Undirbúa Mána-leiðangur Dana til tungsins Elín Margrét Böðvarsdóttir skrifar 27. nóvember 2025 13:52 Máni fer til Tunglsins og á meðal annars að skoða mögulega lendingarstaði fyrir geimfara framtíðarinnar. Getty Dönsk stjórnvöld hyggjast ráðstafa umtalsverðum fjármunum í að kosta leiðangur gervitungls til Tunglsins. Verkefnið hefur hlotið nafnið Máni, með vísan fornnorrænar tungu, en orðið er enn gott og gilt með sama rithætti á íslensku. Danskir vísindamenn við nokkra þarlenda háskóla leiða verkefnið, en að því koma samstarfsaðilar frá fleiri löndum. Markmiðið er að allt verði klárt fyrir Mánaleiðangurinn árið 2029. Markmiðið er að gervitunglið fari hringferð um Tunglið til að kortleggja hvar geimfarar gætu mögulega lent á tunglinu þegar fram líða stundir. Ætlunin er að Máni verði í þrjú ár í leiðangri um geiminn en Jens Frydenvang, lektor við Kaupmannahafnarháskóla sem leiðir verkefnið, segir að með þessu sé draumur að rætast í samtali við DR. Dönsk stjórnvöld hafa eyrnamerkt 125-130 milljónir danskra króna, eða um 2,5 milljarða íslenskra króna, til að fjármagna verkefnið sem þó nemur aðeins um þriðjungi af áætluðum heildarkostnaði. Restin verður fjármögnuð af öðrum þátttakendum verkefnisins að því er segir í frétt DR. Verkefnið hlaut nýverið brautargengi á vettvangi Geimvísindastofnunar Evrópu (ESA) og að því koma nokkrir háskólar, rannsóknarstofnanir og fyrirtæki, meðal annars í Póllandi, Hollandi og Danmörku. ESA mun gefa út ákvörðun um endanlega forgangsröðun verkefna um miðjan desember en Frydenvang kveðst bjartsýnn á framgang verkefnisins, nú þegar fjármögnun frá danska ríkinu hefur verið tryggð. Danmörk Tunglið Geimurinn Vísindi Mest lesið Hýdd 140 sinnum fyrir áfengisneyslu og kynlíf utan hjónabands Erlent Trump vill hafa Pútín og Xi út af fyrir sig Erlent Njósnastjóri Trumps leitar að kosningasvindli Erlent „Muni ekki valda neinu öðru en umferðaröngþveiti“ Innlent Lögregla eltist við afbrotamenn Innlent Hafði aldrei heyrt um handbolta fyrr en hún kynntist handboltaóðu þjóðinni Innlent Myndbirtingar foreldra geti skapað hættu Innlent Trump segir Pútín hafa samþykkt hlé á árásum á Kænugarð Erlent Játaði brot sín og sleppur ekki aftur við fangelsisvist Innlent Reyndi að frelsa Mangione vopnaður pítsaskera Erlent Fleiri fréttir Tíu ákærðir fyrir að drepa friðaða úlfa Trump vill hafa Pútín og Xi út af fyrir sig Hýdd 140 sinnum fyrir áfengisneyslu og kynlíf utan hjónabands Trump segir Pútín hafa samþykkt hlé á árásum á Kænugarð Njósnastjóri Trumps leitar að kosningasvindli Reyndi að frelsa Mangione vopnaður pítsaskera Saksóknarar hóta uppreisn í Minneapolis „Hættulegasti maður Noregs“ fannst látinn í fangaklefa Segir Venesúela munu þurfa að sækja um úthlutun úr eigin olíusjóði í Katar Ellefu meðlimir glæpafjölskyldu teknir af lífi í Kína Fundu fjarlægustu vetrarbrautina hingað til Segir útsendara „mögulega“ ekki hafa fylgt verkreglum Segir Trump ekki reiðan Íslandi Dómsdagsklukkan færð fram Sendir herskipaflota að Íran og hótar „ofbeldi“ Helsta klappstýran sögð slegin yfir sálarástandi Trumps Verða ekki viðstödd réttarhöld stjúpsonarins Vilja veita þúsundum sem dvelja ólölega á Spáni dvalarleyfi Ná saman um myndun minnihlutastjórnar í Hollandi Maður sprautaði illa lyktandi vökva á Ilhan Omar Róa á nýnasistamið í leit að ICE-liðum Dómari stöðvar brottflutning Liam og föður hans Bandaríkin hyggja á heræfingar í Mið-Austurlöndum Svíar líta til kjarnorkuvopna Tónninn breytist með yfirmannaskiptum hjá ICE Tala fallinna og særðra nálgast tvær milljónir Svíar hyggjast lækka sakhæfisaldur „Móðir allra samninga“ Um þriðjungur Dana fær 50 þúsund króna „matartékka“ beint í vasann frá ríkinu Segja mögulegt að yfir 30.000 hafi verið drepin í mótmælunum Sjá meira
Markmiðið er að gervitunglið fari hringferð um Tunglið til að kortleggja hvar geimfarar gætu mögulega lent á tunglinu þegar fram líða stundir. Ætlunin er að Máni verði í þrjú ár í leiðangri um geiminn en Jens Frydenvang, lektor við Kaupmannahafnarháskóla sem leiðir verkefnið, segir að með þessu sé draumur að rætast í samtali við DR. Dönsk stjórnvöld hafa eyrnamerkt 125-130 milljónir danskra króna, eða um 2,5 milljarða íslenskra króna, til að fjármagna verkefnið sem þó nemur aðeins um þriðjungi af áætluðum heildarkostnaði. Restin verður fjármögnuð af öðrum þátttakendum verkefnisins að því er segir í frétt DR. Verkefnið hlaut nýverið brautargengi á vettvangi Geimvísindastofnunar Evrópu (ESA) og að því koma nokkrir háskólar, rannsóknarstofnanir og fyrirtæki, meðal annars í Póllandi, Hollandi og Danmörku. ESA mun gefa út ákvörðun um endanlega forgangsröðun verkefna um miðjan desember en Frydenvang kveðst bjartsýnn á framgang verkefnisins, nú þegar fjármögnun frá danska ríkinu hefur verið tryggð.
Danmörk Tunglið Geimurinn Vísindi Mest lesið Hýdd 140 sinnum fyrir áfengisneyslu og kynlíf utan hjónabands Erlent Trump vill hafa Pútín og Xi út af fyrir sig Erlent Njósnastjóri Trumps leitar að kosningasvindli Erlent „Muni ekki valda neinu öðru en umferðaröngþveiti“ Innlent Lögregla eltist við afbrotamenn Innlent Hafði aldrei heyrt um handbolta fyrr en hún kynntist handboltaóðu þjóðinni Innlent Myndbirtingar foreldra geti skapað hættu Innlent Trump segir Pútín hafa samþykkt hlé á árásum á Kænugarð Erlent Játaði brot sín og sleppur ekki aftur við fangelsisvist Innlent Reyndi að frelsa Mangione vopnaður pítsaskera Erlent Fleiri fréttir Tíu ákærðir fyrir að drepa friðaða úlfa Trump vill hafa Pútín og Xi út af fyrir sig Hýdd 140 sinnum fyrir áfengisneyslu og kynlíf utan hjónabands Trump segir Pútín hafa samþykkt hlé á árásum á Kænugarð Njósnastjóri Trumps leitar að kosningasvindli Reyndi að frelsa Mangione vopnaður pítsaskera Saksóknarar hóta uppreisn í Minneapolis „Hættulegasti maður Noregs“ fannst látinn í fangaklefa Segir Venesúela munu þurfa að sækja um úthlutun úr eigin olíusjóði í Katar Ellefu meðlimir glæpafjölskyldu teknir af lífi í Kína Fundu fjarlægustu vetrarbrautina hingað til Segir útsendara „mögulega“ ekki hafa fylgt verkreglum Segir Trump ekki reiðan Íslandi Dómsdagsklukkan færð fram Sendir herskipaflota að Íran og hótar „ofbeldi“ Helsta klappstýran sögð slegin yfir sálarástandi Trumps Verða ekki viðstödd réttarhöld stjúpsonarins Vilja veita þúsundum sem dvelja ólölega á Spáni dvalarleyfi Ná saman um myndun minnihlutastjórnar í Hollandi Maður sprautaði illa lyktandi vökva á Ilhan Omar Róa á nýnasistamið í leit að ICE-liðum Dómari stöðvar brottflutning Liam og föður hans Bandaríkin hyggja á heræfingar í Mið-Austurlöndum Svíar líta til kjarnorkuvopna Tónninn breytist með yfirmannaskiptum hjá ICE Tala fallinna og særðra nálgast tvær milljónir Svíar hyggjast lækka sakhæfisaldur „Móðir allra samninga“ Um þriðjungur Dana fær 50 þúsund króna „matartékka“ beint í vasann frá ríkinu Segja mögulegt að yfir 30.000 hafi verið drepin í mótmælunum Sjá meira