Er húsið tómt? Bjarni Benediktsson skrifar 11. nóvember 2024 10:12 Í aðdraganda kosninga er eðlilega bitist um leiðina fram á við. Þar eru línur nú hratt að skýrast. Við tölum fyrir sígandi lukku, lægri álögum, minni ríkisrekstri og meira frelsi til atvinnu og athafna. Á miðjunni er mest talað um fortíðina, hvað hefði gengið miklu betur hefðu viðkomandi bara verið við völd. Á hinum endanum er svo allt önnur nálgun. Flokkarnir sem leiða vinstrimeirihlutann í Reykjavík vilja stærra ríki og hærri skatta. “Stórir skattstofnar” bornir uppi af almenningi eins og tekjuskattur bjóða upp á tækifæri í augum þeirra, grunnatvinnuvegir þjóðarinnar sömuleiðis. Tóm hús fá meira að segja sérstakan skatt. Svo á að bjóða landsmönnum evrópska vexti, en sleppa fylgifiskunum, eins og evrópskum launum, stöðnun í nýsköpun, yfir 15% atvinnuleysi yngra fólks o.s.frv. Allt eru þetta sjónarmið sem kosið verður um næstu mánaðamót, og hver frjáls sinna skoðana um þau. Öllu áhugaverðara er þegar mikill meiningarmunur er um staðreyndir dagsins í dag. Þeir sem hæst tala um nýja skatta eru samtímis á flótta, benda fingrum og fara með rangfærslur um miklar skattahækkanir síðasta áratug. Skattar hafa sannarlega lækkað Við búum í landi þar sem atvinnuleysi er hverfandi, kaupmáttur launa hvað mestur í heimi og lífskjör almennt framúrskarandi. Verðbólga hefur lækkað hratt og vextir fara lækkandi. Afkoma ríkissjóðs er langt umfram væntingar og skuldahlutföll heilbrigð. Á vinstri vængnum er engu að síður ævinlegt svartnætti hvert sem litið er, þó meira að segja sérlegur ráðgjafi Eflingar skrifi nú greinar um að lífskjör séu með ágætum og talar um fínstillingar. Skattar hafa lækkað verulega. Vegna breytinga frá 2013 er tekjuskattur einstaklinga 60 milljörðum lægri en hann væri ella. Árið 2019 réðumst við í umfangsmiklar skattalækkanir með áherslu á tekjulægstu hópana. Við höfum lækkað tryggingagjald, fellt niður tolla og vörugjöld, hækkað frítekjumörk fjármagnstekjuskatts og erfðafjárskatts, lækkað skattlagningu höfundarréttargreiðslna, innleitt fjölda nýrra skattahvata fyrir rannsóknir og þróun, grænar fjárfestingar og styrki til almannaheillastarfsemi. Við ætlum að halda áfram að lækka skatta á nýju kjörtímabili. Sterkt atvinnulíf er forsenda velferðar Fyrir 11 árum settum við okkur metnaðarfull markmið um 3,5% meðalhagvöxt á ári. Í því felst að hagkerfið okkar stækki sem því nemur. Þrátt fyrir áföll og heimsfaraldur tókst þetta upp á punkt og prik. Öflugra atvinnulíf, fleiri störf og stærri tækifæri eru grunnur þess að kaupmáttur ráðstöfunartekna landsmanna hefur aukist ellefu ár í röð. Þetta á við hvort sem horft er á kaupmátt bótagreiðslna, launa eða annarra mælikvarða og jafnvel þó tekið sé tillit til vaxtagreiðslna. Þetta er umtalsvert betri staða en nágrannar okkar á Norðurlöndum standa frammi fyrir, en þar eru skuldir heimila m.a. nokkuð hærri en hér. Frá 2013 hefur kaupmáttur hér vaxið fimmfalt hraðar en á Norðurlöndunum. Forgangsverkefnið Það sækir ekki mörg atkvæði að flytja langar tölur um orðna hluti, en til að eitthvað vit sé í umræðunni þarf a.m.k. að vera sammála um hver staðan er í raun. Til viðbótar við þær staðreyndir sem hér hafa verið nefndar er raunin líka sú að verðbólga og vextir hafa verið allt of há undanfarin misseri. Það er einfaldlega óásættanlegt að borga 10% húsnæðisvexti, sér í lagi fyrir þá sem eru nýkomnir inn á húsnæðismarkað. Lækkun verðbólgu og vaxta hefur þess vegnaverið forgangsverkefni mitt í ríkisstjórn og verður það áfram. Vextir eru nú teknir að lækka og verðbólgan er sú minnsta í þrjú ár. Mat sérfræðinga er að verðbólgan hjaðni áfram næstu mánuði og ef allt gengur eftir er líklegt að vextir lækki áfram í nóvember. Í fyrirliggjandi fjárlagafrumvarpi er aðhald, sem styður við markmið okkar allra um lækkun vaxta. Það er ábyrgð allra þingmanna að viðhalda því. Kosið um framtíð Íslands Eftir rúmar þrjár vikur kjósum við um framtíð Íslands. Þar mun Sjálfstæðisflokkurinn boða sömu sýn og hann hefur gert í næstum heila öld. Þar sem stjórnmálin snúast ekki um að finna stöðugt upp nýjar töfralausnir, heldur að undirbúa frekar jarðveginn svo fólk geti skapað lausnirnar eftir sínu höfði. Minni umsvif ríkisins þar sem við nýtum betur krafta einkaframtaksins. Meiri græn orkuframleiðsla svo nýta megi tækifærin um allt land. Einfaldara umhverfi fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki, sem eru undirstaða atvinnulífsins á Íslandi. Á þessum sama grunni byggjum við velferðina og fjölgum tækifærunum fyrir einstaklinga og fjölskyldur. Á þessum grunni hefur tekist að gera Ísland að einu af eftirsóknarverðustu samfélögum heims. Skattahækkanir eru ekki lausnin. Höfundur er forsætisráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Bjarni Benediktsson Skoðun: Alþingiskosningar 2024 Sjálfstæðisflokkurinn Mest lesið Halldór 18.07.2026 Halldór Eru brotalamir menntakerfisins fyrst að koma upp núna? Þóranna Rósa Ólafsdóttir Skoðun Áfengi heim að dyrum? Halla Þorvaldsdóttir Skoðun 24000 Íslendingar telja sig hafa skaðast alvarlega – af hverju er það ekki rannsakað? Jóhannes Loftsson Skoðun Barnið vex en Fésbókin ekki Reyn Alpha Magnúsdóttir Skoðun Verðmætasköpunarhaustið? Af 1000 störfum voru 962 opinber og 38 á almenna markaðnum Elliði Vignisson Skoðun Hernaðarheilkenni Heimssýnar Gunnar Hólmsteinn Ársælsson Skoðun Milli gjörða og gilda býr vonin. Sigurður Árni Reynisson Skoðun Hvenær urðu Íslendingar svona uppteknir af því að eiga? Valerio Gargiulo Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Gjaldmiðill sem aldrei átti að verða til og þjóðin situr enn uppi með Baldur Pétursson skrifar Skoðun Hvernig náum við til ykkar? Guðrún Jónsdóttir skrifar Skoðun Að leggja rækt við tortryggnina Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Milli gjörða og gilda býr vonin. Sigurður Árni Reynisson skrifar Skoðun Áfengi heim að dyrum? Halla Þorvaldsdóttir skrifar Skoðun Barnið vex en Fésbókin ekki Reyn Alpha Magnúsdóttir skrifar Skoðun Eru brotalamir menntakerfisins fyrst að koma upp núna? Þóranna Rósa Ólafsdóttir skrifar Skoðun Að segja „JÁ“ snýst um sanngirni og framþróun Nichole Leigh Mosty skrifar Skoðun „Lýðræðisveisla“ sem skaðar lýðræðið. Forsetinn er á matseðlinum Júlíus Valsson skrifar Skoðun Verðmætasköpunarhaustið? Af 1000 störfum voru 962 opinber og 38 á almenna markaðnum Elliði Vignisson skrifar Skoðun Hernaðarheilkenni Heimssýnar Gunnar Hólmsteinn Ársælsson skrifar Skoðun Hvað þarf til að verða sjúkraliði? Sandra B. Franks skrifar Skoðun Flýtum tvöföldun Vesturlandsvegar – í þágu umferðaröryggis Björn Bjarki Þorsteinsson skrifar Skoðun 24000 Íslendingar telja sig hafa skaðast alvarlega – af hverju er það ekki rannsakað? Jóhannes Loftsson skrifar Skoðun Sjálfbært laxeldi á Íslandi Kristján Ingimarsson skrifar Skoðun Þau læra það börnin sem fyrir þeim er haft Gunnar Björgvinsson skrifar Skoðun Hvenær urðu Íslendingar svona uppteknir af því að eiga? Valerio Gargiulo skrifar Skoðun Verðum við að sætta okkur við meira af bílhræjum og verri umgengni? Bergur Þorri Benjamínsson skrifar Skoðun Vægi Íslendinga gæti jafnast á við 15 milljónir Þjóðverja Hjálmar Vilhjálmsson skrifar Skoðun Af hverju tala þau svona? Guðjón Heiðar Pálsson skrifar Skoðun Hver gætir barnanna þegar kerfið bregst? Inga Sæland skrifar Skoðun Mörk réttarríkisins og friðhelgi einkasamskipta Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Samfélagsmiðlar eru ekki barnaleikur Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Mesti árangur í útlendingamálum í 9 ár Þorbjörg S Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Mætti sleppa því að blekkja heimilisfólkið Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Verðmæti góðrar vinnustaðamenningar Hólmfríður Jennýar Árnadóttir skrifar Skoðun Ég hélt fyrst að fréttin væri um Sigurð Elías Blöndal Guðjónsson skrifar Skoðun Dregur Útlendingastofnun úr samkeppnishæfni Háskóla Íslands? Rob Chantrey skrifar Skoðun Ég kvíði eftirköstum ESB-kosninganna - Óháð niðurstöðu Þorsteinn Magnússon skrifar Sjá meira
Í aðdraganda kosninga er eðlilega bitist um leiðina fram á við. Þar eru línur nú hratt að skýrast. Við tölum fyrir sígandi lukku, lægri álögum, minni ríkisrekstri og meira frelsi til atvinnu og athafna. Á miðjunni er mest talað um fortíðina, hvað hefði gengið miklu betur hefðu viðkomandi bara verið við völd. Á hinum endanum er svo allt önnur nálgun. Flokkarnir sem leiða vinstrimeirihlutann í Reykjavík vilja stærra ríki og hærri skatta. “Stórir skattstofnar” bornir uppi af almenningi eins og tekjuskattur bjóða upp á tækifæri í augum þeirra, grunnatvinnuvegir þjóðarinnar sömuleiðis. Tóm hús fá meira að segja sérstakan skatt. Svo á að bjóða landsmönnum evrópska vexti, en sleppa fylgifiskunum, eins og evrópskum launum, stöðnun í nýsköpun, yfir 15% atvinnuleysi yngra fólks o.s.frv. Allt eru þetta sjónarmið sem kosið verður um næstu mánaðamót, og hver frjáls sinna skoðana um þau. Öllu áhugaverðara er þegar mikill meiningarmunur er um staðreyndir dagsins í dag. Þeir sem hæst tala um nýja skatta eru samtímis á flótta, benda fingrum og fara með rangfærslur um miklar skattahækkanir síðasta áratug. Skattar hafa sannarlega lækkað Við búum í landi þar sem atvinnuleysi er hverfandi, kaupmáttur launa hvað mestur í heimi og lífskjör almennt framúrskarandi. Verðbólga hefur lækkað hratt og vextir fara lækkandi. Afkoma ríkissjóðs er langt umfram væntingar og skuldahlutföll heilbrigð. Á vinstri vængnum er engu að síður ævinlegt svartnætti hvert sem litið er, þó meira að segja sérlegur ráðgjafi Eflingar skrifi nú greinar um að lífskjör séu með ágætum og talar um fínstillingar. Skattar hafa lækkað verulega. Vegna breytinga frá 2013 er tekjuskattur einstaklinga 60 milljörðum lægri en hann væri ella. Árið 2019 réðumst við í umfangsmiklar skattalækkanir með áherslu á tekjulægstu hópana. Við höfum lækkað tryggingagjald, fellt niður tolla og vörugjöld, hækkað frítekjumörk fjármagnstekjuskatts og erfðafjárskatts, lækkað skattlagningu höfundarréttargreiðslna, innleitt fjölda nýrra skattahvata fyrir rannsóknir og þróun, grænar fjárfestingar og styrki til almannaheillastarfsemi. Við ætlum að halda áfram að lækka skatta á nýju kjörtímabili. Sterkt atvinnulíf er forsenda velferðar Fyrir 11 árum settum við okkur metnaðarfull markmið um 3,5% meðalhagvöxt á ári. Í því felst að hagkerfið okkar stækki sem því nemur. Þrátt fyrir áföll og heimsfaraldur tókst þetta upp á punkt og prik. Öflugra atvinnulíf, fleiri störf og stærri tækifæri eru grunnur þess að kaupmáttur ráðstöfunartekna landsmanna hefur aukist ellefu ár í röð. Þetta á við hvort sem horft er á kaupmátt bótagreiðslna, launa eða annarra mælikvarða og jafnvel þó tekið sé tillit til vaxtagreiðslna. Þetta er umtalsvert betri staða en nágrannar okkar á Norðurlöndum standa frammi fyrir, en þar eru skuldir heimila m.a. nokkuð hærri en hér. Frá 2013 hefur kaupmáttur hér vaxið fimmfalt hraðar en á Norðurlöndunum. Forgangsverkefnið Það sækir ekki mörg atkvæði að flytja langar tölur um orðna hluti, en til að eitthvað vit sé í umræðunni þarf a.m.k. að vera sammála um hver staðan er í raun. Til viðbótar við þær staðreyndir sem hér hafa verið nefndar er raunin líka sú að verðbólga og vextir hafa verið allt of há undanfarin misseri. Það er einfaldlega óásættanlegt að borga 10% húsnæðisvexti, sér í lagi fyrir þá sem eru nýkomnir inn á húsnæðismarkað. Lækkun verðbólgu og vaxta hefur þess vegnaverið forgangsverkefni mitt í ríkisstjórn og verður það áfram. Vextir eru nú teknir að lækka og verðbólgan er sú minnsta í þrjú ár. Mat sérfræðinga er að verðbólgan hjaðni áfram næstu mánuði og ef allt gengur eftir er líklegt að vextir lækki áfram í nóvember. Í fyrirliggjandi fjárlagafrumvarpi er aðhald, sem styður við markmið okkar allra um lækkun vaxta. Það er ábyrgð allra þingmanna að viðhalda því. Kosið um framtíð Íslands Eftir rúmar þrjár vikur kjósum við um framtíð Íslands. Þar mun Sjálfstæðisflokkurinn boða sömu sýn og hann hefur gert í næstum heila öld. Þar sem stjórnmálin snúast ekki um að finna stöðugt upp nýjar töfralausnir, heldur að undirbúa frekar jarðveginn svo fólk geti skapað lausnirnar eftir sínu höfði. Minni umsvif ríkisins þar sem við nýtum betur krafta einkaframtaksins. Meiri græn orkuframleiðsla svo nýta megi tækifærin um allt land. Einfaldara umhverfi fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki, sem eru undirstaða atvinnulífsins á Íslandi. Á þessum sama grunni byggjum við velferðina og fjölgum tækifærunum fyrir einstaklinga og fjölskyldur. Á þessum grunni hefur tekist að gera Ísland að einu af eftirsóknarverðustu samfélögum heims. Skattahækkanir eru ekki lausnin. Höfundur er forsætisráðherra og formaður Sjálfstæðisflokksins.
24000 Íslendingar telja sig hafa skaðast alvarlega – af hverju er það ekki rannsakað? Jóhannes Loftsson Skoðun
Verðmætasköpunarhaustið? Af 1000 störfum voru 962 opinber og 38 á almenna markaðnum Elliði Vignisson Skoðun
Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir Skoðun
Skoðun Gjaldmiðill sem aldrei átti að verða til og þjóðin situr enn uppi með Baldur Pétursson skrifar
Skoðun Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir skrifar
Skoðun Verðmætasköpunarhaustið? Af 1000 störfum voru 962 opinber og 38 á almenna markaðnum Elliði Vignisson skrifar
Skoðun Flýtum tvöföldun Vesturlandsvegar – í þágu umferðaröryggis Björn Bjarki Þorsteinsson skrifar
Skoðun 24000 Íslendingar telja sig hafa skaðast alvarlega – af hverju er það ekki rannsakað? Jóhannes Loftsson skrifar
Skoðun Verðum við að sætta okkur við meira af bílhræjum og verri umgengni? Bergur Þorri Benjamínsson skrifar
24000 Íslendingar telja sig hafa skaðast alvarlega – af hverju er það ekki rannsakað? Jóhannes Loftsson Skoðun
Verðmætasköpunarhaustið? Af 1000 störfum voru 962 opinber og 38 á almenna markaðnum Elliði Vignisson Skoðun
Hvernig gat fæðingarþjónustan orðið útundan í stærstu heilbrigðisframkvæmd Íslandssögunnar? Guðrún I. Gunnlaugsdóttir Skoðun