Risastór niðurskurður ríkistjórnarinnar er áfall fyrir foreldra og börn í landinu Sigurður Sigurðsson skrifar 7. apríl 2025 14:46 Þegar fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar kom út á dögunum ráku margir upp stór augu. Boðaður er óvæntur og alvarlegur niðurskurður í menntamálum. Niðurskurður sem mun stórskaða menntakerfið okkar til framtíðar. Ef við lítum á kafla 22 í áætluninni sem heitir Önnur skólastig og stjórnsýsla menntamála sem eru meðal annars leik- og grunnskólastigið, þá má þar greina metnaðarfulla framtíðarsýn, markmið og stefnu. En svo kemur það sem mér finnst ótrúlegt. Skera á niður útgjaldarammann um 1,5 milljarð á tímabili áætlunarinnar og þar af 1 milljarð milli 2025 og 2026. Að fella niður tímabundnar fjárheimildir er línan sem er lögð. Hvað það þýðir er ekki sérstaklega útskýrt í áætluninni; en í raunveruleikanum þýðir það – að fjöldi mikilvægra verkefna verða lögð niður. Verkefni sem voru sett af stað til þess að ná þeim markmiðum og þeirri framtíðarsýn, sem skeytt var framan við niðurskurðarfréttinar. Meðal þessara verkefna sem hér um ræðir eru ofbeldisforvarnir barna, inngilding erlendra foreldra inn í skólasamfélagið og Farsældarsáttmálinn sem hefur hrundið af stað bylgju í eflingu foreldrasamstarfs, sem hefur vaxið jafnt og þétt á síðustu tveimur árum, frá því að Farsældasáttmáli Heimilis og skóla var kynntur til leiks. Hvert sem litið er, hvort sem það eru rannsóknir eða okkar eigin upplifun, þá er mikill samhljómur meðal foreldra og innan skólasamfélagsins um mikilvægi þessara verkefna. Pisa könnunin tekur undir þetta og helgar þessu málefni sérkafla í síðustu útgáfu PISA. Þar kemur skírt fram, að verri árangur í námi megi að miklu leiti rekja til minni þátttöku foreldra. Þessari þróun þarf að snúa við, en það er ljóst að það gerist ekki í tómarúmi né án stuðnings frá opinberum aðilum. Í þessum pistli vísa ég eingöngu í einn kafla áætlunarinnar sem tengist menntun barna, en hvert sem er litið og hvar sem stungið er niður í áætlun ríkisstjórnarinnar; þar er boðaður niðurskurður. Niðurskurður sem mun hafa veruleg og neikvæð áhrif á menntun og umhverfi barna okkar. Ég hvet alla sem láta sig málefni barna og menntun varða, að mótmæla þessum glórulausa niðurskurði sem við stöndum nú fyrir. Höfundur er framkvæmdarstjóri Heimils og skóla. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Alþingi Börn og uppeldi Mest lesið Klöppuðu fyrir evrópska heimsveldinu Hjörtur J. Guðmundsson Skoðun Herferð Heimildarinnar gegn Miðflokknum Breki Atlason Skoðun Sá er vinur sem í raun reynist Borghildur Fjóla Kristjánsdóttir Skoðun Skiptir máli hvort Jens Garðar sé á þingi? Svanborg Sigmarsdóttir Skoðun Ég myndi ýta á græna takkann, og segja já! Þuríður Harpa Sigurðardóttir Skoðun Almannafé dælt til tæknirisanna í gegnum stjórnlaust bruðl í borginni Guðröður Atli Jónsson Skoðun Staðreyndir um framkvæmdir og áætlanir í samgöngumálum Hafnfirðinga Ó. Ingi Tómasson Skoðun Getur mataræði og lífsstíll valdið stoðkerfisverkjum? Anna Lind Fells Skoðun Raforkureikningurinn: Hver hagnast – hver borgar? Íris Róbertsdóttir,Kristinn Jónasson,Björn Ingimarsson,Björg Ágústsdóttir,Gerður Björk Sveinsdóttir Skoðun Frístundastyrkur fyrir 67 ára og eldri! Magnea Gná Jóhannsdóttir Skoðun Skoðun Skoðun Sá er vinur sem í raun reynist Borghildur Fjóla Kristjánsdóttir skrifar Skoðun Klöppuðu fyrir evrópska heimsveldinu Hjörtur J. Guðmundsson skrifar Skoðun Samvinna eflir samfélög Eiríkur Björn Björgvinsson skrifar Skoðun Staðreyndir um framkvæmdir og áætlanir í samgöngumálum Hafnfirðinga Ó. Ingi Tómasson skrifar Skoðun Staða mæðra á íslenskum vinnumarkaði: Kerfislægt mynstur sem kallar á viðbrögð Sigrún Brynjarsdóttir skrifar Skoðun Ég myndi ýta á græna takkann, og segja já! Þuríður Harpa Sigurðardóttir skrifar Skoðun 2000 íbúðir í hönnun og byggingu á Ártúnshöfða Tinna Stefánsdóttir skrifar Skoðun Getur mataræði og lífsstíll valdið stoðkerfisverkjum? Anna Lind Fells skrifar Skoðun Herferð Heimildarinnar gegn Miðflokknum Breki Atlason skrifar Skoðun Er ekki kominn tími til að afskrímslavæða báknið í Brussel? Þórhildur Davíðsdóttir Söebech skrifar Skoðun Raforkureikningurinn: Hver hagnast – hver borgar? Íris Róbertsdóttir,Kristinn Jónasson,Björn Ingimarsson,Björg Ágústsdóttir,Gerður Björk Sveinsdóttir skrifar Skoðun Nánari skýringar á ólögmæti verðtryggingarinnar Örn Karlsson skrifar Skoðun STEM námsvistkerfi: Lykill að öflugri STEM menntun Huld Hafliðadóttir skrifar Skoðun Skiptir máli hvort Jens Garðar sé á þingi? Svanborg Sigmarsdóttir skrifar Skoðun Leiðandi afl í nýrri atvinnustefnu Íslands Einar Bárðarson skrifar Skoðun Almannafé dælt til tæknirisanna í gegnum stjórnlaust bruðl í borginni Guðröður Atli Jónsson skrifar Skoðun Reykjavíkurborg skilar auðu Unnar Þór Sæmundsson skrifar Skoðun Saman byggjum við von Steinunn Bergmann skrifar Skoðun Í minningu Jürgen Habermas, eins mesta hugsuðar samtímans Maximilian Conrad skrifar Skoðun Húsfélagið Jens Garðar Helgason skrifar Skoðun Sterkari saman á óvissutímum Þorgerður Katrín Gunnarsdóttir skrifar Skoðun Ábyrgð á brunavörnum í atvinnuhúsnæði Hrefna Sigurjónsdóttir skrifar Skoðun Þörf á tafarlausum framkvæmdum í samgöngumálum Hafnfirðinga Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar Skoðun Að vita meira í dag en í gær Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Mannúðlegt, skynsamlegt og betri meðferð á fjármunum ríkisins skrifar Skoðun Hvað með heilaheilsu? Kolfinna Þórisdóttir skrifar Skoðun Frístundastyrkur fyrir 67 ára og eldri! Magnea Gná Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Ísland í skjóli grænnar orku Jón Gunnarsson skrifar Skoðun Tilfinningar sem okkar hærri leiðbeinendur Matthildur Björnsdóttir skrifar Skoðun Bítlakynslóðin úti í kuldanum á efri árum Gunnar Salvarsson skrifar Sjá meira
Þegar fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar kom út á dögunum ráku margir upp stór augu. Boðaður er óvæntur og alvarlegur niðurskurður í menntamálum. Niðurskurður sem mun stórskaða menntakerfið okkar til framtíðar. Ef við lítum á kafla 22 í áætluninni sem heitir Önnur skólastig og stjórnsýsla menntamála sem eru meðal annars leik- og grunnskólastigið, þá má þar greina metnaðarfulla framtíðarsýn, markmið og stefnu. En svo kemur það sem mér finnst ótrúlegt. Skera á niður útgjaldarammann um 1,5 milljarð á tímabili áætlunarinnar og þar af 1 milljarð milli 2025 og 2026. Að fella niður tímabundnar fjárheimildir er línan sem er lögð. Hvað það þýðir er ekki sérstaklega útskýrt í áætluninni; en í raunveruleikanum þýðir það – að fjöldi mikilvægra verkefna verða lögð niður. Verkefni sem voru sett af stað til þess að ná þeim markmiðum og þeirri framtíðarsýn, sem skeytt var framan við niðurskurðarfréttinar. Meðal þessara verkefna sem hér um ræðir eru ofbeldisforvarnir barna, inngilding erlendra foreldra inn í skólasamfélagið og Farsældarsáttmálinn sem hefur hrundið af stað bylgju í eflingu foreldrasamstarfs, sem hefur vaxið jafnt og þétt á síðustu tveimur árum, frá því að Farsældasáttmáli Heimilis og skóla var kynntur til leiks. Hvert sem litið er, hvort sem það eru rannsóknir eða okkar eigin upplifun, þá er mikill samhljómur meðal foreldra og innan skólasamfélagsins um mikilvægi þessara verkefna. Pisa könnunin tekur undir þetta og helgar þessu málefni sérkafla í síðustu útgáfu PISA. Þar kemur skírt fram, að verri árangur í námi megi að miklu leiti rekja til minni þátttöku foreldra. Þessari þróun þarf að snúa við, en það er ljóst að það gerist ekki í tómarúmi né án stuðnings frá opinberum aðilum. Í þessum pistli vísa ég eingöngu í einn kafla áætlunarinnar sem tengist menntun barna, en hvert sem er litið og hvar sem stungið er niður í áætlun ríkisstjórnarinnar; þar er boðaður niðurskurður. Niðurskurður sem mun hafa veruleg og neikvæð áhrif á menntun og umhverfi barna okkar. Ég hvet alla sem láta sig málefni barna og menntun varða, að mótmæla þessum glórulausa niðurskurði sem við stöndum nú fyrir. Höfundur er framkvæmdarstjóri Heimils og skóla.
Raforkureikningurinn: Hver hagnast – hver borgar? Íris Róbertsdóttir,Kristinn Jónasson,Björn Ingimarsson,Björg Ágústsdóttir,Gerður Björk Sveinsdóttir Skoðun
Skoðun Staðreyndir um framkvæmdir og áætlanir í samgöngumálum Hafnfirðinga Ó. Ingi Tómasson skrifar
Skoðun Staða mæðra á íslenskum vinnumarkaði: Kerfislægt mynstur sem kallar á viðbrögð Sigrún Brynjarsdóttir skrifar
Skoðun Er ekki kominn tími til að afskrímslavæða báknið í Brussel? Þórhildur Davíðsdóttir Söebech skrifar
Skoðun Raforkureikningurinn: Hver hagnast – hver borgar? Íris Róbertsdóttir,Kristinn Jónasson,Björn Ingimarsson,Björg Ágústsdóttir,Gerður Björk Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Almannafé dælt til tæknirisanna í gegnum stjórnlaust bruðl í borginni Guðröður Atli Jónsson skrifar
Skoðun Þörf á tafarlausum framkvæmdum í samgöngumálum Hafnfirðinga Árni Rúnar Þorvaldsson skrifar
Raforkureikningurinn: Hver hagnast – hver borgar? Íris Róbertsdóttir,Kristinn Jónasson,Björn Ingimarsson,Björg Ágústsdóttir,Gerður Björk Sveinsdóttir Skoðun