Á­kvörðun um fjár­hæð veiðigjalds seinni á ferðinni en venju­lega

Umdeildar breytingum á lögum um veiðigjöld voru samþykktar í sumar. Með þeim voru gerðar breytingar á viðmiðum við útreikning aflaverðmætis sem hefur í för með sér áhrif til hækkunar veiðigjalds. 

Hins vegar þarf að reikna út gjaldið ár hvert miðað við þær forsendur sem lög gera ráð fyrir við ákvörðun gjaldsins.

Samkvæmt 4. grein laga um veiðigjald, sem fjallar um fjárhæð gjaldsins, skal ríkisskattstjóri gera „tillögu um fjárhæð veiðigjalds hvers nytjastofns fyrir komandi veiðigjaldsár til þess ráðherra sem fer með sjávarútvegsmál eigi síðar en 1. desember,“ líkt og segir í lögunum. „Skal tillagan vera um að veiðigjaldið nemi 33% af reiknistofni hvers nytjastofns skv. 5. gr. Ráðherra auglýsir gjaldið sem krónur á kílógramm landaðs óslægðs afla fyrir áramót. Veiðigjaldsár er almanaksár.“

Seinna á ferðinni en venjulega

Fyrsti desember var á mánudaginn og í dag er sá fimmti, svo ljóst er að ákvörðunin er seinni á ferðinni en tíðkast hefur en fjárhæð gjaldsins var birt í Stjórnartíðindum síðdegis í dag.

Sjá einnig: „Mis­vitrir stjórn­mála­menn“ skattleggi út­gerðina í drep

Það er Fiskistofa sem leggur veiðigjald á aflann og renna tekjurnar í ríkissjóð, en á heimasíðu stofnunarinnar má sjá að í fyrra var auglýsing um veiðigjald birt í stjórnartíðindum þann 28. nóvember og þann 27. nóvember árið 2024, sem er öllu fyrr en raunin er í ár.

Samkvæmt heimildum fréttastofu voru fyrirtæki í sjávarútvegi farin að lengja eftir upplýsingum um hver endanleg upphæð verður sem þeim endanlega ber að greiða frá og með áramótum samkvæmt nýjum lögum. Gjalddagi veiðigjalds er fyrsta dag hvers mánaðar vegna veiða þarsíðasta mánaðar, en breytt lög um veiðigjöld tóku gildi þann 1. nóvember síðastliðinn. Þannig ber sjávarútvegsfyrirtækjum að greiða gjaldið í fyrsta sinn samkvæmt nýjum lögum eftir innan við mánuð.

Segir tafirnar óásættanlegar

„Að sjálfsögðu erum við farin að lengja eftir þessu. Menn eru í áætlanagerð og öðru og ógangsæið er meira nú um hver niðurstaðan verður,“ segir Gunnþór Ingvason, formaður Samtaka fyrirtækja í sjávarútvegi, í samtali við Vísi. Aðferðarfræðin sem nýju lögin miði við sé að hans mati röng og fyrirtækin meira í lausu lofti nú en áður.

„Það er óvissa hvar þetta endar svona rétt fyrir áramót, þannig þetta er ekki ásættanlegt,“ segir Gunnþór, sem þó kvaðst vongóður um að niðurstaðan myndi liggja fyrir fyrir lok dags, en fréttastofa náði af honum tali nokkru áður en auglýsingin var birt.

Uppfært klukkan 15:25:

Skömmu eftir að fréttin fór í loftið bárust upplýsingar frá atvinnuvegaráðuneytinu um að fjárhæð veiðigjalds næsta árs hafi nú verið birtar í Stjórnartíðindum. Gert er ráð fyrir að alls nemi tekjur ríkisins af veiðigjaldinu um fimmtán milljörðum á næsta ári.

Í fyrstu útgáfu fréttarinnar kom fram að enn lægi fjárhæð veiðigjaldsins ekki fyrir en fréttin hefur nú verið uppfærð í samræmi við nýjar upplýsingar.