Máttur orðanna: Breyting á orðavali getur breytt hugarfarinu Ingrid Kuhlman skrifar 6. nóvember 2024 08:03 Orðin sem við veljum til að lýsa upplifunum og tilfinningum eru ekki bara verkfæri til samskipta; þau móta einnig hvernig við skynjum og túlkum heiminn í kringum okkur. Orð geta verið uppörvandi og styrkjandi; þau geta veitt okkur innblástur og hvatningu. Á hinn bóginn geta neikvæð orð haft djúpstæð og jafnvel skaðleg áhrif, allt frá því að veikja sjálfsmyndina til þess að hafa bein áhrif á heilastarfsemina. Neikvæð orð geta sem dæmi örvað framleiðslu stresshormóna eins og kortisóls. Þess vegna er afar mikilvægt að við séum meðvituð um orðaval okkar, ekki bara í samskiptum við aðra heldur líka við okkur sjálf. Hér fyrir neðan eru nokkrir lykilþættir er varða orðaval. Vertu meðvitaður um hvernig þú lýsir neikvæðum tilfinningum Orðin sem við notum til að lýsa neikvæðum tilfinningum hafa mikil áhrif á það hvernig við upplifum þær og vinnum úr þeim. Að segja „Ég er gjörsamlega uppgefinn“ hefur sem dæmi neikvæðari undirtón en að segja „Ég er dálítið þreyttur, ég þarf smá hvíld“. Neikvæð orð hafa tilhneigingu til að magnast í huganum og geta haft neikvæð áhrif á sjálfsmyndina. Því er mikilvægt að vanda orðavalið. Notaðu „ekki enn þá“ Þegar við stöndum frammi fyrir áskorunum eða erum að vinna að markmiðum okkar er mikilvægt að viðhalda bjartsýni. Ein einföld en áhrifarik aðferð er að breyta orðavalinu. Í stað þess að segja „Ég get ekki lært þetta“ mætti segja „Ég hef ekki lært þetta enn þá“. Þessi breyting í orðanotkun gefur til kynna að þú sért að reyna og ætlar að halda áfram að bæta færni þína. Með þessu orðalagi verður áskorunin að tækifæri til vaxtar, frekar en óyfirstíganleg hindrun. Aðskildu persónuna frá gjörðum þínum Þegar við notum orð eins og „heimsk“ eða „löt“ til að lýsa okkur sjálfum, getur það haft neikvæð áhrif á sjálfsmyndina. Mikilvægt er að forðast að líta á mistök sem persónulegan galla. Í stað þess að segja „Ég er vonlaus forritari“, gætir þú sagt „Mér tókst ekki að leysa þetta forritunarverkefni“. Með þessari orðabreytingu gerir þú greinarmun á gjörðum þínum og sjálfsmynd þinni, sem hjálpar þér að viðhalda jákvæðara sjálfsmati. Skiptu út skyldu fyrir tækifæri Orðaval okkar getur haft áhrif á hvernig við upplifum skyldur og tækifæri. Sem dæmi er munur á því að þurfa að mæta í ræktina og að ætla að mæta í ræktina. Orðið „þurfa“ getur ýtt undir tilfinningu um þvingum eða kvöð, en þegar við segjum að við „ætlum“ eða „fáum“ að gera eitthvað, er áherslan á val og tækifæri. Þetta breytta orðaval getur hjálpað okkur við að sjá verkefni í jákvæðara ljósi og gera þau meira spennandi. Hættu að bera þig saman við aðra Samanburður við aðra getur leitt til óþarfa neikvæðni og óánægju með sjálfan sig. Til að viðhalda vellíðan og efla sjálfstraust er mikilvægt að forðast óhollan samanburð. Í stað þess að hugsa, „Hún er betri en ég“ er gagnlegt að spyrja sjálfan sig: „Hvernig get ég orðið besta útgáfan af mér?“ Með þessu móti leggur þú áherslu á eigin þróun og vöxt í stað þess að eyða orku í óraunhæfan samanburð við aðra. Endurskilgreindu veikleika þína Við höfum öll veikleika, en með því að sjá þá sem tækifæri til vaxtar getum við umbreytt þeim í styrkleika. Ef við lítum sem dæmi á „þrjósku“ sem „ákveðni“ sjáum við einstakling með vilja og getu til að standa fast á sinni sannfæringu. Að vera „tilfinningaríkur“ er stundum verið álitinn veikleiki, en hægt er að endurskilgreina það sem „tilfinningalegt næmi“ eða „að standa ekki á sama“. Þetta eru dýrmætir eiginleikar í störfum og aðstæðum sem krefjast góðra samskipta og innsæis. Með því að endurskilgreina veikleika okkar getum við nýtt þá sem verkfæri til að styrkja okkur. Viðurkenndu áskoranir án þess að gefast upp Að segja „Þetta er of erfitt“ getur skapað þá tilfinningu að við séum ófær um að leysa verkefnið. Með því að breytum orðavalínu í „Þetta gæti tekið smá tíma“, opnum við fyrir þrautseigju og möguleika. Slík orðanotkun viðurkennir að þótt verkefnið sé krefjandi, þá sé það yfirstíganlegt með tíma og þolinmæði. Forðastu orðalagið "Ég er bara…" Orðalagið “Ég er bara...“ gefur í skyn að við metum framlag okkar og hæfileika minna en ástæða er til. Í stað þess að kalla sig „bara heimavinnandi húsmóður“ gæti verið áhrifaríkara að segja „framkvæmdastjóri heimilisins“. Þetta orðalag dregur fram mikilvægi hlutverksins og sýnir hvernig valin orð geta speglað sjálfsvirðingu og virðingu fyrir þeim verkefnum sem þú sinnir. Breytum hugsun og hegðun með orðavali Breytingar á orðavali geta haft veruleg áhrif á hugarfarið og eru einföld en öflug leið til að hvetja til jákvæðari hugsunar og hegðunar. Með því að velja orð sem stuðla að vexti og jákvæðni, getum við breytt því hvernig við hugsum um áskoranir og tækifæri, og jafnframt haft jákvæð áhrif á hegðun okkar í daglegu lífi. Höfundur er leiðbeinandi og ráðgjafi hjá Þekkingarmiðlun og með meistaragráðu í jákvæðri sálfræði. Viltu birta grein á Vísi? Sendu okkur póst. Senda grein Ingrid Kuhlman Mest lesið Þegar enginn lætur vita - ofbeiting laga og kerfisblinda Lára Herborg Ólafsdóttir Skoðun Þegar sölumaður áfengis fræðir okkur um lýðheilsu Lára G. Sigurðardóttir Skoðun 5% af alþingismanni Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Aumingja sölumaðurinn og vonda vísindafólkið Jónas Sen Skoðun Úr hverju er þessi kona gerð? Silja Dögg Gunnarsdóttir Skoðun Ekkert um að semja? Pawel Bartoszek Skoðun „Þessi helvítis ESB þráhyggja” Arnar Steinn Þórarinsson Skoðun Nú þarf ákvörðun, ekki afsakanir Monika Margrét Stefánsdóttir, Skoðun Seðlabankastjórar á villigötum… þurfa frí Örn Karlsson Skoðun Sjálfshólið, afsláttardagar og skuldasúpa! Svavar Guðmundsson Skoðun Skoðun Skoðun Strætó fyrir sum börn, ekki öll Karólína Helga Símonardóttir skrifar Skoðun Sjálfshólið, afsláttardagar og skuldasúpa! Svavar Guðmundsson skrifar Skoðun Aumingja sölumaðurinn og vonda vísindafólkið Jónas Sen skrifar Skoðun Ekkert um að semja? Pawel Bartoszek skrifar Skoðun Nú þarf ákvörðun, ekki afsakanir skrifar Skoðun Úr huglægu mati í mælanlega þróun Marinó G. Njálsson skrifar Skoðun Að byrgja brunninn er ódýrara Elín Anna Baldursdóttir skrifar Skoðun Af hverju þarf ríkið að selja mér vínið? Sveinn Rúnar Einarsson skrifar Skoðun Framsókn til framtíðar – Með Lilju í forystu Linda Hrönn Bakkmann Þórisdóttir skrifar Skoðun Seðlabankastjórar á villigötum… þurfa frí Örn Karlsson skrifar Skoðun Úr hverju er þessi kona gerð? Silja Dögg Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ofbeldi MAST - Opið bréf til atvinnuvegaráðherra Árni Stefán Árnason skrifar Skoðun Íslenskt táknmál er hjartað sem alltaf slær Sigurlín Margrét Sigurðardóttir skrifar Skoðun Útgáfuáætlun námsgagna og aðgengi að stefnumótun Bogi Ragnarsson skrifar Skoðun 1-1-2 dagurinn Hjalti Sigurðsson skrifar Skoðun „Þessi helvítis ESB þráhyggja” Arnar Steinn Þórarinsson skrifar Skoðun Lækkum skatta á barnafjölskyldur Diljá Mist Einarsdóttir skrifar Skoðun Leiktjöldin Davíð Bergmann skrifar Skoðun Villigötur eru ekki alltaf merktar – svar við skoðun Bjarna Torfa Lárus Gunnarsson skrifar Skoðun 5% af alþingismanni Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Hætta að kjósa gegn sjálfum sér: Eldri borgarar eiga að standa með Flokki fólksins Gunnar Einarsson skrifar Skoðun Þegar rétturinn og réttvísin horfa undan Vigfús Eysteinsson skrifar Skoðun Efnahagsleg ábyrgð er fjölskyldumál Sandra Sigurðardóttir skrifar Skoðun Leikskólamál í Reykjavík – staðreyndir og mögulegar lausnir Baldur Borgþórsson,Hlynur Áskelsson,Sigfús Aðalsteinsson skrifar Skoðun Takk læknar! Siv Friðleifsdóttir skrifar Skoðun Fjarðarheiðargöng: Öryggi, traust og framtíð Austurlands í húfi Guðný Lára Guðrúnardóttir skrifar Skoðun Ísland er að tapa hundruðum milljarða – eitrað framkvæmdakerfi lamar allt samfélagið Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Stöðluð meðalmennska og einkunnir án aðgreiningar Hlédís Maren Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Sveitarstjórnarkosningar 2026 – hvað gera Vinir Kópavogs? Ólafur Björnsson skrifar Skoðun Bréf til Láru Elías Blöndal Guðjónsson skrifar Sjá meira
Orðin sem við veljum til að lýsa upplifunum og tilfinningum eru ekki bara verkfæri til samskipta; þau móta einnig hvernig við skynjum og túlkum heiminn í kringum okkur. Orð geta verið uppörvandi og styrkjandi; þau geta veitt okkur innblástur og hvatningu. Á hinn bóginn geta neikvæð orð haft djúpstæð og jafnvel skaðleg áhrif, allt frá því að veikja sjálfsmyndina til þess að hafa bein áhrif á heilastarfsemina. Neikvæð orð geta sem dæmi örvað framleiðslu stresshormóna eins og kortisóls. Þess vegna er afar mikilvægt að við séum meðvituð um orðaval okkar, ekki bara í samskiptum við aðra heldur líka við okkur sjálf. Hér fyrir neðan eru nokkrir lykilþættir er varða orðaval. Vertu meðvitaður um hvernig þú lýsir neikvæðum tilfinningum Orðin sem við notum til að lýsa neikvæðum tilfinningum hafa mikil áhrif á það hvernig við upplifum þær og vinnum úr þeim. Að segja „Ég er gjörsamlega uppgefinn“ hefur sem dæmi neikvæðari undirtón en að segja „Ég er dálítið þreyttur, ég þarf smá hvíld“. Neikvæð orð hafa tilhneigingu til að magnast í huganum og geta haft neikvæð áhrif á sjálfsmyndina. Því er mikilvægt að vanda orðavalið. Notaðu „ekki enn þá“ Þegar við stöndum frammi fyrir áskorunum eða erum að vinna að markmiðum okkar er mikilvægt að viðhalda bjartsýni. Ein einföld en áhrifarik aðferð er að breyta orðavalinu. Í stað þess að segja „Ég get ekki lært þetta“ mætti segja „Ég hef ekki lært þetta enn þá“. Þessi breyting í orðanotkun gefur til kynna að þú sért að reyna og ætlar að halda áfram að bæta færni þína. Með þessu orðalagi verður áskorunin að tækifæri til vaxtar, frekar en óyfirstíganleg hindrun. Aðskildu persónuna frá gjörðum þínum Þegar við notum orð eins og „heimsk“ eða „löt“ til að lýsa okkur sjálfum, getur það haft neikvæð áhrif á sjálfsmyndina. Mikilvægt er að forðast að líta á mistök sem persónulegan galla. Í stað þess að segja „Ég er vonlaus forritari“, gætir þú sagt „Mér tókst ekki að leysa þetta forritunarverkefni“. Með þessari orðabreytingu gerir þú greinarmun á gjörðum þínum og sjálfsmynd þinni, sem hjálpar þér að viðhalda jákvæðara sjálfsmati. Skiptu út skyldu fyrir tækifæri Orðaval okkar getur haft áhrif á hvernig við upplifum skyldur og tækifæri. Sem dæmi er munur á því að þurfa að mæta í ræktina og að ætla að mæta í ræktina. Orðið „þurfa“ getur ýtt undir tilfinningu um þvingum eða kvöð, en þegar við segjum að við „ætlum“ eða „fáum“ að gera eitthvað, er áherslan á val og tækifæri. Þetta breytta orðaval getur hjálpað okkur við að sjá verkefni í jákvæðara ljósi og gera þau meira spennandi. Hættu að bera þig saman við aðra Samanburður við aðra getur leitt til óþarfa neikvæðni og óánægju með sjálfan sig. Til að viðhalda vellíðan og efla sjálfstraust er mikilvægt að forðast óhollan samanburð. Í stað þess að hugsa, „Hún er betri en ég“ er gagnlegt að spyrja sjálfan sig: „Hvernig get ég orðið besta útgáfan af mér?“ Með þessu móti leggur þú áherslu á eigin þróun og vöxt í stað þess að eyða orku í óraunhæfan samanburð við aðra. Endurskilgreindu veikleika þína Við höfum öll veikleika, en með því að sjá þá sem tækifæri til vaxtar getum við umbreytt þeim í styrkleika. Ef við lítum sem dæmi á „þrjósku“ sem „ákveðni“ sjáum við einstakling með vilja og getu til að standa fast á sinni sannfæringu. Að vera „tilfinningaríkur“ er stundum verið álitinn veikleiki, en hægt er að endurskilgreina það sem „tilfinningalegt næmi“ eða „að standa ekki á sama“. Þetta eru dýrmætir eiginleikar í störfum og aðstæðum sem krefjast góðra samskipta og innsæis. Með því að endurskilgreina veikleika okkar getum við nýtt þá sem verkfæri til að styrkja okkur. Viðurkenndu áskoranir án þess að gefast upp Að segja „Þetta er of erfitt“ getur skapað þá tilfinningu að við séum ófær um að leysa verkefnið. Með því að breytum orðavalínu í „Þetta gæti tekið smá tíma“, opnum við fyrir þrautseigju og möguleika. Slík orðanotkun viðurkennir að þótt verkefnið sé krefjandi, þá sé það yfirstíganlegt með tíma og þolinmæði. Forðastu orðalagið "Ég er bara…" Orðalagið “Ég er bara...“ gefur í skyn að við metum framlag okkar og hæfileika minna en ástæða er til. Í stað þess að kalla sig „bara heimavinnandi húsmóður“ gæti verið áhrifaríkara að segja „framkvæmdastjóri heimilisins“. Þetta orðalag dregur fram mikilvægi hlutverksins og sýnir hvernig valin orð geta speglað sjálfsvirðingu og virðingu fyrir þeim verkefnum sem þú sinnir. Breytum hugsun og hegðun með orðavali Breytingar á orðavali geta haft veruleg áhrif á hugarfarið og eru einföld en öflug leið til að hvetja til jákvæðari hugsunar og hegðunar. Með því að velja orð sem stuðla að vexti og jákvæðni, getum við breytt því hvernig við hugsum um áskoranir og tækifæri, og jafnframt haft jákvæð áhrif á hegðun okkar í daglegu lífi. Höfundur er leiðbeinandi og ráðgjafi hjá Þekkingarmiðlun og með meistaragráðu í jákvæðri sálfræði.
Skoðun Hætta að kjósa gegn sjálfum sér: Eldri borgarar eiga að standa með Flokki fólksins Gunnar Einarsson skrifar
Skoðun Leikskólamál í Reykjavík – staðreyndir og mögulegar lausnir Baldur Borgþórsson,Hlynur Áskelsson,Sigfús Aðalsteinsson skrifar
Skoðun Fjarðarheiðargöng: Öryggi, traust og framtíð Austurlands í húfi Guðný Lára Guðrúnardóttir skrifar
Skoðun Ísland er að tapa hundruðum milljarða – eitrað framkvæmdakerfi lamar allt samfélagið Sigurður Sigurðsson skrifar