Reykjavík getur verið þorpið sem við þurfum öll á að halda Viðar Gunnarsson skrifar 8. maí 2026 14:01 Hugmyndin um að það þurfi þorp til að ala upp barn er ekki bara fallegt orðatiltæki hún er lifandi leiðarljós fyrir félagshyggjuna og raunar kjarninn í þeirri framtíðarsýn sem Vinstrið stendur fyrir. Hún minnir okkur á að uppeldi er aldrei einkamál fjölskyldu. Börn og unglingar mótast af efnahag, skólanum, hverfinu, frístundum, húsnæðisöryggi og því hvernig samfélagið bregst við þegar hlutirnir ganga ekki upp. Elín – þegar húsnæðismarkaðurinn brýtur niður börn Elín hefur flutt oftar en hún getur talið. Ný íbúð, nýtt hverfi, nýr skóli – aftur og aftur. Með hverjum flutningi missir hún vini, festu og öryggi. Að lokum dregur hún sig í hlé. Þetta er ekki einstaklingsvandi. Þetta er afleiðing af húsnæðisstefnu sem setur markaðinn ofar börnum. Í borg sem virkar sem þorp er húsnæði ekki happdrætti. Það er grunnréttur. Þar hefur barn eins og Elín möguleika á að festa rætur, byggja tengsl og verða hluti af samfélagi. Það er pólitísk ákvörðun hvort við leyfum rótleysi að grafa undan börnum – eða hvort við tryggjum þeim stöðugleika. Piotr – þegar tungumálið verður ósýnileg hindrun Piotr kemur til Reykjavíkur fullur vonar en stendur fljótt frammi fyrir múr – tungumálinu. Hann vill taka þátt en skortir verkfærin. Í veikburða kerfi verður hann jaðarsettur. Í sterku þorpi er brugðist við með markvissum tungumálastuðningi, skólum sem hafa svigrúm til að mæta fjölbreytileika og frístundum sem tengja börn saman. Þetta snýst ekki bara um Piotr. Þetta snýst um hvaða samfélag við kjósum að vera: samfélag sem útilokar – eða samfélag sem tekur utan um fólk. Jónas – þegar kerfin tala ekki saman Jónas býr í stóru húsi. Utan frá séð er allt í lagi. En bak við luktar dyr glímir hann við geðrænan vanda sem hefur þróast yfir í vímuefnaneyslu. Fjölskyldan er að bugast – og yngri bróðir hans lifir í stöðugum kvíða. Í borg sem hugsar eins og þorp er þetta ekki einkamál. Þar vinna skóli, heilbrigðisþjónusta og félagsþjónusta saman. Þar er gripið inn í snemma, ekki þegar allt er komið í óefni. En það gerist ekki af sjálfu sér. Það krefst pólitískrar forgangsröðunar. Það krefst þess að við veljum að fjárfesta í geðheilbrigði barna frekar en að bregðast við afleiðingunum. Borg sem grípur – eða borg sem horfir á Sögur Elínar, Piotrs og Jónasar, eru ekki undantekningar. Þær eru spegilmynd af kerfi sem er of sundrað, of seint og of oft ósýnilegt þegar mest á reynir. Við getum haldið áfram á sömu braut:– þar sem börn falla milli kerfa– þar sem húsnæði er ótryggt– þar sem stuðningur kemur of seint En við getum valið að breyta um stefnu. Um hvað kjósum við 16 maí. Vinstrið býður upp á skýra stefnu: Vinstrið vill að heimili séu mannréttindi ekki markaðsvara. Vinstrið vill skapa samfélag sem stendur markvisst við nýja íbúa Reykjavíkur. Vinstrið vill styrkja frístundastarf barna og unglinga þar sem hægt sé að grípa strax inn í ef vandamál eru í uppsiglingu. Vinstrið vill borg þar sem velferð er réttur, ekki happdrætti. Því borg sem er góð fyrir börnin sín er ekki bara betri borg – hún er réttlátari, sterkari og mannlegri fyrir okkur öll. Veljum Vinstrið og setjum x við A. Höfundur skipar 13. sæti á lista Vinstrisins Reykjavík. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Sveitarstjórnarkosningar 2026 Mest lesið Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson Skoðun Halldór 26.09.2026 Halldór Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Sjá meira
Hugmyndin um að það þurfi þorp til að ala upp barn er ekki bara fallegt orðatiltæki hún er lifandi leiðarljós fyrir félagshyggjuna og raunar kjarninn í þeirri framtíðarsýn sem Vinstrið stendur fyrir. Hún minnir okkur á að uppeldi er aldrei einkamál fjölskyldu. Börn og unglingar mótast af efnahag, skólanum, hverfinu, frístundum, húsnæðisöryggi og því hvernig samfélagið bregst við þegar hlutirnir ganga ekki upp. Elín – þegar húsnæðismarkaðurinn brýtur niður börn Elín hefur flutt oftar en hún getur talið. Ný íbúð, nýtt hverfi, nýr skóli – aftur og aftur. Með hverjum flutningi missir hún vini, festu og öryggi. Að lokum dregur hún sig í hlé. Þetta er ekki einstaklingsvandi. Þetta er afleiðing af húsnæðisstefnu sem setur markaðinn ofar börnum. Í borg sem virkar sem þorp er húsnæði ekki happdrætti. Það er grunnréttur. Þar hefur barn eins og Elín möguleika á að festa rætur, byggja tengsl og verða hluti af samfélagi. Það er pólitísk ákvörðun hvort við leyfum rótleysi að grafa undan börnum – eða hvort við tryggjum þeim stöðugleika. Piotr – þegar tungumálið verður ósýnileg hindrun Piotr kemur til Reykjavíkur fullur vonar en stendur fljótt frammi fyrir múr – tungumálinu. Hann vill taka þátt en skortir verkfærin. Í veikburða kerfi verður hann jaðarsettur. Í sterku þorpi er brugðist við með markvissum tungumálastuðningi, skólum sem hafa svigrúm til að mæta fjölbreytileika og frístundum sem tengja börn saman. Þetta snýst ekki bara um Piotr. Þetta snýst um hvaða samfélag við kjósum að vera: samfélag sem útilokar – eða samfélag sem tekur utan um fólk. Jónas – þegar kerfin tala ekki saman Jónas býr í stóru húsi. Utan frá séð er allt í lagi. En bak við luktar dyr glímir hann við geðrænan vanda sem hefur þróast yfir í vímuefnaneyslu. Fjölskyldan er að bugast – og yngri bróðir hans lifir í stöðugum kvíða. Í borg sem hugsar eins og þorp er þetta ekki einkamál. Þar vinna skóli, heilbrigðisþjónusta og félagsþjónusta saman. Þar er gripið inn í snemma, ekki þegar allt er komið í óefni. En það gerist ekki af sjálfu sér. Það krefst pólitískrar forgangsröðunar. Það krefst þess að við veljum að fjárfesta í geðheilbrigði barna frekar en að bregðast við afleiðingunum. Borg sem grípur – eða borg sem horfir á Sögur Elínar, Piotrs og Jónasar, eru ekki undantekningar. Þær eru spegilmynd af kerfi sem er of sundrað, of seint og of oft ósýnilegt þegar mest á reynir. Við getum haldið áfram á sömu braut:– þar sem börn falla milli kerfa– þar sem húsnæði er ótryggt– þar sem stuðningur kemur of seint En við getum valið að breyta um stefnu. Um hvað kjósum við 16 maí. Vinstrið býður upp á skýra stefnu: Vinstrið vill að heimili séu mannréttindi ekki markaðsvara. Vinstrið vill skapa samfélag sem stendur markvisst við nýja íbúa Reykjavíkur. Vinstrið vill styrkja frístundastarf barna og unglinga þar sem hægt sé að grípa strax inn í ef vandamál eru í uppsiglingu. Vinstrið vill borg þar sem velferð er réttur, ekki happdrætti. Því borg sem er góð fyrir börnin sín er ekki bara betri borg – hún er réttlátari, sterkari og mannlegri fyrir okkur öll. Veljum Vinstrið og setjum x við A. Höfundur skipar 13. sæti á lista Vinstrisins Reykjavík.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar