Íhugar að leggja á sykurskatt Smári Jökull Jónsson skrifar 15. febrúar 2026 19:59 Starfshópi verður falið að skoða fýsileika þess að leggja sérstakan skatt á vörur sem teljast óhollar, samkvæmt drögum að þingsályktunartillögu. Jafnframt verður kannaður möguleikinn á að lækka álögur á holl matvæli. Heilbrigðisráðherra segir nauðsynlegt að líta til reynslu annarra landa af slíkri skattheimtu og hvort hún hafi skilað jákvæðum árangri. Drögin eru í samráðsgátt, en þar er meðal annars lagt til að skipaður verði þverfaglegur starfshópur með fulltrúum helstu hagaðila. Markmið hans verði að kanna hvort lægri álögur á grænmeti og ávexti og hækkun skatta á sérlega orkuríkar, næringarlitlar og gjörunnar matvörur, ásamt því að sporna við markaðssetningu óhollra matvæla gagnvart börnum, geti leitt til betri lýðheilsu landsmanna. „En það er ekkert nánar útfært þannig að þessi umræða bíður þessa tilvonandi starfshóps,“ segir Alma Möller heilbrigðisráðherra í viðtali í hádegisfréttum Bylgjunnar. Forræðishyggja en skynsöm leið Alþjóða heilbrigðisstofnunin hefur ítrekað lagt til að farin verði þessi leið og umræða um svonefndan sykurskatt hefur einnig margoft komið til tals hérlendis. Slíkur skattur var raunar lagður á árið 2013 en aflagður um tveimur árum síðar. Og sitt sýnist hverjum. Lýðheilsumarkmiðið er raunar óumdeilt, en sérstakur sykurskattur er hins vegar af mörgum talinn fela í sér forræðishyggju stjórnvalda frekar en skynsama leið til að draga úr neyslu sætinda og óhollra matvæla. Þeir hinir sömu telja að fræðsla og stuðningur við fólk sem vill breyta lifnaðarháttum eða lifa hollara og betra lífi, sé vænlegri leið til árangurs. Verð þarf að hækka um 20% til að sjá breytingar í neysluhegðun Alma segist ekki hafa skoðað nýjustu gögn sem fjalla um slíka skattheimtu, en hún muni fara eftir því sem vísindin segja að virki, verði ákvörðun þar um tekin í framtíðinni. Hins vegar hafi fyrri rannsóknir sýnt að neysla óhollustu minnki, hækki verðlag. „Alveg rétt og það þarf að hækka verðið um svona 20% til að sjá breytingar í neysluhegðun en það verður áhugavert fyrir þennan hóp að skoða hvað hefur gerst á liðnum árum. Ég veit að það er sykurskattur í ákveðnum löndum og bara að sjá hver árangurinn hefur verið. Það skiptir líka miklu máli hvernig útfærsla er,“ segir Alma Möller heilbrigðisráðherra. Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Heilbrigðismál Neytendur Skattar, tollar og gjöld Mest lesið Áreitt í sturtuklefa Sundhallarinnar í tvígang: „Stend þarna bara náföl og hágrátandi“ Innlent Íslandi lýst sem „nútíma fámennisveldi“ uppfullu af spillingu Innlent „Hvað eruð þið að biðja mig um og hvers vegna? Hvar ætti ég að hafa dvalið?“ Innlent Frambjóðendur Miðflokksins keppast um að fagna fjölbreytileikanum Innlent Rifjaði upp hvernig það var að vera ung stelpa með leyndarmál vegna ummæla Snorra Innlent „Þessi uppsögn snerist um eitthvað miklu stærra heldur en einn mann“ Innlent Kölluð út á hæsta forgangi vegna sundmanns í Þingvallavatni Innlent Hormússundi lokað á ný Erlent Grunaður í tengslum við eld á heimili eiginkonu sinnar Innlent „Ég var gjörsamlega svo hissa að ég vissi ekki hvert ég ætlaði“ Innlent Fleiri fréttir Flugvél lenti í hvolfi í Mosfellsbæ Grunaður í tengslum við eld á heimili eiginkonu sinnar Rifjaði upp hvernig það var að vera ung stelpa með leyndarmál vegna ummæla Snorra Sinueldur við Vík í Mýrdal Frambjóðendur Miðflokksins keppast um að fagna fjölbreytileikanum „Það hafa ekki verið neinir hnökrar hjá okkur“ „Þessi uppsögn snerist um eitthvað miklu stærra heldur en einn mann“ Áreitt í sturtuklefa Sundhallarinnar í tvígang: „Stend þarna bara náföl og hágrátandi“ Sama kona áreitt í sturtuklefa Sundhallarinnar í tvígang Kölluð út á hæsta forgangi vegna sundmanns í Þingvallavatni Íslandi lýst sem „nútíma fámennisveldi“ uppfullu af spillingu Handtekinn grunaður um að hafa ráðist á leigubílstjóra „Hvað eruð þið að biðja mig um og hvers vegna? Hvar ætti ég að hafa dvalið?“ Leiðir saman týnda hluti og eigendur þeirra Hefur áhrif að vera háður umönnunaraðilum „Ég var gjörsamlega svo hissa að ég vissi ekki hvert ég ætlaði“ Meirihlutinn fallinn samkvæmt nýrri könnun „Aðild að Evrópusambandinu myndi skapa stöðugleika“ Olíuverð, starfslok og vinsældir hristibretta Miðflokkurinn á Hornafirði segir ásakanirnar fjarri sanni Prestur afþakkar „ömurlegan málflutning“ Miðflokksins Púlsinn tekur til starfa gegn ofbeldi meðal barna Gripin í tollinum með þrjátíu kíló af amfetamíni Átta vilja tvö laus sæti í Landsrétti Katrín og Sturgeon hlutu Velsældarverðlaun Yfirborð golfvallarins eins og búðingur Sögufrægt og aldursfriðað hús orðið að slysagildru Kynna stafrænt Reykjavíkurkort Takmarkaður áhugi Petoro á Drekasvæðinu Mörg dæmi um að tekið sé sérstakt tillit til umsóknarríkja Sjá meira
Drögin eru í samráðsgátt, en þar er meðal annars lagt til að skipaður verði þverfaglegur starfshópur með fulltrúum helstu hagaðila. Markmið hans verði að kanna hvort lægri álögur á grænmeti og ávexti og hækkun skatta á sérlega orkuríkar, næringarlitlar og gjörunnar matvörur, ásamt því að sporna við markaðssetningu óhollra matvæla gagnvart börnum, geti leitt til betri lýðheilsu landsmanna. „En það er ekkert nánar útfært þannig að þessi umræða bíður þessa tilvonandi starfshóps,“ segir Alma Möller heilbrigðisráðherra í viðtali í hádegisfréttum Bylgjunnar. Forræðishyggja en skynsöm leið Alþjóða heilbrigðisstofnunin hefur ítrekað lagt til að farin verði þessi leið og umræða um svonefndan sykurskatt hefur einnig margoft komið til tals hérlendis. Slíkur skattur var raunar lagður á árið 2013 en aflagður um tveimur árum síðar. Og sitt sýnist hverjum. Lýðheilsumarkmiðið er raunar óumdeilt, en sérstakur sykurskattur er hins vegar af mörgum talinn fela í sér forræðishyggju stjórnvalda frekar en skynsama leið til að draga úr neyslu sætinda og óhollra matvæla. Þeir hinir sömu telja að fræðsla og stuðningur við fólk sem vill breyta lifnaðarháttum eða lifa hollara og betra lífi, sé vænlegri leið til árangurs. Verð þarf að hækka um 20% til að sjá breytingar í neysluhegðun Alma segist ekki hafa skoðað nýjustu gögn sem fjalla um slíka skattheimtu, en hún muni fara eftir því sem vísindin segja að virki, verði ákvörðun þar um tekin í framtíðinni. Hins vegar hafi fyrri rannsóknir sýnt að neysla óhollustu minnki, hækki verðlag. „Alveg rétt og það þarf að hækka verðið um svona 20% til að sjá breytingar í neysluhegðun en það verður áhugavert fyrir þennan hóp að skoða hvað hefur gerst á liðnum árum. Ég veit að það er sykurskattur í ákveðnum löndum og bara að sjá hver árangurinn hefur verið. Það skiptir líka miklu máli hvernig útfærsla er,“ segir Alma Möller heilbrigðisráðherra.
Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Heilbrigðismál Neytendur Skattar, tollar og gjöld Mest lesið Áreitt í sturtuklefa Sundhallarinnar í tvígang: „Stend þarna bara náföl og hágrátandi“ Innlent Íslandi lýst sem „nútíma fámennisveldi“ uppfullu af spillingu Innlent „Hvað eruð þið að biðja mig um og hvers vegna? Hvar ætti ég að hafa dvalið?“ Innlent Frambjóðendur Miðflokksins keppast um að fagna fjölbreytileikanum Innlent Rifjaði upp hvernig það var að vera ung stelpa með leyndarmál vegna ummæla Snorra Innlent „Þessi uppsögn snerist um eitthvað miklu stærra heldur en einn mann“ Innlent Kölluð út á hæsta forgangi vegna sundmanns í Þingvallavatni Innlent Hormússundi lokað á ný Erlent Grunaður í tengslum við eld á heimili eiginkonu sinnar Innlent „Ég var gjörsamlega svo hissa að ég vissi ekki hvert ég ætlaði“ Innlent Fleiri fréttir Flugvél lenti í hvolfi í Mosfellsbæ Grunaður í tengslum við eld á heimili eiginkonu sinnar Rifjaði upp hvernig það var að vera ung stelpa með leyndarmál vegna ummæla Snorra Sinueldur við Vík í Mýrdal Frambjóðendur Miðflokksins keppast um að fagna fjölbreytileikanum „Það hafa ekki verið neinir hnökrar hjá okkur“ „Þessi uppsögn snerist um eitthvað miklu stærra heldur en einn mann“ Áreitt í sturtuklefa Sundhallarinnar í tvígang: „Stend þarna bara náföl og hágrátandi“ Sama kona áreitt í sturtuklefa Sundhallarinnar í tvígang Kölluð út á hæsta forgangi vegna sundmanns í Þingvallavatni Íslandi lýst sem „nútíma fámennisveldi“ uppfullu af spillingu Handtekinn grunaður um að hafa ráðist á leigubílstjóra „Hvað eruð þið að biðja mig um og hvers vegna? Hvar ætti ég að hafa dvalið?“ Leiðir saman týnda hluti og eigendur þeirra Hefur áhrif að vera háður umönnunaraðilum „Ég var gjörsamlega svo hissa að ég vissi ekki hvert ég ætlaði“ Meirihlutinn fallinn samkvæmt nýrri könnun „Aðild að Evrópusambandinu myndi skapa stöðugleika“ Olíuverð, starfslok og vinsældir hristibretta Miðflokkurinn á Hornafirði segir ásakanirnar fjarri sanni Prestur afþakkar „ömurlegan málflutning“ Miðflokksins Púlsinn tekur til starfa gegn ofbeldi meðal barna Gripin í tollinum með þrjátíu kíló af amfetamíni Átta vilja tvö laus sæti í Landsrétti Katrín og Sturgeon hlutu Velsældarverðlaun Yfirborð golfvallarins eins og búðingur Sögufrægt og aldursfriðað hús orðið að slysagildru Kynna stafrænt Reykjavíkurkort Takmarkaður áhugi Petoro á Drekasvæðinu Mörg dæmi um að tekið sé sérstakt tillit til umsóknarríkja Sjá meira