Leggur til lagabreytingar vegna smæðar þjóðarinnar Silja Rún Sigurbjörnsdóttir skrifar 22. apríl 2026 13:53 Alma Möller heilbrigðisráðherra vill sjá til þess að börn fái upplýsingar um líffræðilegan uppruna sinn. Vísir/Vilhelm Alma Möller heilbrigðisráðherra hyggst ráðast í heildarendurskoðun á lögum um tæknifrjógvun og notkun kynfrumna og fósturvísa manna til stofnfrumurannsókna. Meðal áforma er að koma í veg fyrir of náinn skyldleika vegna smæðar þjóðarinnar. Heilbrigðisráðuneytið hefur kynnt til umsagnar áform um frumvarp til heildarendurskoðunarinnar í samráðsgátt stjórnvalda. „Með frumvarpinu verða lagðar til ýmsar breytingar á lögunum í ljósi sjónarmiða um gæði og öryggi tæknifrjógvunarþjónustu, jafnréttis, réttar þeirra barna sem getin eru með gjafafrumum til þess að þekkja uppruna sinn og einföldunar regluverks,“ segir í fréttatilkynningu Stjórnarráðsins. Ein breytingin er að takmarka notkun kynfruma úr sama einstaklingi. Þannig sé hægt að draga úr hættu á of nánum skyldleika en vegna smæðar íslensku þjóðarinnar yrði kynfruma úr einum einstaklingi takmörkuð svo að úr verði börn í að hámarki tveimur fjölskyldum. Í dag eru nafnlausar gjafir kynfruma ekki óleyfilegar en telur ráðuneytið að endurskoða megi þær reglur. Börn sem getin eru úr slíkum kynfrumum hafi rétt á því að fá upplýsingar um líffræðilegan uppruna sinn. „Það er ekki síst mikilvægt í ljósi þess að sífellt verða þekktir fleiri erfðasjúkdómar þar sem þörf er á að rekja þá meðal skyldra.“ Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Heilbrigðismál Mest lesið „Í mínum huga er þarna illa farið með dýr“ Innlent „Þú værir í fangelsi ef ekki væri fyrir mig“ Erlent Sundlaugar opnar til miðnættis og ótakmörkuð bílastæði Innlent Þingnefnd breytir ekki forgangsröð jarðganga Innlent Ari missti af fyrsta fundinum Innlent Kærð fyrir að draga sér ríflega tólf milljónir úr dánarbúi Innlent Fjögurra flokka meirihluti í Norðurþingi Innlent Þórkatla slökkvi vonarneistann með nýjum samningi Innlent Kourani gæti losnað eftir þrjá mánuði eftir lagabreytingu Innlent Faldi rúmar þrjátíu milljónir í peningaskáp Innlent Fleiri fréttir Fjögurra flokka meirihluti í Norðurþingi „Í mínum huga er þarna illa farið með dýr“ Þingnefnd breytir ekki forgangsröð jarðganga Þórkatla slökkvi vonarneistann með nýjum samningi Lilja Björg ráðin sveitarstjóri Dalabyggðar Kærð fyrir að draga sér ríflega tólf milljónir úr dánarbúi Sjálfstæðismenn formenn sjö ráða af átta Baldur og Herjólfur sigla til Eyja Sundlaugar opnar til miðnættis og ótakmörkuð bílastæði Dýrum stefnt í hættu Unnur Brá sveitarstjóri í Borgarbyggð og Skorradalshreppi Beri skylda að skila Dananum hugsanlega á Þingvöllum Tímamót í borginni, innbrot í kjúklingabú og forritari á barnsaldri „Ávirðingarnar sem þetta fólk lét út úr sér eru því sjálfu til skammar“ Sumaráætlun Herjólfs frestað Leit að eftirmanni Höllu Bergþóru hafin Fær annan skóla undir sinn væng Faldi rúmar þrjátíu milljónir í peningaskáp Skjálftahrinan mallar enn Ari missti af fyrsta fundinum Kourani gæti losnað eftir þrjá mánuði eftir lagabreytingu Situr rúma viku á þingi fyrir sumarfrí „Heiður lífs míns að vera borgarstjóri“ Fordæma innbrot í Reykjabú Mun örugglega leita ráða hjá Heiðu „Greiddi smyglurum verulegar upphæðir til að komast á leiðarenda“ Ljósið fékk langtímasamning Ætlar ekki í varaformannsframboð Verði hægt að sækja um skilnað án þess að gefa upp ástæðu Yfir 70 þúsund horfðu á kappræðurnar á Sýn Sjá meira
Heilbrigðisráðuneytið hefur kynnt til umsagnar áform um frumvarp til heildarendurskoðunarinnar í samráðsgátt stjórnvalda. „Með frumvarpinu verða lagðar til ýmsar breytingar á lögunum í ljósi sjónarmiða um gæði og öryggi tæknifrjógvunarþjónustu, jafnréttis, réttar þeirra barna sem getin eru með gjafafrumum til þess að þekkja uppruna sinn og einföldunar regluverks,“ segir í fréttatilkynningu Stjórnarráðsins. Ein breytingin er að takmarka notkun kynfruma úr sama einstaklingi. Þannig sé hægt að draga úr hættu á of nánum skyldleika en vegna smæðar íslensku þjóðarinnar yrði kynfruma úr einum einstaklingi takmörkuð svo að úr verði börn í að hámarki tveimur fjölskyldum. Í dag eru nafnlausar gjafir kynfruma ekki óleyfilegar en telur ráðuneytið að endurskoða megi þær reglur. Börn sem getin eru úr slíkum kynfrumum hafi rétt á því að fá upplýsingar um líffræðilegan uppruna sinn. „Það er ekki síst mikilvægt í ljósi þess að sífellt verða þekktir fleiri erfðasjúkdómar þar sem þörf er á að rekja þá meðal skyldra.“
Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Heilbrigðismál Mest lesið „Í mínum huga er þarna illa farið með dýr“ Innlent „Þú værir í fangelsi ef ekki væri fyrir mig“ Erlent Sundlaugar opnar til miðnættis og ótakmörkuð bílastæði Innlent Þingnefnd breytir ekki forgangsröð jarðganga Innlent Ari missti af fyrsta fundinum Innlent Kærð fyrir að draga sér ríflega tólf milljónir úr dánarbúi Innlent Fjögurra flokka meirihluti í Norðurþingi Innlent Þórkatla slökkvi vonarneistann með nýjum samningi Innlent Kourani gæti losnað eftir þrjá mánuði eftir lagabreytingu Innlent Faldi rúmar þrjátíu milljónir í peningaskáp Innlent Fleiri fréttir Fjögurra flokka meirihluti í Norðurþingi „Í mínum huga er þarna illa farið með dýr“ Þingnefnd breytir ekki forgangsröð jarðganga Þórkatla slökkvi vonarneistann með nýjum samningi Lilja Björg ráðin sveitarstjóri Dalabyggðar Kærð fyrir að draga sér ríflega tólf milljónir úr dánarbúi Sjálfstæðismenn formenn sjö ráða af átta Baldur og Herjólfur sigla til Eyja Sundlaugar opnar til miðnættis og ótakmörkuð bílastæði Dýrum stefnt í hættu Unnur Brá sveitarstjóri í Borgarbyggð og Skorradalshreppi Beri skylda að skila Dananum hugsanlega á Þingvöllum Tímamót í borginni, innbrot í kjúklingabú og forritari á barnsaldri „Ávirðingarnar sem þetta fólk lét út úr sér eru því sjálfu til skammar“ Sumaráætlun Herjólfs frestað Leit að eftirmanni Höllu Bergþóru hafin Fær annan skóla undir sinn væng Faldi rúmar þrjátíu milljónir í peningaskáp Skjálftahrinan mallar enn Ari missti af fyrsta fundinum Kourani gæti losnað eftir þrjá mánuði eftir lagabreytingu Situr rúma viku á þingi fyrir sumarfrí „Heiður lífs míns að vera borgarstjóri“ Fordæma innbrot í Reykjabú Mun örugglega leita ráða hjá Heiðu „Greiddi smyglurum verulegar upphæðir til að komast á leiðarenda“ Ljósið fékk langtímasamning Ætlar ekki í varaformannsframboð Verði hægt að sækja um skilnað án þess að gefa upp ástæðu Yfir 70 þúsund horfðu á kappræðurnar á Sýn Sjá meira