Þreifað á „pakkanum“ Hlín Leifsdóttir skrifar 26. júlí 2026 11:01 Kannastu ekki við svipinn á stríðstrúðnum? „Hvað er í pakkanum?“ Viltu ekki örugglega sjá það? Sennilega hefur enginn auglýsingasálfræðingur hannað betri áróðursherferð en þetta. Því að hver man ekki eftir því að hafa langað að kíkja í pakkann, þegar við vorum börn að bíða eftir jólunum? Er það þá ESB sem kemur með jólin í þetta sinn í stað Coca Cola? Auglýsingin nær inn að beini. Að kíkja í pakkann var alltaf svo spennandi, en maður gerði það ekki af því að þá myndi maður svíkja mömmu og pabba, ömmu og afa, og jafnvel skemma jólin sjálf. Milli forvitni og að falla í freistni var millistig: að þreifa á pakkanum. Af lögun og áferð gátum við okkur til um innihaldið. Það gat verið skemmtilegur leikur. Var það bók eða leikfang? Eða bara enn eitt sokkaparið frá frænku? Mjúku pakkarnir gátu valdið vonbrigðum. Aldrei náðu þau þó að rista jafn djúpt og þau sem við höfum fundið sem höfum þreifað nógu vel og vandlega á ESB pakkanum til að vita að við munum segja nei. Nýjar tilskipanir ESB boða mismunun eftir þjóðerni og að Úkraínumenn borgi í blóði fyrir landvist. Nú eru miklar sviptingar að eiga sér stað í Evrópusambandinu. Almennt fá þeir sem flýja stríð hæli. Enginn hefur hingað til ætlast til þess að neinn borgaði fyrir skjólið með blóði. Nú er það að breytast í Evrópusambandinu. Sambandið ætlar ekki lengur að veita Úkraínumönnum sem vilja ekki drepa menn, dvalarleyfi. Það vill að þeir séu sendir aftur á vígvöllinn. Slík er virðing ESB fyrir einstaklingsfrelsi, mannhelgi og mannslífi. Fyrirhugaðar reglur sambandsins vega að grunnstoðum menningar okkar og gildum sem fyrir flestu fólki eru ekki umsemjanleg, eins og samviskufrelsi. Þessi óhugnaðartilskipun liggur nú á borðum íslenskra stjórnvalda og þau beðin að samþykkja. Sennilega myndu þau seint samþykkja þessa afmennskandi tilskipun fyrir sjálf sig eða sín eigin börn. Hver veit þó nema þau verði einn daginn krafin slíks ef þau verða við beiðninni? Eitt það góða við að vera ekki í ESB er að við eigum enn val um hvort við tökum þátt í svona löguðu eða ekki. Á að slökkva friðarljós? Þetta er óhuggulegt í sjálfu sér, en er ekki ennþá óhuggulegra að friðareyjan Ísland taki þátt í þessu? Er ekki sérlega ljótt þegar ríkur maður sparkar í fátækan eða heilbrigður maður hrindir farlama? Á maður ekki að þakka fyrir sín forréttindi með því að reyna að deila þeim með öðrum og láta þau verða þeim til góðs, eins og þegar leiðtogafundurinn var haldinn í Höfða á sínum tíma, og kalda stríðinu lauk? Ísland var valið af því það var ekki aðeins brúin milli þessara ríkja heldur eitt friðsamasta landið, þrátt fyrir allt, í sögu veraldarinnar, hingað til. Menn tala um ættjarðarstolt en tilfinningin sem ég finn þegar ég hugsa um þennan fund er ekki stolt, heldur djúpt þakklæti fyrir forréttindi þjóðarinnar og að eygja von um að breiða þau út. Landinu okkar í ysta norðri, undir Pólstjörnunni, upprunalegum vita sæfarenda sem vísaði þeim leið um höfin, ekki með boðum og bönnum, reglum og siðum, heldur með því að skína ljósi sínu, var ætlað að vera staður sátta. Við skulum taka þetta hlutverk alvarlega. Kannastu ekki við svipinn? Tilskipunin frá ESB sem liggur á borðum íslenskra stjórnvalda um að neita friðarsinnum um landvist, og við hefðum enga valkosti um að samþykkja ef við gengjum í ESB, brýtur ekki aðeins á frelsi og mannvirðingu Úkraínumanna, heldur okkar allra. Ég hef nú þreifað vel og vandlega á þessum ESB pakka nokkuð lengi og ég vil ekki opna hann, því að ég tel mig vita hvað er inni í honum. Hefurðu séð óhuggulega trúðinn sem skýst upp úr pakkanum á gormi þegar maður opnar hann? Það er þannig trúður inni í þessum pakka. Þú breytist sjálfur í stríðstrúð þegar þú opnar hann. Það yrði eins og að líta í spegil. Verst af öllu er að, líkt og í hrollvekjunum, þá er þetta pakki sem lokast aldrei aftur. Nei fyrir Ísland. Nei fyrir framtíðina. Nei fyrir mannkynið. Heimild: Úkraínskir karlar fá ekki hæli í ESB nema þeir hafi uppfyllt herskyldu - RÚV.is Höfundur er listamaður. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Skoðun: Þjóðaratkvæðagreiðsla um ESB-viðræður Mest lesið Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson Skoðun Halldór 26.09.2026 Halldór Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir Skoðun Skoðun Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Skoðun Að ganga út eða ganga inn Indriði Þröstur Gunnlaugsson skrifar Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar Skoðun Aðgerðaáætlunin er til, en hvar stöndum við? Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Af indíánum og kúrekum Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Icelandair: Hver á flugfélagið og hver vill kaupa það? Gestur Valgarðsson skrifar Skoðun Áskorun til heilbrigðisráðherra Ásgrímur Grétar Jörundsson skrifar Skoðun Samræðusiðfræði og sálgæsla Ása Lind Finnbogadóttir skrifar Skoðun Þegar landsframleiðsla dugar ekki Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Fáfræði, fordómar og fimm flokkar Hjálmtýs Lilja Benatov Hjartar skrifar Sjá meira
Kannastu ekki við svipinn á stríðstrúðnum? „Hvað er í pakkanum?“ Viltu ekki örugglega sjá það? Sennilega hefur enginn auglýsingasálfræðingur hannað betri áróðursherferð en þetta. Því að hver man ekki eftir því að hafa langað að kíkja í pakkann, þegar við vorum börn að bíða eftir jólunum? Er það þá ESB sem kemur með jólin í þetta sinn í stað Coca Cola? Auglýsingin nær inn að beini. Að kíkja í pakkann var alltaf svo spennandi, en maður gerði það ekki af því að þá myndi maður svíkja mömmu og pabba, ömmu og afa, og jafnvel skemma jólin sjálf. Milli forvitni og að falla í freistni var millistig: að þreifa á pakkanum. Af lögun og áferð gátum við okkur til um innihaldið. Það gat verið skemmtilegur leikur. Var það bók eða leikfang? Eða bara enn eitt sokkaparið frá frænku? Mjúku pakkarnir gátu valdið vonbrigðum. Aldrei náðu þau þó að rista jafn djúpt og þau sem við höfum fundið sem höfum þreifað nógu vel og vandlega á ESB pakkanum til að vita að við munum segja nei. Nýjar tilskipanir ESB boða mismunun eftir þjóðerni og að Úkraínumenn borgi í blóði fyrir landvist. Nú eru miklar sviptingar að eiga sér stað í Evrópusambandinu. Almennt fá þeir sem flýja stríð hæli. Enginn hefur hingað til ætlast til þess að neinn borgaði fyrir skjólið með blóði. Nú er það að breytast í Evrópusambandinu. Sambandið ætlar ekki lengur að veita Úkraínumönnum sem vilja ekki drepa menn, dvalarleyfi. Það vill að þeir séu sendir aftur á vígvöllinn. Slík er virðing ESB fyrir einstaklingsfrelsi, mannhelgi og mannslífi. Fyrirhugaðar reglur sambandsins vega að grunnstoðum menningar okkar og gildum sem fyrir flestu fólki eru ekki umsemjanleg, eins og samviskufrelsi. Þessi óhugnaðartilskipun liggur nú á borðum íslenskra stjórnvalda og þau beðin að samþykkja. Sennilega myndu þau seint samþykkja þessa afmennskandi tilskipun fyrir sjálf sig eða sín eigin börn. Hver veit þó nema þau verði einn daginn krafin slíks ef þau verða við beiðninni? Eitt það góða við að vera ekki í ESB er að við eigum enn val um hvort við tökum þátt í svona löguðu eða ekki. Á að slökkva friðarljós? Þetta er óhuggulegt í sjálfu sér, en er ekki ennþá óhuggulegra að friðareyjan Ísland taki þátt í þessu? Er ekki sérlega ljótt þegar ríkur maður sparkar í fátækan eða heilbrigður maður hrindir farlama? Á maður ekki að þakka fyrir sín forréttindi með því að reyna að deila þeim með öðrum og láta þau verða þeim til góðs, eins og þegar leiðtogafundurinn var haldinn í Höfða á sínum tíma, og kalda stríðinu lauk? Ísland var valið af því það var ekki aðeins brúin milli þessara ríkja heldur eitt friðsamasta landið, þrátt fyrir allt, í sögu veraldarinnar, hingað til. Menn tala um ættjarðarstolt en tilfinningin sem ég finn þegar ég hugsa um þennan fund er ekki stolt, heldur djúpt þakklæti fyrir forréttindi þjóðarinnar og að eygja von um að breiða þau út. Landinu okkar í ysta norðri, undir Pólstjörnunni, upprunalegum vita sæfarenda sem vísaði þeim leið um höfin, ekki með boðum og bönnum, reglum og siðum, heldur með því að skína ljósi sínu, var ætlað að vera staður sátta. Við skulum taka þetta hlutverk alvarlega. Kannastu ekki við svipinn? Tilskipunin frá ESB sem liggur á borðum íslenskra stjórnvalda um að neita friðarsinnum um landvist, og við hefðum enga valkosti um að samþykkja ef við gengjum í ESB, brýtur ekki aðeins á frelsi og mannvirðingu Úkraínumanna, heldur okkar allra. Ég hef nú þreifað vel og vandlega á þessum ESB pakka nokkuð lengi og ég vil ekki opna hann, því að ég tel mig vita hvað er inni í honum. Hefurðu séð óhuggulega trúðinn sem skýst upp úr pakkanum á gormi þegar maður opnar hann? Það er þannig trúður inni í þessum pakka. Þú breytist sjálfur í stríðstrúð þegar þú opnar hann. Það yrði eins og að líta í spegil. Verst af öllu er að, líkt og í hrollvekjunum, þá er þetta pakki sem lokast aldrei aftur. Nei fyrir Ísland. Nei fyrir framtíðina. Nei fyrir mannkynið. Heimild: Úkraínskir karlar fá ekki hæli í ESB nema þeir hafi uppfyllt herskyldu - RÚV.is Höfundur er listamaður.
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar
Skoðun Gulur september: Helst góð geðheilsa í hendur við góða stjórnun? Katrín Þrastardóttir skrifar