Trump sé tilbúinn að ganga „eins langt og nauðsynlegt er“ gagnvart Grænlandi Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 8. janúar 2026 09:12 JD Vance, varaforseti Bandaríkjanna, heimsótti Grænland í mars í fyrra. AP/Jim Watson Áfram halda ráðamenn í Washington að ítreka ósk sína um að eignast Grænland. Nú síðast JD Vance, varaforseti Bandaríkjanna, sem fór nokkuð hörðum orðum um Danmörku í viðtali við Fox News í nótt. Líkt og Trump-stjórnin hefur gert áður gagnrýnir Vance Dani fyrir að hafa staðið illa að vörnum Grænlands undanfarin ár. Vance segir Trump vera tilbúinn til að ganga „eins langt og nauðsynlegt er“ til að tryggja hagsmuni Bandaríkjanna. Í viðtalinu við Fox ræðir Vance vendingar undanfarinna daga og reynir að rökstyðja aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina. Þá var einnig vikið að Grænlandi í viðtalinu og Vance var spurður um áform Bandaríkjanna þar. „Forsetinn mun taka endanlega ákvörðun um það,“ svaraði Vance, spurður hversu langt bandarísk stjórnvöld væru tilbúin að ganga í þeim efnum. Hann endurtók sömu tugguna um að Grænland væri nauðsynlegt fyrir þjóðaröryggi Bandaríkjanna, og raunar alls heimsins. Rökstyður öryggishlutverkið en ekki nauðsyn yfirráða á Grænlandi Fólk þurfi að mati Vance að átta sig á því að til að tryggja varnarinnviði gegn skotflaugaárásum þurfi að reiða sig á Grænland. „Guð forði okkur frá því, en ef Rússar, Kínverjar eða einhverjir myndu senda kjarnorkusprengju í átt að okkar heimsálfu eða Evrópu, þá gegnir Grænland lykilhlutverki í vörnum gegn því. Svo maður spyr sig, hefur Evrópa og hafa Danir staðið sig almennilega í því að tryggja öryggi Grænlands og sjá til þess að það geti haldið áfram að gegna þessu öryggishlutverki fyrir heiminn og gegn loftárásum, þá er svarið nei. Þau hafa ekki gert það,“ sagði Vance. Þótt það sé ekkert nýtt að Bandaríkin ásælist Grænland, þá hafa aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina sett ítrekuð ummæli Bandaríkjastjórnar þar um í nokkuð annað og samhengi, sem vakið hefur nokkurn ugg bæði Dana og Grænlendinga líkt og rakið var í kvöldfréttum Sýnar í gær. Vance fullyrðir um leið í viðtalinu við Fox að Danir hafi vanfjármagnað varnir Grænlands og hafi ekki staðið sig vel í að verja landið sjálft. Hann rökstyður þó ekki í viðtalinu hvers vegna það skipti máli að Bandaríkin fari sjálf með yfirráð á Grænlandi til að tryggja varnir þess. Dönsk stjórnvöld hafa verið bæði viljug og opin fyrir því að Bandaríkin auki umsvif sín á Grænlandi, í samstarfi við yfirvöld ríkjanna væri þess óskað, en innan varnarsamnings ríkjanna rúmast nokkuð víðtækar heimildir Bandaríkjamanna til hernaðaruppbyggingar á Grænlandi, líkt og New York Times fjallar til að mynda um í dag. „Gáfuleg hegðun“ fyrir 25 árum komi ekki í veg fyrir „eitthvað heimskulegt“ nú Vance aftur á móti segir Dani vera fasta í fortíðinni. Þeir segist hafa verið góðir bandamenn Bandaríkjanna í gegnum tíðina og hafi stutt þá meðal annars í síðari heimsstyrjöldinni og í baráttunni gegn hryðjuverkum. „Og við erum þakklát fyrir það, við elskum að eiga þessa bandamenn að. En þótt þú hafir gert eitthvað gáfulegt fyrir 25 árum þá er ekki þar með sagt að þú gerir ekki eitthvað heimskulegt núna. Og forseti Bandaríkjanna er að segja mjög skýrt: „Þið eruð ekki að standa ykkur vel hvað varðar Grænland. Við ætlum að tryggja hagsmuni Bandaríkjanna.“ Og ég held að forsetinn sé tilbúinn að ganga eins langt og nauðsynlegt er til að tryggja að svo verði,“ sagði Vance. Bandaríkin Grænland Danmörk Öryggis- og varnarmál Donald Trump Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið „Þeir munu hengja mig“ Erlent Sýna þjóðinni þá lágmarksvirðingu að hætta að snúa út úr Innlent Alvarlegt slys á Krýsuvíkurvegi Innlent Ekki sé lýðræðislegt að halda formanni Eflingar í myrkrinu Innlent Niðurskurður hjá Rúv upp á 10 til 15 stöðugildi Innlent Skoraði á Sigmund Davíð að flytja bókun 35 Innlent Bandaríkin virði fullvalda ákvörðun þjóðarinnar Innlent Reiðarslag fyrir fréttaflutning á Íslandi Innlent „Stórkostlegur ósigur“ bæði Samfylkingar og Viðreisnar Innlent Kveiktu bál á bílastæði Innlent Fleiri fréttir „Þeir munu hengja mig“ „Hægriforréttindaöfl“ hafi talað minna megandi inn á nei Einungis sextán látnir í Tíbet en hundraða saknað Telja Rússa undirbúa nýja sókn á landi að Kænugarði Óttast um þúsund manns sem fastir eru í göngum í Nepal Átta látin og átján saknað eftir að ferju hvolfdi við Kýpur Óttast um fimmtán manns í kjölfar skyndiflóðs í Miklagljúfri Íranir svara fyrir sig og Trump ýjar að árásum á Kharg-eyju Loftárásir á Hormússundi hafnar á ný Rýmdi grunnskólann augnablikum áður en skyndiflóð skall á Bresk kona stungin til bana á lestarstöð í Þýskalandi Haraldur Noregskonungur jarðsunginn 9. september „Framkvæmdastjórnin virðir vilja íslensku þjóðarinnar“ Árásarmaðurinn enn ófundinn Skipulögð leit eftir skotárás á hátíð „Nú er komið að mér“ Ávarpar norsku þjóðina í fyrsta skipti sem konungur Milljónir í sekt fyrir að veðja á ræður forsetans Minnst þrjátíu og sjö látin eftir árás Rússa Erlendir fjölmiðlar fylgjast með: Trump hafi þvingað Íslendinga í kjörklefana Kalla bandaríska sendiherrann á teppið vegna svívirðinga um ráðherra Hver er Hákon VIII Noregskonungur? Sagður hafa logið árum saman um morðið á Tupac Er sagður hafa lagt spilin á borðið varðandi Úkraínu Vaktin: Hákon tekur við af föður sínum Haraldur V Noregskonungur er látinn Breytti heiti Ontaríó-vatns í Ameríku-vatn Óttast fleiri flóð vegna skriða í fjöllunum Ljúka greiningu á viðveru í Evrópu fyrr en til stóð „Slátrarinn í Bosníu“ Ratko Mladic látinn Sjá meira
Í viðtalinu við Fox ræðir Vance vendingar undanfarinna daga og reynir að rökstyðja aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina. Þá var einnig vikið að Grænlandi í viðtalinu og Vance var spurður um áform Bandaríkjanna þar. „Forsetinn mun taka endanlega ákvörðun um það,“ svaraði Vance, spurður hversu langt bandarísk stjórnvöld væru tilbúin að ganga í þeim efnum. Hann endurtók sömu tugguna um að Grænland væri nauðsynlegt fyrir þjóðaröryggi Bandaríkjanna, og raunar alls heimsins. Rökstyður öryggishlutverkið en ekki nauðsyn yfirráða á Grænlandi Fólk þurfi að mati Vance að átta sig á því að til að tryggja varnarinnviði gegn skotflaugaárásum þurfi að reiða sig á Grænland. „Guð forði okkur frá því, en ef Rússar, Kínverjar eða einhverjir myndu senda kjarnorkusprengju í átt að okkar heimsálfu eða Evrópu, þá gegnir Grænland lykilhlutverki í vörnum gegn því. Svo maður spyr sig, hefur Evrópa og hafa Danir staðið sig almennilega í því að tryggja öryggi Grænlands og sjá til þess að það geti haldið áfram að gegna þessu öryggishlutverki fyrir heiminn og gegn loftárásum, þá er svarið nei. Þau hafa ekki gert það,“ sagði Vance. Þótt það sé ekkert nýtt að Bandaríkin ásælist Grænland, þá hafa aðgerðir Bandaríkjanna í Venesúela um helgina sett ítrekuð ummæli Bandaríkjastjórnar þar um í nokkuð annað og samhengi, sem vakið hefur nokkurn ugg bæði Dana og Grænlendinga líkt og rakið var í kvöldfréttum Sýnar í gær. Vance fullyrðir um leið í viðtalinu við Fox að Danir hafi vanfjármagnað varnir Grænlands og hafi ekki staðið sig vel í að verja landið sjálft. Hann rökstyður þó ekki í viðtalinu hvers vegna það skipti máli að Bandaríkin fari sjálf með yfirráð á Grænlandi til að tryggja varnir þess. Dönsk stjórnvöld hafa verið bæði viljug og opin fyrir því að Bandaríkin auki umsvif sín á Grænlandi, í samstarfi við yfirvöld ríkjanna væri þess óskað, en innan varnarsamnings ríkjanna rúmast nokkuð víðtækar heimildir Bandaríkjamanna til hernaðaruppbyggingar á Grænlandi, líkt og New York Times fjallar til að mynda um í dag. „Gáfuleg hegðun“ fyrir 25 árum komi ekki í veg fyrir „eitthvað heimskulegt“ nú Vance aftur á móti segir Dani vera fasta í fortíðinni. Þeir segist hafa verið góðir bandamenn Bandaríkjanna í gegnum tíðina og hafi stutt þá meðal annars í síðari heimsstyrjöldinni og í baráttunni gegn hryðjuverkum. „Og við erum þakklát fyrir það, við elskum að eiga þessa bandamenn að. En þótt þú hafir gert eitthvað gáfulegt fyrir 25 árum þá er ekki þar með sagt að þú gerir ekki eitthvað heimskulegt núna. Og forseti Bandaríkjanna er að segja mjög skýrt: „Þið eruð ekki að standa ykkur vel hvað varðar Grænland. Við ætlum að tryggja hagsmuni Bandaríkjanna.“ Og ég held að forsetinn sé tilbúinn að ganga eins langt og nauðsynlegt er til að tryggja að svo verði,“ sagði Vance.
Bandaríkin Grænland Danmörk Öryggis- og varnarmál Donald Trump Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið „Þeir munu hengja mig“ Erlent Sýna þjóðinni þá lágmarksvirðingu að hætta að snúa út úr Innlent Alvarlegt slys á Krýsuvíkurvegi Innlent Ekki sé lýðræðislegt að halda formanni Eflingar í myrkrinu Innlent Niðurskurður hjá Rúv upp á 10 til 15 stöðugildi Innlent Skoraði á Sigmund Davíð að flytja bókun 35 Innlent Bandaríkin virði fullvalda ákvörðun þjóðarinnar Innlent Reiðarslag fyrir fréttaflutning á Íslandi Innlent „Stórkostlegur ósigur“ bæði Samfylkingar og Viðreisnar Innlent Kveiktu bál á bílastæði Innlent Fleiri fréttir „Þeir munu hengja mig“ „Hægriforréttindaöfl“ hafi talað minna megandi inn á nei Einungis sextán látnir í Tíbet en hundraða saknað Telja Rússa undirbúa nýja sókn á landi að Kænugarði Óttast um þúsund manns sem fastir eru í göngum í Nepal Átta látin og átján saknað eftir að ferju hvolfdi við Kýpur Óttast um fimmtán manns í kjölfar skyndiflóðs í Miklagljúfri Íranir svara fyrir sig og Trump ýjar að árásum á Kharg-eyju Loftárásir á Hormússundi hafnar á ný Rýmdi grunnskólann augnablikum áður en skyndiflóð skall á Bresk kona stungin til bana á lestarstöð í Þýskalandi Haraldur Noregskonungur jarðsunginn 9. september „Framkvæmdastjórnin virðir vilja íslensku þjóðarinnar“ Árásarmaðurinn enn ófundinn Skipulögð leit eftir skotárás á hátíð „Nú er komið að mér“ Ávarpar norsku þjóðina í fyrsta skipti sem konungur Milljónir í sekt fyrir að veðja á ræður forsetans Minnst þrjátíu og sjö látin eftir árás Rússa Erlendir fjölmiðlar fylgjast með: Trump hafi þvingað Íslendinga í kjörklefana Kalla bandaríska sendiherrann á teppið vegna svívirðinga um ráðherra Hver er Hákon VIII Noregskonungur? Sagður hafa logið árum saman um morðið á Tupac Er sagður hafa lagt spilin á borðið varðandi Úkraínu Vaktin: Hákon tekur við af föður sínum Haraldur V Noregskonungur er látinn Breytti heiti Ontaríó-vatns í Ameríku-vatn Óttast fleiri flóð vegna skriða í fjöllunum Ljúka greiningu á viðveru í Evrópu fyrr en til stóð „Slátrarinn í Bosníu“ Ratko Mladic látinn Sjá meira