Kynþáttahyggja forseta Bandaríkjanna og Grænland Þorsteinn Gunnarsson skrifar 15. janúar 2026 16:00 Hótanir Trump forseta Bandaríkjanna um að leggja undir sig Grænland, næsta nágranna Íslands, með góðu eða illu hafa vakið ugg í brjósti margra. Í DV í dag, 15. janúar, segir Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrv. forseti Íslands, sem þekkir fleiri bandaríska ráðamenn en flestir íslenskir stjórnmálamenn, að hann útiloki ekki að Bandaríkin muni taka Grænland með valdi en segir jafnframt að: „Afleiðingarnar yrðu af stærðargráðu sem við höfum aldrei séð á okkar lífskeiði.“ Þær skýringar sem komið hafa fram um ástæður ásælni Trump í Grænland eru algengastar að hann ásælist sjaldgæfa málma þar sem notaðir eru í hernaðarlegum tilgangi og hann sé að koma í veg fyrir valdatöku Rússlands eða Kína á Grænlandi. Báðar þessar skýringar halda ekki vatni. Grænland er opið fyrir bandarísk fyrirtæki að nýta þessa málma og Bandaríkin eru með virkan varnarsamning við Grænland sem gefur hvorki Rússlandi né Kína færi á að ná yfirráðum á Grænlandi, sem fremi sem Bandaríkin ræki skyldur sínar samkvæmt þessum samningum. Trump sjálfur hefur sagt við blaðamenn vestra að það séu sálfræðilegar ástæður fyrir þessari ásælni hans í Grænland en lítið hefur farið fyrir því hjá fjölmiðlum að greina hverjar þessar sálrænu ástæður gætu verið. Ein gæti verið alkunn hégómagirnd forsetans m.a. að geta veifað korti af Grænlandi í bandarísku fánalitunum og sagt sinni þjóð „þetta eignaðist ég fyrir ykkur.“ Önnur og veigameiri skýring er kynþáttahyggja Trump með tilheyrandi ranghugmyndum um yfirburði hvíta mannsins gagnvart þeim sem eru af öðrum uppruna. MAGA (Make America Great Again), áhrifamesta stuðningshreyfing Trump, er ákall um afturhvarf til þess tíma þegar hvíti maðurinn var herra annarra og „óæðri“ kynþátta í Bandaríkjunum. MAGA hreyfingin er hugmyndafræðilegur arftaki Ku Klux Klan (KKK) sem stundaði hryðjuverk á svörtu fólki í Bandaríkjunum allt frá kirkjubrennum til aftaka án dóms og laga. MAGA og KKK hafa sömu markmið að viðhalda forræði hvíta mannsins en nota mismunandi leiðir að því markmiði, enn sem komið er. Samkvæmt kynþáttahyggju Trump eru inúítar á Grænlandi óæðri kynstofn sem hann lýsir m.a. fyrirlitningu sinni á með því að draga upp þá mynd af landi þeirra að „frumstæð“ tækni eins og hundasleðar séu aðaleinkenni samfélagsins. Þetta hundaflaut Trump eru skýr skilaboð til MAGA hreyfingarinnar um að hann sé tryggja stöðu hvíta kynstofnsins í N- Ameríku þar sem inúítarnir á Grænlandi séu ekki færir um að tryggja varnir eigin samfélags. Heimsbyggðin hefur nöturlega reynslu af þjóðhöfðingjum sem stjórnast af stækri kynþáttahyggju og til allrar hamingju hafa þeir liðið undir lok annað hvort af eigin völdum eða annarra. Verra er að hér á Íslandi, sem hefur gefið sig út fyrir að vera einn nánasti bandamaður Grænlands, fyrirfinnast alþingismenn sem afsaka glórulausar hótanir Trumps gagnvart Grænlandi. Við verðum að gera þá lágmarkskröfu til íslenskra stjórnmálamanna að þeir standi heils hugar með grænlensku þjóðinni á þessum erfiðu tímum. Þegar harðstjórinn Trump verður kominn á öskuhauga sögunnar gætu það orðið nöturleg eftirmæli um þessa þingmenn, sem sumir hverjir stæra sig mjög af þjóðrækni, að hafa myndað fimmtu herdeild Trump á Íslandi gegn Grænlandi og eigin þjóð. Höfundur stundaði framhaldsnám í Bandaríkjunum, býr í Garðabæ og er áhugamaður um öflugt frjálst Grænland Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Bandaríkin Grænland Hótanir Bandaríkjanna vegna Grænlands Mest lesið Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson Skoðun Í hvaða vitleysu erum við stödd? Ragnheiður Stephensen Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson Skoðun Baráttan er ekki búin Mordekaí Elí Esrason Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir Skoðun Þjóðarsjúkrahúsið seinkar Sigurður Sigurðsson Skoðun Skattlagning til velsældar Hannes Lúðvíksson Skoðun Til hamingju Reykjanesbær með leikskólana okkar Guðný Birna Guðmundsdóttir Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson Skoðun Skoðun Skoðun Í hvaða vitleysu erum við stödd? Ragnheiður Stephensen skrifar Skoðun Skattlagning til velsældar Hannes Lúðvíksson skrifar Skoðun Baráttan er ekki búin Mordekaí Elí Esrason skrifar Skoðun Hver á arfinn? Gunnar Ármannsson skrifar Skoðun Að tala um dauðann er að tala um lífið Ingrid Kuhlman skrifar Skoðun Til hamingju Reykjanesbær með leikskólana okkar Guðný Birna Guðmundsdóttir skrifar Skoðun Skuggamansal á Íslandi Sævar Þór Jónsson skrifar Skoðun Grateful Dead á Sæbrautinni Júlíus Valsson skrifar Skoðun Þjóðarsjúkrahúsið seinkar Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Er gervigreindin spegill mannkyns Kristján Logason skrifar Skoðun Er Þórarinn Tyrfings nýja framtíð Vogs? Bergþóra Haralds Eiðsdóttir skrifar Skoðun Tólf ára ákvað ég að gera bíó Arnar Benjamín Kristjánsson skrifar Skoðun Hvað segja gögnin í raun um ásakanir á hendur séra Friðriki Theódór S. Halldórsson skrifar Skoðun Það er sárt að tapa kosningum Heimir Már Pétursson skrifar Skoðun Er enn þess virði að leggja á sig langt háskólanám? Gunnar Alexander Ólafsson skrifar Skoðun Engin fjölskylda á að þurfa að standa ein Eydís Ásbjörnsdóttir skrifar Skoðun Þegar reglurnar gilda ekki jafnt Ágúst Karlsson skrifar Skoðun Utanríkisstefna án ábyrgðar? Erna Bjarnadóttir skrifar Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar Skoðun PISA-skellur en hvað svo? Inga Sæland skrifar Skoðun Hver verndar velferð barna þegar náttúran blandar kynjunum? Jón Þór Ólafsson skrifar Skoðun Einhliða bergmálshellir og heimildir sem hrynja Lilja Benatov Hjartar skrifar Skoðun KEMUR TÓLFAN? Hilmar Jökull Stefánsson skrifar Skoðun Ábyrgðinni má ekki útvista til tækninnar Karen Ósk Nielsen Björnsdóttir skrifar Skoðun Gervigreindin kaupir ekki það sem hún skilur ekki Jens Gunnarsson skrifar Skoðun Fólkið á bak við öruggt flug Elísabet Heiða Valdemarsdóttir skrifar Skoðun Fjöldi opinberra starfsmanna - deilt um keisarans skegg Ingvar Freyr Ingvarsson skrifar Skoðun Stafrænt heilbrigðiskerfið byggt á skilvirkni Hilmar Ingimundarson skrifar Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar Skoðun Reykjalundur endurhæfir – Endurhæfum Reykjalund Svana Helen Björnsdóttir skrifar Sjá meira
Hótanir Trump forseta Bandaríkjanna um að leggja undir sig Grænland, næsta nágranna Íslands, með góðu eða illu hafa vakið ugg í brjósti margra. Í DV í dag, 15. janúar, segir Ólafur Ragnar Grímsson, fyrrv. forseti Íslands, sem þekkir fleiri bandaríska ráðamenn en flestir íslenskir stjórnmálamenn, að hann útiloki ekki að Bandaríkin muni taka Grænland með valdi en segir jafnframt að: „Afleiðingarnar yrðu af stærðargráðu sem við höfum aldrei séð á okkar lífskeiði.“ Þær skýringar sem komið hafa fram um ástæður ásælni Trump í Grænland eru algengastar að hann ásælist sjaldgæfa málma þar sem notaðir eru í hernaðarlegum tilgangi og hann sé að koma í veg fyrir valdatöku Rússlands eða Kína á Grænlandi. Báðar þessar skýringar halda ekki vatni. Grænland er opið fyrir bandarísk fyrirtæki að nýta þessa málma og Bandaríkin eru með virkan varnarsamning við Grænland sem gefur hvorki Rússlandi né Kína færi á að ná yfirráðum á Grænlandi, sem fremi sem Bandaríkin ræki skyldur sínar samkvæmt þessum samningum. Trump sjálfur hefur sagt við blaðamenn vestra að það séu sálfræðilegar ástæður fyrir þessari ásælni hans í Grænland en lítið hefur farið fyrir því hjá fjölmiðlum að greina hverjar þessar sálrænu ástæður gætu verið. Ein gæti verið alkunn hégómagirnd forsetans m.a. að geta veifað korti af Grænlandi í bandarísku fánalitunum og sagt sinni þjóð „þetta eignaðist ég fyrir ykkur.“ Önnur og veigameiri skýring er kynþáttahyggja Trump með tilheyrandi ranghugmyndum um yfirburði hvíta mannsins gagnvart þeim sem eru af öðrum uppruna. MAGA (Make America Great Again), áhrifamesta stuðningshreyfing Trump, er ákall um afturhvarf til þess tíma þegar hvíti maðurinn var herra annarra og „óæðri“ kynþátta í Bandaríkjunum. MAGA hreyfingin er hugmyndafræðilegur arftaki Ku Klux Klan (KKK) sem stundaði hryðjuverk á svörtu fólki í Bandaríkjunum allt frá kirkjubrennum til aftaka án dóms og laga. MAGA og KKK hafa sömu markmið að viðhalda forræði hvíta mannsins en nota mismunandi leiðir að því markmiði, enn sem komið er. Samkvæmt kynþáttahyggju Trump eru inúítar á Grænlandi óæðri kynstofn sem hann lýsir m.a. fyrirlitningu sinni á með því að draga upp þá mynd af landi þeirra að „frumstæð“ tækni eins og hundasleðar séu aðaleinkenni samfélagsins. Þetta hundaflaut Trump eru skýr skilaboð til MAGA hreyfingarinnar um að hann sé tryggja stöðu hvíta kynstofnsins í N- Ameríku þar sem inúítarnir á Grænlandi séu ekki færir um að tryggja varnir eigin samfélags. Heimsbyggðin hefur nöturlega reynslu af þjóðhöfðingjum sem stjórnast af stækri kynþáttahyggju og til allrar hamingju hafa þeir liðið undir lok annað hvort af eigin völdum eða annarra. Verra er að hér á Íslandi, sem hefur gefið sig út fyrir að vera einn nánasti bandamaður Grænlands, fyrirfinnast alþingismenn sem afsaka glórulausar hótanir Trumps gagnvart Grænlandi. Við verðum að gera þá lágmarkskröfu til íslenskra stjórnmálamanna að þeir standi heils hugar með grænlensku þjóðinni á þessum erfiðu tímum. Þegar harðstjórinn Trump verður kominn á öskuhauga sögunnar gætu það orðið nöturleg eftirmæli um þessa þingmenn, sem sumir hverjir stæra sig mjög af þjóðrækni, að hafa myndað fimmtu herdeild Trump á Íslandi gegn Grænlandi og eigin þjóð. Höfundur stundaði framhaldsnám í Bandaríkjunum, býr í Garðabæ og er áhugamaður um öflugt frjálst Grænland
Skoðun Heiður hússins: Um kynferðisofbeldi í nánum samböndum Hrafnhildur Kjerúlf Sigmarsdóttir skrifar
Skoðun Hvað þarf barn í grunnskóla að kunna til að fá 10 í grunnskóla? Þorsteinn Mar Gunnlaugsson skrifar