Sniðgöngum öll

Þriðjudaginn 8. september tilkynntu ríkisstjórnir Bretlands, Frakklands og Kanada að þau myndu innleiða innflutningsbann á allar vörur sem framleiddar væru á því sem oft er kallað hernumdu svæðin í Palestínu. Löndin eru ekki þau fyrstu til að taka upp slíka stefnu en tilkynningin hefur engu að síður þegar vakið mikla athygli. Hér er um þrjú áhrifamikil lönd að ræða sem hafa tekið höndum saman um þetta málefni og níu önnur lönd gáfu sama dag út yfirlýsingar sem ekki var hægt að túlka öðruvísi en svo að þau muni feta í fótspor þeirra.

Þessi aðgerð er síðbúin viðurkenning á því að hernám Ísraels í Palestínu frá árinu 1967 er ólöglegt og siðlaust. Aðgerðin kann að koma 63 árum of seint en ef hún er upphafið á því að Ísrael verði látið fara að alþjóðalögum, þá ber að fagna henni. Ísland er á meðal hinna níu landa sem gáfu í skyn að þau myndu fylgja þessu fordæmi. Vonandi ber að skilja það sem svo að hin máttvana aðgerð sem áður hafði verið boðuð, að ísraelskar vörur framleiddar á hernumdu landi yrðu sérmerktar í íslenskum verslunum, verði felld úr gildi og innflutningur þeirra bannaður með öllu. Hver er enda tilgangurinn með því að draga athygli neytenda að því að þeim standi til boða að kaupa þýfi, þegar auðveldlega er hægt að stöðva sölu þess?

Við almenningur þurfum hins vegar ekki að bíða eftir því að stjórnvöld grípi til aðgerða. Við erum hvorki valdalaus né bjargarlaus. Íslenska sniðgönguhreyfingin fyrir Palestínu hefur starfað frá árinu 2014, að fyrirmynd alþjóðlegu hreyfingarinnar BDS (Boycott-Divestment-Sanctions) sem var stofnuð að frumkvæði borgaralegra hreyfinga í Palestínu árið 2005. Markmið sniðgönguhreyfingarinnar er að vekja athygli almennings á því að við getum lagt okkar af mörkum til að styðja palestínskt samfélag með því að sniðganga allar vörur sem eru framleiddar í Ísrael eða af alþjóðlegum fyrirtækjum í viðamiklum viðskiptum í Ísrael. Einnig hvetur hreyfingin stórfyrirtæki og sjóði til að draga sig úr fjárfestingum í ísraelsku efnahagslífi (divestment) og ríkisstjórnir til að leggja á viðskiptabann á Ísrael (sanctions) þar til það virðir rétt palestínskra borgara til lífs og frelsis. Er þá átt við viðskiptabann á landið allt, ekki bara svæðin sem hafa verið hernumin eftir árið 1967.

Frá árinu 2023 höfum við fylgst með Ísrael fremja þjóðarmorð í beinni útsendingu á Gaza. Við höfum horft á Ísrael beita sömu aðferðum í Líbanon. Við höfum horft upp á hvernig Ísrael hlutar Vesturbakkan kerfisbundið í sundur. Við höfum horft upp á hernám, loftárásir og aðskilnaðarstefnu áratugum saman. En jafnframt höfum við horft upp á okkar eigin stjórnvöld og stjórnvöld í nágrannalöndum okkar styrkja Ísrael með diplómatískum hætti, með viðskiptum, með samstarfi á sviði menningar og íþrótta, með vopnaflutningum og vopnasölu. Við höfum horft upp á Vesturlönd taka þátt í þjóðarmorðinu í Palestínu og um leið hefur lögleysa aukist í heiminum. Þegar alþjóðalög eru dregin í svaðið þá finnum við fyrir því um allan heim.

Það er auðvelt að fyllast vonleysi og máttleysi undir þessum kringumstæðum en það er líka ákaflega mikilvægt að láta ekki undan þessum tilfinningum. Við sem viljum sporna gegn þessu erum ekki ein, við erum mörg og saman höfum við áhrif. Það er ekki að ástæðulausu sem B-ið kemur á undan hinum stöfunum í nafni BDS hreyfingarinnar, það er vegna þess að almenningur mun alltaf vera á undan viðskiptalífinu og ríkisstjórnum í að standa með réttlætinu.

Sniðgönguhreyfingin leggur áherslu á að velja fá vörumerki til að sniðganga en byggja upp þeim mun meiri þrýsting á þau. Hér á landi sniðgöngum við færsluhirðinn Rapyd, lyfjafyrirtækið Teva, HP tölvubúnað, Sodastream kolsýrutæki, hárvörufyrirtækið MoroccanOil, Coca Cola og ísraelska ávexti og grænmeti. Um þetta má fræðast nánar á vefsíðu samtakanna snidganga.is

Næsta laugardag, þann 12. september, ætlum við að hittast í þriðja sinn og ganga saman Sniðgönguna, bæði á höfuðborgarsvæðinu og Akureyri. Markmið viðburðarins er þríþætt:

Að sýna samstöðu með Palestínu

Að vekja athygli á því hversu langt íslensk stjórnvöld eiga í land með að grípa til aðgerða gegn Ísrael í samræmi við alþjóðalög og vilja almennings

Að vekja athygli almennings á sniðgöngu

Sniðgangan á laugardaginn er löng, um tíu kílómetrar á höfuðborgarsvæðinu og um þrír km á Akureyri, til að undirstrika að sniðganga er langtímaverkefni. Þátttakendur ráða hvort þeir ganga alla gönguna eða hluta hennar og svo má einnig mæta eingöngu undir lok göngunnar til að hlusta á ávörp.

Eftirfarandi félög standa að Sniðgöngunni:Sniðgönguhreyfingin BDS Ísland, Félagið Ísland-Palestína, Vonarbrú, Dýrið, Háskólafólk fyrir Palestínu og Stúdentafélag Háskólans á Akureyri.

Við hvetjum öll til að tileinka sér einkunnarorð göngunnar í ár en þau eru: Sniðgöngum öll!

Höfundar eru félagar í íslensku sniðgönguhreyfingunni BDS Ísland