Ferðafrelsið er dýrmætt Ágústa Ágústsdóttir skrifar 26. nóvember 2024 08:42 Ferðafrelsi er kannski ekki eitthvað sem menn alla jafna velta mikið fyrir sér frá degi til dags. Kannski vegna þess að okkur finnst það svo sjálfsagður hlutur. Að mega ferðast frjálsir um vegi og slóða um fjöll og fyrnindi umvafin náttúrunni við hvert fótmál. Þessir slóðar og fjallvegir urðu ekki til af sjálfu sér heldur mótuðust af höndum og hug þeirra frumkvöðla sem fyrstir fóru af stað á vanbúnum, óbreyttum bifreiðum þess tíma, þekktu á og kunnu að lesa í ár, vötn og land og öfluðu sér dýrmætrar þekkingar sem skilaðist áfram til næstu kynslóða. Þessi þekking hefur skilað þjóðinni miklum verðmætum. Við getum horft til björgunarsveitanna sem í dag búa yfir öflugum og sérútbúnum breyttum bifreiðum og tækjum á stórum dekkjum sem fátt stöðvar. Sá sérútbúnaður bifreiða kom heldur ekki af sjálfu sér og þurfti að berjast fyrir að lögleiða. Þar stóð Ferðaklúbburinn 4x4 fremst. Hann var stofnaður árið 1983, þá í þeim megintilgangi að fá leyfi fyrir akstri á stærri dekkjum og samhliða því var stofnuð Umhverfisnefnd innan klúbbsins sem vann að leyfi fyrir akstri á snjó (já á þeim tíma var ekki slíkt í boði). Með tímanum tókst með jákvæðri kynningu að vinna bug á þeim miklu fordómum sem málstaðurinn mætti. Haustið 1986 voru fyrstu breytingarreglurnar kynntar til leiks sem enn í dag eru hryggjarstykkið í þeim lagaramma um gerð og búnað ökutækja. Með árunum stækkuðu dekkin og bardagarnir um lögleiðingu unnust einn af öðrum. Baráttan fyrir ferðafrelsinu er stöðug þrátt fyrir að margt hafi áunnist með harðfylgi, rökum og dugnaði einstaklinga sem viljugir hafa staðið á framlínunni, sífellt á verði, tilbúnir að taka slaginn með öflugan hóp á bak við sig. Þessum hópi ber að þakka heilshugar fyrir eljuna og brennandi áhugann á frelsi manna við að ferðast um óbyggðir og kljást við náttúruöflin þar sem reynir á færni og útsjónarsemi. Þessa hefð þarf að standa vörð um svo ekki tapist burt sú þekking og reynsla sem kynslóðirnar hafa borið með sér mann fram af manni og m.a. leitt af sér öflug fyrirtæki sem þekkt eru orðin og eftirsótt á alþjóðavettvangi. Í dag eru meðlimir Ferðaklúbbsins 4x4 yfir 5.000 talsins með virkar deildir hringinn kringum landið og fjölda fjallaskála sem þjóna öryggishlutverki sem og skemmtilegum áfangastöðum þegar dvalið er á fjöllum jafnt sumar sem vetur. Deildir klúbbsins eru um 14 talsins og spanna vítt svið. Þ.á.m. má nefna ferðanefnd, fjarskiptanefnd, kvennaferðanefnd, siðanefnd, umhverfisnefnd og ungliðanefnd. Klúbburinn er virkur í stikun hálendisleiða og vinnur ötullega að forvörnum gegn utanvegaakstri og miðlun upplýsinga til almennings sem og félagsmanna um akstur í óbyggðum. Ásamt því eru deildirnar virkar í að sækja sér fyrirlestra og námskeið af ýmsum toga til að auka þekkingu og færni þegar ekið er á fjöllum. Ferðafrelsið er ekki sjálfsagður hlutur og sífellt er sótt að því með ásókn um lokun leiða í nafni náttúruverndar. Leiða sem hafa verið ferðaleiðir kynslóða fram af kynslóðum, skapað órjúfanleg tengsl við náttúruna og öflin sem móta hana. Aldrei má sofna á verðinum, því besta forvörnin er jú fræðsla og reynsla þeirra sem á undan fara. Verjum ferðafrelsið. Alltaf! Höfundur skipar 3. sæti á lista Miðflokksins í Norðausturkjördæmi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Ágústa Ágústsdóttir Skoðun: Alþingiskosningar 2024 Miðflokkurinn Mest lesið Hjúkrunarfræðingurinn sem skuldar meira, græðir helling og vill kíkja í pakka Haraldur Ólafsson Skoðun Ummæli Sönnu kalla á svör - hver er „freki karlinn“? Bergljót Gunnlaugsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir,Geirdís H. Kristjánsdóttir,Hallfríður Þórarinsdóttir,Júnía Líf Maríuerla Sigurjónsdóttir,Rósa Guðný Arnardóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir Skoðun Lygin um að á Íslandi sé nauðgunarmenning Huginn Þór Grétarsson Skoðun Vilja leiða þjóðina blinda til Brussel Tómas Þór Þórðarson Skoðun Orkudrottningar Orkueyjunnar Ásta Olga Magnúsdóttir Skoðun Fjármagnið ásælist heilsugæsluna Steinunn Bragadóttir Skoðun Ein besta fjárfesting heilbrigðiskerfisins? Gunnlaugur Már Briem Skoðun Leið Sigmundar Davíðs og Trump eða fjölga valkostum fyrir Ísland? María Svanfríður Malmquist Skoðun Getur íslenska ríkið svipt börn frelsi vegna stöðu foreldra þeirra? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir Skoðun Er þetta boðlegt fyrir fullvalda þjóð? Kristján Vigfússon Skoðun Skoðun Skoðun Þjóðaröryggishætta Nýja Landspítalans Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Lygin um að á Íslandi sé nauðgunarmenning Huginn Þór Grétarsson skrifar Skoðun Um lýðfullveldi Aðalsteinn Júlíus Magnússn skrifar Skoðun Ótvíræður ávinningur af innleiðingu farsældarlaganna Óskar Dýrmundur Ólafsson skrifar Skoðun Fjármagnið ásælist heilsugæsluna Steinunn Bragadóttir skrifar Skoðun Getur íslenska ríkið svipt börn frelsi vegna stöðu foreldra þeirra? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Hálfsannleikur afneitunarsinnans Haukur Logi Jóhannsson skrifar Skoðun Borgarlína – og hvað svo? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Ísland er ekki til sölu Lilja Dögg Alfreðsdóttir skrifar Skoðun Orkudrottningar Orkueyjunnar Ásta Olga Magnúsdóttir skrifar Skoðun Ein besta fjárfesting heilbrigðiskerfisins? Gunnlaugur Már Briem skrifar Skoðun Lífsgæðaíbúðir fyrir eldra fólk – ábyrg uppbygging til framtíðar Margrét Vala Marteinsdóttir skrifar Skoðun Framtíð Hafnarfjarðar í höndum metnaðarfulls ungs fólks í Ungmennaráði Kristín Thoroddsen skrifar Skoðun Hvernig ætlar Ísland að marka spor sín í hinum gervigreinda heimi? Sara Sigurðardóttir skrifar Skoðun Lokað klukkan sex og þá byrjar kvöldið Steindór Þórarinsson skrifar Skoðun Hjúkrunarfræðingurinn sem skuldar meira, græðir helling og vill kíkja í pakka Haraldur Ólafsson skrifar Skoðun Trúnaðarmannatrygging og Eflingarvottun: Tæknikratalausn sem mun líklega ekki koma Guðröður Atli Jónsson skrifar Skoðun Betri borg fyrir börn - og alla aðra Kristinn Jón Ólafsson skrifar Skoðun Iran today Seyedeh Parinaz Mahdavi skrifar Skoðun Vilja leiða þjóðina blinda til Brussel Tómas Þór Þórðarson skrifar Skoðun Ummæli Sönnu kalla á svör - hver er „freki karlinn“? Bergljót Gunnlaugsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir,Geirdís H. Kristjánsdóttir,Hallfríður Þórarinsdóttir,Júnía Líf Maríuerla Sigurjónsdóttir,Rósa Guðný Arnardóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir skrifar Skoðun „Við erum með lækna sem vilja vinna — en kerfið leyfir þeim það ekki“ Einar Sveinn Ólafsson skrifar Skoðun Spilafíkn er lýðheilsumál Oddur Sigurjónsson skrifar Skoðun „Má þetta til sanns vegar færa“ Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Leið Sigmundar Davíðs og Trump eða fjölga valkostum fyrir Ísland? María Svanfríður Malmquist skrifar Skoðun Er þetta boðlegt fyrir fullvalda þjóð? Kristján Vigfússon skrifar Skoðun Ópólitískur fróðleiksmoli um ESB Snorri Másson skrifar Skoðun Er íslenskan að verða „ísl-enska“? Birgir Liljar Soltani skrifar Skoðun Bjútíbox og gyllt dömubindi Berglind Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Sterkt samfélag, öflugur skóli Jóhann Rúnar Pálsson skrifar Sjá meira
Ferðafrelsi er kannski ekki eitthvað sem menn alla jafna velta mikið fyrir sér frá degi til dags. Kannski vegna þess að okkur finnst það svo sjálfsagður hlutur. Að mega ferðast frjálsir um vegi og slóða um fjöll og fyrnindi umvafin náttúrunni við hvert fótmál. Þessir slóðar og fjallvegir urðu ekki til af sjálfu sér heldur mótuðust af höndum og hug þeirra frumkvöðla sem fyrstir fóru af stað á vanbúnum, óbreyttum bifreiðum þess tíma, þekktu á og kunnu að lesa í ár, vötn og land og öfluðu sér dýrmætrar þekkingar sem skilaðist áfram til næstu kynslóða. Þessi þekking hefur skilað þjóðinni miklum verðmætum. Við getum horft til björgunarsveitanna sem í dag búa yfir öflugum og sérútbúnum breyttum bifreiðum og tækjum á stórum dekkjum sem fátt stöðvar. Sá sérútbúnaður bifreiða kom heldur ekki af sjálfu sér og þurfti að berjast fyrir að lögleiða. Þar stóð Ferðaklúbburinn 4x4 fremst. Hann var stofnaður árið 1983, þá í þeim megintilgangi að fá leyfi fyrir akstri á stærri dekkjum og samhliða því var stofnuð Umhverfisnefnd innan klúbbsins sem vann að leyfi fyrir akstri á snjó (já á þeim tíma var ekki slíkt í boði). Með tímanum tókst með jákvæðri kynningu að vinna bug á þeim miklu fordómum sem málstaðurinn mætti. Haustið 1986 voru fyrstu breytingarreglurnar kynntar til leiks sem enn í dag eru hryggjarstykkið í þeim lagaramma um gerð og búnað ökutækja. Með árunum stækkuðu dekkin og bardagarnir um lögleiðingu unnust einn af öðrum. Baráttan fyrir ferðafrelsinu er stöðug þrátt fyrir að margt hafi áunnist með harðfylgi, rökum og dugnaði einstaklinga sem viljugir hafa staðið á framlínunni, sífellt á verði, tilbúnir að taka slaginn með öflugan hóp á bak við sig. Þessum hópi ber að þakka heilshugar fyrir eljuna og brennandi áhugann á frelsi manna við að ferðast um óbyggðir og kljást við náttúruöflin þar sem reynir á færni og útsjónarsemi. Þessa hefð þarf að standa vörð um svo ekki tapist burt sú þekking og reynsla sem kynslóðirnar hafa borið með sér mann fram af manni og m.a. leitt af sér öflug fyrirtæki sem þekkt eru orðin og eftirsótt á alþjóðavettvangi. Í dag eru meðlimir Ferðaklúbbsins 4x4 yfir 5.000 talsins með virkar deildir hringinn kringum landið og fjölda fjallaskála sem þjóna öryggishlutverki sem og skemmtilegum áfangastöðum þegar dvalið er á fjöllum jafnt sumar sem vetur. Deildir klúbbsins eru um 14 talsins og spanna vítt svið. Þ.á.m. má nefna ferðanefnd, fjarskiptanefnd, kvennaferðanefnd, siðanefnd, umhverfisnefnd og ungliðanefnd. Klúbburinn er virkur í stikun hálendisleiða og vinnur ötullega að forvörnum gegn utanvegaakstri og miðlun upplýsinga til almennings sem og félagsmanna um akstur í óbyggðum. Ásamt því eru deildirnar virkar í að sækja sér fyrirlestra og námskeið af ýmsum toga til að auka þekkingu og færni þegar ekið er á fjöllum. Ferðafrelsið er ekki sjálfsagður hlutur og sífellt er sótt að því með ásókn um lokun leiða í nafni náttúruverndar. Leiða sem hafa verið ferðaleiðir kynslóða fram af kynslóðum, skapað órjúfanleg tengsl við náttúruna og öflin sem móta hana. Aldrei má sofna á verðinum, því besta forvörnin er jú fræðsla og reynsla þeirra sem á undan fara. Verjum ferðafrelsið. Alltaf! Höfundur skipar 3. sæti á lista Miðflokksins í Norðausturkjördæmi.
Hjúkrunarfræðingurinn sem skuldar meira, græðir helling og vill kíkja í pakka Haraldur Ólafsson Skoðun
Ummæli Sönnu kalla á svör - hver er „freki karlinn“? Bergljót Gunnlaugsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir,Geirdís H. Kristjánsdóttir,Hallfríður Þórarinsdóttir,Júnía Líf Maríuerla Sigurjónsdóttir,Rósa Guðný Arnardóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir Skoðun
Leið Sigmundar Davíðs og Trump eða fjölga valkostum fyrir Ísland? María Svanfríður Malmquist Skoðun
Getur íslenska ríkið svipt börn frelsi vegna stöðu foreldra þeirra? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir Skoðun
Skoðun Getur íslenska ríkið svipt börn frelsi vegna stöðu foreldra þeirra? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar
Skoðun Lífsgæðaíbúðir fyrir eldra fólk – ábyrg uppbygging til framtíðar Margrét Vala Marteinsdóttir skrifar
Skoðun Framtíð Hafnarfjarðar í höndum metnaðarfulls ungs fólks í Ungmennaráði Kristín Thoroddsen skrifar
Skoðun Hvernig ætlar Ísland að marka spor sín í hinum gervigreinda heimi? Sara Sigurðardóttir skrifar
Skoðun Hjúkrunarfræðingurinn sem skuldar meira, græðir helling og vill kíkja í pakka Haraldur Ólafsson skrifar
Skoðun Trúnaðarmannatrygging og Eflingarvottun: Tæknikratalausn sem mun líklega ekki koma Guðröður Atli Jónsson skrifar
Skoðun Ummæli Sönnu kalla á svör - hver er „freki karlinn“? Bergljót Gunnlaugsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir,Geirdís H. Kristjánsdóttir,Hallfríður Þórarinsdóttir,Júnía Líf Maríuerla Sigurjónsdóttir,Rósa Guðný Arnardóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir skrifar
Skoðun „Við erum með lækna sem vilja vinna — en kerfið leyfir þeim það ekki“ Einar Sveinn Ólafsson skrifar
Skoðun Leið Sigmundar Davíðs og Trump eða fjölga valkostum fyrir Ísland? María Svanfríður Malmquist skrifar
Hjúkrunarfræðingurinn sem skuldar meira, græðir helling og vill kíkja í pakka Haraldur Ólafsson Skoðun
Ummæli Sönnu kalla á svör - hver er „freki karlinn“? Bergljót Gunnlaugsdóttir,Birna Gunnlaugsdóttir,Geirdís H. Kristjánsdóttir,Hallfríður Þórarinsdóttir,Júnía Líf Maríuerla Sigurjónsdóttir,Rósa Guðný Arnardóttir,Sigrún E. Unnsteinsdóttir Skoðun
Leið Sigmundar Davíðs og Trump eða fjölga valkostum fyrir Ísland? María Svanfríður Malmquist Skoðun
Getur íslenska ríkið svipt börn frelsi vegna stöðu foreldra þeirra? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir Skoðun