Rannsakar geimveður fyrir Bandaríkjaher Bjarki Sigurðsson skrifar 5. mars 2026 22:01 Björn Bergsson er í doktorsnámi í geimeðlisfræði. Íslenskur geimvísindamaður er hluti af teymi sem fékk tæpan milljarð króna í styrk vegna verkefnis sem Bandaríkjaher hefur mikinn áhuga á. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanir í gervihnöttum þegar óveður gengur yfir. Björn Bergsson er doktorsnemi í geimeðlisfræði við Embry-Riddle háskólann í Flórída-ríki. Hann er hluti af rannsóknarteymi sem nýlega fékk milljarð króna í styrk frá yfirvöldum í Bandaríkjunum til að rannsaka hvernig óveður niðri á jörðu getur haft áhrif á gervihnetti úti í geimi. Stormar ganga reglulega yfir Flórída og senda frá sér þyngdaraflsbylgjur sem hafa áhrif á jónahvolfið í nokkur hundruð kílómetra hæð. „Það þarf sem sagt að gera ráð fyrir jónahvolfinu og rafeindunum þar þegar verið er að mæla merki frá gervihnattatunglum. Þau eru notuð í staðsetningarkerfi og önnur mjög mikilvæg kerfi. Þetta er sjóherinn í Bandaríkjunum að setja mikinn pening í að rannsaka því veðurkerfin á jörðu niðri sem búa til lofthjúpsbylgjur sem ferðast alla leið upp í geim geta ýtt við og ruglað til í rafeindunum þar og búið til truflanir,“ segir Björn. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanirnar. „Þetta er eiginlega eins og að eiga veðurspá nema fyrir geimveður. Sem er þá truflanir í geimumhverfinu. Þá væri hægt að vita þegar það er stormur einhvers staðar af einhverri stærð hvenær megi búast við truflunum í samskiptakerfi okkar. Þetta er skref í þá átt,“ segir Björn. Björn vinnur með gögn úr þrjú þúsund móttökurum eins og þessum sem hér má sjá. Milli þess sem hann skoðar geiminn nýtir hann sér þá útivistarkosti sem Flórída hefur upp á að bjóða. „Ég hef gaman af ýmsum jaðaríþróttum sem hægt er að stunda í Flórída. Ég hef gaman af fallhlífastökki og er mikið að kafa og svona,“ segir Björn. Bandaríkin Íslendingar erlendis Geimurinn Mest lesið Útgrátin og brotin frammi fyrir öllum Innlent Starfsmenn séu eltir heim og lífi þeirra ógnað Innlent Stjórnendur Sorpu slegnir Innlent Lét maka vinna fyrir sig í skólanum Innlent Samþykkja sölu á hundruðum Patriot-flauga Erlent Ósáttir sendlar bjóða Wolt fram aðstoð sína Innlent Veltir fyrir sér hvort Viðskiptaráð haldi að Íslendingar séu hálfvitar Innlent Landsbankamálið gæti kostað ríkið hundruð milljóna Innlent „Þú ert ógeðslegur, komdu þér í form“ Erlent Höskuldur tapaði aftur fyrir Magnúsi Innlent Fleiri fréttir Starfsmenn séu eltir heim og lífi þeirra ógnað Útgrátin og brotin frammi fyrir öllum Ósáttir sendlar bjóða Wolt fram aðstoð sína Lét maka vinna fyrir sig í skólanum Stjórnendur Sorpu slegnir Landsbankamálið gæti kostað ríkið hundruð milljóna Veltir fyrir sér hvort Viðskiptaráð haldi að Íslendingar séu hálfvitar Heimir Már biðst afsökunar á orðum sínum Wolt kærir hótanir til lögreglu Boðið upp á bólusetningar í apótekum í fyrsta sinn „Mínar skoðanir skipta í þessu máli litlu“ Höskuldur tapaði aftur fyrir Magnúsi „Hafðu kjarnorkuvopnin tilbúin“ Vill loka Stuðlum og opna nýtt úrræði Telur ekki að verið sé að víkja frá gildandi samningi Ætla að brenna rusl og skapa orku Kjarasamningar kennara í uppnámi Bein útsending: Peptíð, töfralausn eða heilsufarsleg áhætta? „Burt með bölvað ofstækið“ Flóttamannaleið opin á ný eftir bílveltu Óttast að þjónusta við íbúa verði lakari og dýrari í kjölfar uppsagna Tveggja til fjögurra ára börn ekki sprautuð heldur gefið í nefið Mikilvægt að styggja fólk ekki með orðalagi Staðfesta tveggja ára dóm fyrir nauðgun eftir þorrablót Útilokar ekki verkfall eftir útspil sem kom eins og þruma úr heiðskíru lofti Þristurinn gefinn Flugsafni Íslands Héldu námskeið um heiðursofbeldi Árekstur á Vesturlandsvegi tefur umferð „Kisur eru að missa fæturna“ Veruleikinn breyttur eftir ofsaakstur á ónýtum bíl Sjá meira
Björn Bergsson er doktorsnemi í geimeðlisfræði við Embry-Riddle háskólann í Flórída-ríki. Hann er hluti af rannsóknarteymi sem nýlega fékk milljarð króna í styrk frá yfirvöldum í Bandaríkjunum til að rannsaka hvernig óveður niðri á jörðu getur haft áhrif á gervihnetti úti í geimi. Stormar ganga reglulega yfir Flórída og senda frá sér þyngdaraflsbylgjur sem hafa áhrif á jónahvolfið í nokkur hundruð kílómetra hæð. „Það þarf sem sagt að gera ráð fyrir jónahvolfinu og rafeindunum þar þegar verið er að mæla merki frá gervihnattatunglum. Þau eru notuð í staðsetningarkerfi og önnur mjög mikilvæg kerfi. Þetta er sjóherinn í Bandaríkjunum að setja mikinn pening í að rannsaka því veðurkerfin á jörðu niðri sem búa til lofthjúpsbylgjur sem ferðast alla leið upp í geim geta ýtt við og ruglað til í rafeindunum þar og búið til truflanir,“ segir Björn. Markmiðið er að geta spáð fyrir um truflanirnar. „Þetta er eiginlega eins og að eiga veðurspá nema fyrir geimveður. Sem er þá truflanir í geimumhverfinu. Þá væri hægt að vita þegar það er stormur einhvers staðar af einhverri stærð hvenær megi búast við truflunum í samskiptakerfi okkar. Þetta er skref í þá átt,“ segir Björn. Björn vinnur með gögn úr þrjú þúsund móttökurum eins og þessum sem hér má sjá. Milli þess sem hann skoðar geiminn nýtir hann sér þá útivistarkosti sem Flórída hefur upp á að bjóða. „Ég hef gaman af ýmsum jaðaríþróttum sem hægt er að stunda í Flórída. Ég hef gaman af fallhlífastökki og er mikið að kafa og svona,“ segir Björn.
Bandaríkin Íslendingar erlendis Geimurinn Mest lesið Útgrátin og brotin frammi fyrir öllum Innlent Starfsmenn séu eltir heim og lífi þeirra ógnað Innlent Stjórnendur Sorpu slegnir Innlent Lét maka vinna fyrir sig í skólanum Innlent Samþykkja sölu á hundruðum Patriot-flauga Erlent Ósáttir sendlar bjóða Wolt fram aðstoð sína Innlent Veltir fyrir sér hvort Viðskiptaráð haldi að Íslendingar séu hálfvitar Innlent Landsbankamálið gæti kostað ríkið hundruð milljóna Innlent „Þú ert ógeðslegur, komdu þér í form“ Erlent Höskuldur tapaði aftur fyrir Magnúsi Innlent Fleiri fréttir Starfsmenn séu eltir heim og lífi þeirra ógnað Útgrátin og brotin frammi fyrir öllum Ósáttir sendlar bjóða Wolt fram aðstoð sína Lét maka vinna fyrir sig í skólanum Stjórnendur Sorpu slegnir Landsbankamálið gæti kostað ríkið hundruð milljóna Veltir fyrir sér hvort Viðskiptaráð haldi að Íslendingar séu hálfvitar Heimir Már biðst afsökunar á orðum sínum Wolt kærir hótanir til lögreglu Boðið upp á bólusetningar í apótekum í fyrsta sinn „Mínar skoðanir skipta í þessu máli litlu“ Höskuldur tapaði aftur fyrir Magnúsi „Hafðu kjarnorkuvopnin tilbúin“ Vill loka Stuðlum og opna nýtt úrræði Telur ekki að verið sé að víkja frá gildandi samningi Ætla að brenna rusl og skapa orku Kjarasamningar kennara í uppnámi Bein útsending: Peptíð, töfralausn eða heilsufarsleg áhætta? „Burt með bölvað ofstækið“ Flóttamannaleið opin á ný eftir bílveltu Óttast að þjónusta við íbúa verði lakari og dýrari í kjölfar uppsagna Tveggja til fjögurra ára börn ekki sprautuð heldur gefið í nefið Mikilvægt að styggja fólk ekki með orðalagi Staðfesta tveggja ára dóm fyrir nauðgun eftir þorrablót Útilokar ekki verkfall eftir útspil sem kom eins og þruma úr heiðskíru lofti Þristurinn gefinn Flugsafni Íslands Héldu námskeið um heiðursofbeldi Árekstur á Vesturlandsvegi tefur umferð „Kisur eru að missa fæturna“ Veruleikinn breyttur eftir ofsaakstur á ónýtum bíl Sjá meira