Tvö vandamál þeirra sem læra íslensku sem annað mál (þau eru fleiri) Ólafur Guðsteinn Kristjánsson skrifar 12. ágúst 2026 09:32 1. Það er ekki hægt að ganga að því sem vísu að íslenska sé í boði alls staðar, það er ekki ætlast til þess að íslenska sé alls staðar fyrsta samskiptamál samfélagsins. Þar af leiðandi kemst fólk sem vill læra málið ekki áleiðis. Það er fast á byrjendastigi. Það fær oft ekki einu sinni tækifæri til þess að panta sér mat eða drykk á íslensku sem er byrjendagrundvöllur þess að læra og æfa öll tungumál sem lærð eru sem annað mál. 2. Almennt viðhorf samfélagsins er að annaðhvort kanntu íslensku eða ekki. Það er ekki gert ráð fyrir að fólk sé að læra málið, að fólk sé á byrjendastigi og þurfi því að gera ráð fyrir því í almennum samskiptum og tala einfaldar og skýrar en ella og ekki skipta á ensku. Afleiðingin er sú að fólk tekur oft ekki einu sinni framförum í smáspjalli. Ef fólk fær ekki tækifæri til að æfa smáspjall, hvernig á það þá að geta rætt flóknari hluti á íslensku? Breyta þarf þessum grundvallaratriðum ef samfélagið vill bjóða innflytjendur velkomna í íslenskt málsamfélag. Eins og staðan er núna eru þeir ekki velkomnir. Því miður. En hver á að breyta þessu? Á ég að gera það? Höfundur kennir íslensku sem annað mál við HÍ og stofnaði til Gefum íslensku séns innan Háskólaseturs Vestfjarða á sínum tíma. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Íslensk tunga Mest lesið Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson Skoðun Skoðun Skoðun Marta Kos verður að virða niðurstöðuna Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Þegar góður ásetningur skilur börn eftir Guðjóna Eygló Friðriksdóttir skrifar Skoðun Gagnaver, Verne og Ísrael Halldór Reynisson skrifar Skoðun Sterkari innviðir fyrir STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Ísland sagði nei – en sagði það nei við Evrópu? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun EES-samningurinn og regluverk atvinnulífsins Ólafur Stephensen skrifar Skoðun Ábyrgur hagsmunaseggur eða óábyrgt fórnarlamb? Þórdís Hólm Filipsdóttir skrifar Skoðun Milljón hugmyndir, hundrað tímamót Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Fjórða valdið? En það ert þú! Þorsteinn J. Vilhjálmsson skrifar Skoðun Að velta eigin sök á aðra Sigurjón Þórðarson skrifar Skoðun Próf, einkunnir og (PISA) mat á skólakerfi. Hluti 1. Jón Torfi Jónasson skrifar Skoðun Hvers eiga börnin að gjalda? Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Á að mismuna lántökum? Jón Guðni Ómarsson skrifar Skoðun Þegar öll hafa svörin skiptir hugsunin mestu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Bubbi Morthens og endalok alheimsins Kristján Logason skrifar Skoðun Þýsklendingar á meðal vor Darri Eyþórsson skrifar Skoðun Þöllin á þorpinu Jakob Tryggvason skrifar Skoðun Þjóðin sagði nei. En „látum eins og ekkert sé…” Íris Erlingsdóttir skrifar Skoðun Málshraðasögur Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Búrkuball í inngildingarviku Þórarinn Hjartarson skrifar Skoðun Þjóðaratkvæðgreiðslan: Aðild að Evrópusambandinu hafnað Kristinn H. Gunnarsson skrifar Skoðun Blekking litla samfélagsins Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar Skoðun Bókun 35: Munurinn á stjórnarskrá Noregs og Íslands Júlíus Valsson skrifar Skoðun Kærleikur er pönk Guðný Þorsteinsdóttir skrifar Skoðun Er kostnaðurinn einskis virði? Hrafn Gunnarsson skrifar Skoðun Mikilvægi þess að lifa æskuna af Einar Torfi Einarsson Reynis skrifar Skoðun Hvað ef svarið hefði verið já? Eva Magnúsdóttir skrifar Skoðun Húsnæðisstefnan sem gerði ungt fólk að leiguliðum Yngvi Ómar Sigrúnarson skrifar Skoðun Veist þú í raun hvernig gervigreind virkar? Bjarki Sigurjónsson Thorarensen skrifar Sjá meira
1. Það er ekki hægt að ganga að því sem vísu að íslenska sé í boði alls staðar, það er ekki ætlast til þess að íslenska sé alls staðar fyrsta samskiptamál samfélagsins. Þar af leiðandi kemst fólk sem vill læra málið ekki áleiðis. Það er fast á byrjendastigi. Það fær oft ekki einu sinni tækifæri til þess að panta sér mat eða drykk á íslensku sem er byrjendagrundvöllur þess að læra og æfa öll tungumál sem lærð eru sem annað mál. 2. Almennt viðhorf samfélagsins er að annaðhvort kanntu íslensku eða ekki. Það er ekki gert ráð fyrir að fólk sé að læra málið, að fólk sé á byrjendastigi og þurfi því að gera ráð fyrir því í almennum samskiptum og tala einfaldar og skýrar en ella og ekki skipta á ensku. Afleiðingin er sú að fólk tekur oft ekki einu sinni framförum í smáspjalli. Ef fólk fær ekki tækifæri til að æfa smáspjall, hvernig á það þá að geta rætt flóknari hluti á íslensku? Breyta þarf þessum grundvallaratriðum ef samfélagið vill bjóða innflytjendur velkomna í íslenskt málsamfélag. Eins og staðan er núna eru þeir ekki velkomnir. Því miður. En hver á að breyta þessu? Á ég að gera það? Höfundur kennir íslensku sem annað mál við HÍ og stofnaði til Gefum íslensku séns innan Háskólaseturs Vestfjarða á sínum tíma.
Skoðun Farsælt samstarf sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu í 50 ár Páll Björgvin Guðmundsson skrifar