem þar sitja erfði sæti sitt í krafti aðalstignar. Hinn hlutinn er lífstíðarskipaðir fulltrúar; uppgjafarstjórnmálamenn, samfélagsleiðtogar og aðrir sem ríkisstjórnir skipa. Ríkisstjórn Verkamannaflokksins lagði fram frumvarp um að svipta aðalsmenn erfðasæti sínu í þingdeildinni á þessu þingi. Lávarðadeildin lagðist á móti en lét loks undan í gær, að sögn AP-fréttastofunnar. Erfðasætin hverfa úr lávarðadeildinni þegar þessu þingi lýkur í vor. Málamiðlun sem ríkisstjórnin gerði við lávarðana felur það aftur á móti í sér að ótilgreindur fjöldi aðalsmannanna fær að sitja áfram í lávarðadeildinni en nú sem fulltrúar skipaðir til lífstíðar. Karl þriðji konungur þarf enn að leggja blessun sína yfir frumvarpið en það er sagt formsatriði. Umræða um lögmæti aldagamals fyrirkomulags lávaradeildar breska þingsins blossaði upp af krafti á ný í kjölfar uppljóstrana um tengsl Peters Mandelson, lávarðs, við Jeffrey Epstein.AP/Carl Court Þingseta eigi að byggjast á verðleikum Nick Thomas-Symonds, ráðherra ríkisstjórnarinnar, sagði að með frumvarpinu yrði loks bundinn endir á forneskjulegt og ólýðræðislegt fyrirkomulag. Þingseta ætti alltaf að byggjast á verðleikum en ekki á erfðum titlum sem útdeilt var fyrir mörgum öldum. Stefna Verkamannaflokksins er að gera enn frekari breytingar á skipan þingsins: útrýma lávarðadeildinni og koma í staðinn á fót nýrri þingdeild sem á að endurspegla þjóðina betur. Rúmur aldarfjórðungur er liðinn frá því að ríkisstjórn Tony Blair hóf vegferðina að útrýma aðalsmönnum úr lávarðadeildinni. Á sjöunda hundrað þeirra misstu sæti sitt árið 1999 en hátt í hundrað fengu að sitja áfram tímabundið. Bretland Mest lesið Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Erlent Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Innlent „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Innlent Varaði við nýju Rússlandi Pútíns Erlent Gæti komið til lokana með stuttum fyrirvara Veður Íhuga að krefja Ölgerðina skýringa Innlent „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Innlent Alvarlega slösuð eftir skotárás í íþróttahúsi Erlent Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Innlent Stormur með talsverðri rigningu síðdegis í dag Veður Fleiri fréttir Alvarlega slösuð eftir skotárás í íþróttahúsi Frestar gildistöku refsiaðgerða gegn Rússlandi Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Varaði við nýju Rússlandi Pútíns Ástvinir þeirra sem létust í flugslysinu bíða enn Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Deilt um sönnunargögn og mögulegan vitorðsmann Norðmaður í tuttugu ára fangelsi í Bretlandi vegna leigumorðs Landtökumenn börðu og rændu ljósmyndara Washington Post „Atkvæði gegn Kanada er hættuleg blekking“ Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Árásarmaðurinn sextán ára Skipun um að hægja á Starshield hafi komið úr Hvíta húsinu Minnst fjórir féllu í skotáras í Oregon Lést í stormi í Færeyjum Hættir við að skjóta Hasan í beinni Biðja viðskiptavini að vera á varðbergi Andersson hafnað í sænska þinginu Hófu aftur árásir á olíuvinnslur í Rússlandi Eldur í ráðuneyti og banka í óeirðum í Tirana Tuttugu og sjö nemendur látnir eftir að þak skóla hrundi „Þessi ákvörðun mun kosta mörg mannslíf“ Bækur Rooney teknar úr sölu í Bretlandi Umsátur opinberar skuggastríð málaliða Gefur í skyn að bandarísk stjórnvöld hafi sett takmarkanir á Úkraínumenn Brösugleg byrjun hjá nýjum talsmanni Trumps Handteknir fyrir að féfletta NATO-skip í Noregi Fundu elsta skipsflak heims Árásum fjölgar og Íranir ætla að loka Hormússundi aftur Takmarkanir á Starlink í Úkraínu: „Þetta getur ekki verið tilviljun“ Sjá meira
Breska lávarðadeildin er næst stærsta þingdeild í heimi með rúmlega átta hundruð fulltrúa. Um það bil einn af hverjum tíu þeirra sem þar sitja erfði sæti sitt í krafti aðalstignar. Hinn hlutinn er lífstíðarskipaðir fulltrúar; uppgjafarstjórnmálamenn, samfélagsleiðtogar og aðrir sem ríkisstjórnir skipa. Ríkisstjórn Verkamannaflokksins lagði fram frumvarp um að svipta aðalsmenn erfðasæti sínu í þingdeildinni á þessu þingi. Lávarðadeildin lagðist á móti en lét loks undan í gær, að sögn AP-fréttastofunnar. Erfðasætin hverfa úr lávarðadeildinni þegar þessu þingi lýkur í vor. Málamiðlun sem ríkisstjórnin gerði við lávarðana felur það aftur á móti í sér að ótilgreindur fjöldi aðalsmannanna fær að sitja áfram í lávarðadeildinni en nú sem fulltrúar skipaðir til lífstíðar. Karl þriðji konungur þarf enn að leggja blessun sína yfir frumvarpið en það er sagt formsatriði. Umræða um lögmæti aldagamals fyrirkomulags lávaradeildar breska þingsins blossaði upp af krafti á ný í kjölfar uppljóstrana um tengsl Peters Mandelson, lávarðs, við Jeffrey Epstein.AP/Carl Court Þingseta eigi að byggjast á verðleikum Nick Thomas-Symonds, ráðherra ríkisstjórnarinnar, sagði að með frumvarpinu yrði loks bundinn endir á forneskjulegt og ólýðræðislegt fyrirkomulag. Þingseta ætti alltaf að byggjast á verðleikum en ekki á erfðum titlum sem útdeilt var fyrir mörgum öldum. Stefna Verkamannaflokksins er að gera enn frekari breytingar á skipan þingsins: útrýma lávarðadeildinni og koma í staðinn á fót nýrri þingdeild sem á að endurspegla þjóðina betur. Rúmur aldarfjórðungur er liðinn frá því að ríkisstjórn Tony Blair hóf vegferðina að útrýma aðalsmönnum úr lávarðadeildinni. Á sjöunda hundrað þeirra misstu sæti sitt árið 1999 en hátt í hundrað fengu að sitja áfram tímabundið.
Bretland Mest lesið Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Erlent Dæmi um að búnar séu til „gervikennitölur“ fyrir börn Innlent „Fylgjumst grannt með framvindu mála“ Innlent Varaði við nýju Rússlandi Pútíns Erlent Gæti komið til lokana með stuttum fyrirvara Veður Íhuga að krefja Ölgerðina skýringa Innlent „Fyrir neðan siðgæðiskröfur sem maður gerir til alþingismanna“ Innlent Alvarlega slösuð eftir skotárás í íþróttahúsi Erlent Handtekinn fyrir að ausa fúkyrðum yfir hóp fólks Innlent Stormur með talsverðri rigningu síðdegis í dag Veður Fleiri fréttir Alvarlega slösuð eftir skotárás í íþróttahúsi Frestar gildistöku refsiaðgerða gegn Rússlandi Faðir tveggja nemenda í skólanum sá sem skaut árásarmanninn Varaði við nýju Rússlandi Pútíns Ástvinir þeirra sem létust í flugslysinu bíða enn Talsmaður Trumps rekinn eftir brösuglega byrjun Deilt um sönnunargögn og mögulegan vitorðsmann Norðmaður í tuttugu ára fangelsi í Bretlandi vegna leigumorðs Landtökumenn börðu og rændu ljósmyndara Washington Post „Atkvæði gegn Kanada er hættuleg blekking“ Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Trump hleypir öllu í bál og brand, aftur Árásarmaðurinn sextán ára Skipun um að hægja á Starshield hafi komið úr Hvíta húsinu Minnst fjórir féllu í skotáras í Oregon Lést í stormi í Færeyjum Hættir við að skjóta Hasan í beinni Biðja viðskiptavini að vera á varðbergi Andersson hafnað í sænska þinginu Hófu aftur árásir á olíuvinnslur í Rússlandi Eldur í ráðuneyti og banka í óeirðum í Tirana Tuttugu og sjö nemendur látnir eftir að þak skóla hrundi „Þessi ákvörðun mun kosta mörg mannslíf“ Bækur Rooney teknar úr sölu í Bretlandi Umsátur opinberar skuggastríð málaliða Gefur í skyn að bandarísk stjórnvöld hafi sett takmarkanir á Úkraínumenn Brösugleg byrjun hjá nýjum talsmanni Trumps Handteknir fyrir að féfletta NATO-skip í Noregi Fundu elsta skipsflak heims Árásum fjölgar og Íranir ætla að loka Hormússundi aftur Takmarkanir á Starlink í Úkraínu: „Þetta getur ekki verið tilviljun“ Sjá meira