Auðlindirnar okkar Jón Gunnar Björgvinsson skrifar 27. apríl 2013 06:00 Ísland er ríkt land. Við eigum gnótt auðlinda. Þar á meðal fallvötn, jarðhita, fisk, óspillta náttúru og jafnvel olíu. Okkur hefur hins vegar ekki tekist nógu vel til með nýtingu auðlindanna. Aflaheimildum er úthlutað á grunni forréttinda og sérhagsmunaöfl seilast sífellt meir í aðrar sameiginlegar auðlindir okkar. Á árunum fyrir hrun var markvisst unnið að því að einkavæða vatnið og í kjölfarið átti að einkavæða Landsvirkjun og Orkuveituna. Án nokkurs vafa hefði það nú þegar tekist ef efnahagskerfi okkar hefði ekki hrunið til grunna haustið 2008. Fyrstu skrefin voru lög um þjóðlendur og vatnalögin. Þessi lög tryggðu fullt eignarhald á vatni. Lykilatriði! Í ærsladansinum upp úr miðjum síðasta áratug fóru svo einkaaðilar að stofna félög ásamt orkuveitunum. Er þar helst að nefna REI. En það var aðeins fyrsta skrefið inn í veiturnar. Meðal þess sem gerði mönnum kleift að seilast svona í vatnið, veiturnar og orkuna var tíðarandinn og jafnframt að mun minni deilur voru um kvótakerfið en verið höfðu árin á undan. En á meðan hart er deilt um eignarhald á kvótanum er erfitt að ganga í það óþverraverk að sölsa aðrar auðlindir undir sig. Frekari atlaga Engum skyldi til hugar koma að ekki verði frekari atlaga gerð að auðlindum okkar. Nú á td. að koma Landsvirkjun í hendur einkaaðila með milligöngu lífeyrissjóðanna. Hljómar saklaust: Lífeyrissjóðirnir eru jú okkar sameiginlega eign - næstum opinberir aðilar. En gætum að því hverjir halda um stjórnartaumana þar. Auðlindaákvæðið í drögum að nýrri stjórnarskrá er okkur almenningi nauðsyn. Það er einnig ástæða þess að ekki var vilji til að samþykkja stjórnarskrána og er ástæða þess að aldrei verður þverpólitísk sátt um þessar stjórnarskrárbreytingar: Sérhagsmunaöflin ætla sér að slá eignarhaldi sínu á sameiginlegar eignir okkar. Nú er barist um fiskimiðin. Þar er víglínan í dag. Um leið og við gefum þær eftir og viðurkennum forréttindi örfárra yfir sjávarauðlindinni verður barist um aðrar auðlindir: Og þá verður við ofurefli að etja. Þetta er meginástæða þess að við berjumst fyrir réttlátri fiskveiðistjórnun. Þetta er ástæða þess að aldrei má gefa sjávarauðlindina eftir. Þetta er ástæða þess að við verðum að kjósa óspillt stjórnmálaöfl í komandi kosningum! Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Kosningar 2013 Skoðun Mest lesið Halldór 21.02.2026 Halldór Lygin um kynbundið ofbeldi og jafnréttisbrot gegn karlmönnum Huginn Þór Grétarsson Skoðun Fyrir hvern er velferðarkerfið? Sigurður Sigurðsson Skoðun Treystir ríkisstjórnin þjóðinni í raun? Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Allt að 57% lægra verð í Ísland Duty Free Heiðar Róbert Birnuson Skoðun „Ég vissi ekki“ Unnar Þór Sæmundsson Skoðun Noregur er bara betri áfangastaður! Bjarki Gunnarsson Skoðun Kerfi án forsendna skilar ekki árangri Sóldís Birta Reynisdóttir Skoðun Loks slitnaði rófan! Hvað gengur Viðskiptaráði til? Kolbrún Halldórsdóttir Skoðun Nýir tímar í landeldi á laxi – stefnumótandi tækifæri fyrir Ísland Steinþór Pálsson Skoðun Skoðun Skoðun Kerfi án forsendna skilar ekki árangri Sóldís Birta Reynisdóttir skrifar Skoðun Fyrir hvern er velferðarkerfið? Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Treystir ríkisstjórnin þjóðinni í raun? Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Lygin um kynbundið ofbeldi og jafnréttisbrot gegn karlmönnum Huginn Þór Grétarsson skrifar Skoðun Loks slitnaði rófan! Hvað gengur Viðskiptaráði til? Kolbrún Halldórsdóttir skrifar Skoðun Spegillinn sem ég límdi sjálfur skrifar Skoðun Skilar Kópavogur auðu í húsnæðismálum? Finnbjörn A. Hermannsson skrifar Skoðun Að vera heil manneskja í brotakenndum heimi Inga Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Nýir tímar í landeldi á laxi – stefnumótandi tækifæri fyrir Ísland Steinþór Pálsson skrifar Skoðun Félagslegt réttlæti og geðheilsa Svava Arnardóttir skrifar Skoðun Noregur er bara betri áfangastaður! Bjarki Gunnarsson skrifar Skoðun Loforð eða árangur? Ýmir Örn Hafsteinsson skrifar Skoðun Heimskautalandbúnaður ESB Eggert Sigurbergsson skrifar Skoðun Byrjum á rótinni – ekki verðmiðanum Elísabet Reynisdóttir skrifar Skoðun Styðjum við STEM greinar í grunnskóla Guðríður Eldey Arnardóttir skrifar Skoðun Þögn er ekki samráð: W.O.M.E.N. svarar fyrir brottfarastöðina Nichole Leigh Mosty,Marion Poilvez skrifar Skoðun Börn og vopn Helga Þórólfsdóttir skrifar Skoðun „Ég vissi ekki“ Unnar Þór Sæmundsson skrifar Skoðun Að vinna undir nýfrjálshyggjumanni Ægir Máni Bjarnason skrifar Skoðun 4.927 stúdentar borga kaffið og kleinurnar Andrea Edda Guðlaugsdóttir,Eiríkur Kúld Viktorsson skrifar Skoðun Stöndum með Grænlendingum Heiða Björg Hilmisdóttir skrifar Skoðun Við yrðum á matseðlinum innan ESB Hjörtur J. Guðundsson skrifar Skoðun Friðarráð Eleanor Roosevelt lýsir okkur enn Gunnar Hersveinn skrifar Skoðun Rangfærslur Viðskiptaráðs Sonja Ýr Þorbergsdóttir skrifar Skoðun Frítt Elliði Vignisson skrifar Skoðun Vaxandi álag á fagfólk innan velferðarþjónustu Steinunn Bergmann skrifar Skoðun Kvenréttindafélag Íslands viðhefur ósmekklegt persónuníð Huginn Þór Grétarsson skrifar Skoðun Kemst ég örugglega út? Birgir Finnsson skrifar Skoðun Ofurlaun fyrir leikskólakennara Ólöf Hugrún Valdimarsdóttir skrifar Skoðun Sagði seðlabankastjóri Alþingi ósatt? Örn Karlsson skrifar Sjá meira
Ísland er ríkt land. Við eigum gnótt auðlinda. Þar á meðal fallvötn, jarðhita, fisk, óspillta náttúru og jafnvel olíu. Okkur hefur hins vegar ekki tekist nógu vel til með nýtingu auðlindanna. Aflaheimildum er úthlutað á grunni forréttinda og sérhagsmunaöfl seilast sífellt meir í aðrar sameiginlegar auðlindir okkar. Á árunum fyrir hrun var markvisst unnið að því að einkavæða vatnið og í kjölfarið átti að einkavæða Landsvirkjun og Orkuveituna. Án nokkurs vafa hefði það nú þegar tekist ef efnahagskerfi okkar hefði ekki hrunið til grunna haustið 2008. Fyrstu skrefin voru lög um þjóðlendur og vatnalögin. Þessi lög tryggðu fullt eignarhald á vatni. Lykilatriði! Í ærsladansinum upp úr miðjum síðasta áratug fóru svo einkaaðilar að stofna félög ásamt orkuveitunum. Er þar helst að nefna REI. En það var aðeins fyrsta skrefið inn í veiturnar. Meðal þess sem gerði mönnum kleift að seilast svona í vatnið, veiturnar og orkuna var tíðarandinn og jafnframt að mun minni deilur voru um kvótakerfið en verið höfðu árin á undan. En á meðan hart er deilt um eignarhald á kvótanum er erfitt að ganga í það óþverraverk að sölsa aðrar auðlindir undir sig. Frekari atlaga Engum skyldi til hugar koma að ekki verði frekari atlaga gerð að auðlindum okkar. Nú á td. að koma Landsvirkjun í hendur einkaaðila með milligöngu lífeyrissjóðanna. Hljómar saklaust: Lífeyrissjóðirnir eru jú okkar sameiginlega eign - næstum opinberir aðilar. En gætum að því hverjir halda um stjórnartaumana þar. Auðlindaákvæðið í drögum að nýrri stjórnarskrá er okkur almenningi nauðsyn. Það er einnig ástæða þess að ekki var vilji til að samþykkja stjórnarskrána og er ástæða þess að aldrei verður þverpólitísk sátt um þessar stjórnarskrárbreytingar: Sérhagsmunaöflin ætla sér að slá eignarhaldi sínu á sameiginlegar eignir okkar. Nú er barist um fiskimiðin. Þar er víglínan í dag. Um leið og við gefum þær eftir og viðurkennum forréttindi örfárra yfir sjávarauðlindinni verður barist um aðrar auðlindir: Og þá verður við ofurefli að etja. Þetta er meginástæða þess að við berjumst fyrir réttlátri fiskveiðistjórnun. Þetta er ástæða þess að aldrei má gefa sjávarauðlindina eftir. Þetta er ástæða þess að við verðum að kjósa óspillt stjórnmálaöfl í komandi kosningum!
Skoðun Nýir tímar í landeldi á laxi – stefnumótandi tækifæri fyrir Ísland Steinþór Pálsson skrifar
Skoðun Þögn er ekki samráð: W.O.M.E.N. svarar fyrir brottfarastöðina Nichole Leigh Mosty,Marion Poilvez skrifar
Skoðun 4.927 stúdentar borga kaffið og kleinurnar Andrea Edda Guðlaugsdóttir,Eiríkur Kúld Viktorsson skrifar