Setja skýr skil­yrði fyrir meiri­hluta­sam­starfi í Reykja­vík

Samkvæmt spánni eru 64 prósent líkur á því að Sjálfstæðisflokkur, Viðreisn og Miðflokkur nái saman tólf manna meirihluta. Á móti eru 35 prósent líkur á að Samfylking, Vinstrið og Viðreisn geti myndað meirihluta, þó að líklegt sé að á þeirri leið þyrfti fjórða flokkinn með. Eini mögulegi tveggja flokka meirihlutinn sem stendur er samstarf Sjálfstæðisflokks og Samfylkingar.

Í því ljósi eru Viðreisn og Miðflokkur í lykilstöðu gagnvart öðrum flokkum, þótt oddvitarnir teikni upp mjög ólíka mynd af því hvert þeir vilja stefna.

Ari Edwald, oddviti Miðflokksins, segist telja stöðu flokksins sterkari en kannanir gefi til kynna.

„Ég tel að okkar staða sé sterk. Ég hef ekki of mikla trú á þessum skoðanakönnunum. Þær hafa gefið okkur yfirleitt þrjá borgarfulltrúa. Ég er viss um að við eigum eftir að fá fjóra og ég held að það væri algjör veisla fyrir borgarbúa ef við næðum Palla syni mínum inn, hann er í sjötta sæti.“

Þrátt fyrir það ræðir hann líka þá stöðu sem gæti komið upp ef niðurstöðurnar yrðu á svipuðum nótum og mælingarnar sýna nú.

„Miðað við þessa síðustu skoðanakönnun sem ég sá frá Gallup, sem ég hef nú ekki trú á að verði niðurstaðan. En ef það væri niðurstaðan þá sæi ég meirihlutann Samfylkingu, Vinstri græna, Viðreisn og Sósíalista. Það er eini meirihlutinn sem ég sé út úr þeirri könnun.“

Ætlar ekki að vinna með Pétri

Ari segir þó skýrt að Miðflokkurinn sjái ekki fyrir sér samstarf við ákveðna flokka.

„Ég sé okkur ekki vera að fara að vinna með Samfylkingu, Pétri og Heiðu, því þeirra áherslur eru svo fjarlægar. Þau hafa fylgt þessari stefnu í skipulagsmálum til dæmis sem er í andstöðu við vilja borgarbúa síðustu kjörtímabil og við erum aðallega að keyra á því að það þurfi að breyta um stefnu og koma með nýjar áherslur.“

Þar dregur hann skipulagsmálin sérstaklega fram sem stærstu átakalínuna í kosningunum og það mál sem Miðflokkurinn muni ekki gefa afslátt af í meirihlutaviðræðum.

„Það eru auðvitað þessi stóru skipulagsmál og mér sýnist bara akkúrat núna á þessum tímapunkti þá er eins að kosningarnar séu að fara að velta á þeim. Núna sé ögurstund í þessum stóru málum. Á að halda áfram með stefnu ofurþéttingar sem hefur sprengt upp verð á húsnæði og leigu, skapað umferðartafir og bílastæðavandann? Eða á að fara aðra leið, víkka út borgina og þróa borgina áfram í samræmi við vilja íbúanna? Það ætlum við að gera.“

Ari segir það vera stærsta mál flokksins við mögulegar viðræður um meirihluta.

„Já, þetta er svona stærsta málið okkar sem við gefum engan afslátt af. En mér sýnist líka að þetta sé svona að komast í spíssinn sem aðalmálið sem kosningarnar eru að fara að velta á.“

Geti unnið með samgöngusáttmálann

Þótt Miðflokkurinn gagnrýni samgöngusáttmálann segir Ari ekki útilokað að vinna með flokkum sem vilja halda honum áfram, svo lengi sem breytingar verði gerðar.

„Það verður náttúrulega samgöngusáttmáli en við teljum að það þurfi að breyta honum í samræmi við hagsmuni Reykjavíkur og það þurfi að endurskoða áformin um Borgarlínu því það er hægt að bæta almenningssamgöngur með miklu hagkvæmari hætti en þar er gert ráð fyrir.“

Samfylkingin sé því sá flokkur sem hann telji minnstar líkur á að geta unnið með. 

„Það sem ég sé svona í spilunum að það sé alveg útilokað en maður sér náttúrulega á þessum síðustu útspilum hjá oddvita Viðreisnar  að hún setur sig ansi fast upp að þeirri stefnu sem Samfylkingin hefur fylgt undanfarið kjörtímabil.“

Viðreisn stefni hærra

Björg Magnúsdóttir, oddviti Viðreisnar segir flokkinn stefna hærra en kannanir sýni nú. 

„Við vonumst til þess að Þorvaldur Davíð sé inni og hún Margrét Rós í fjórða sætinu sé í baráttusætinu. Við setjum markið hátt og ætlum okkur að reyna að standa við það að ná inn Margréti Rós.“

 Björg segir Viðreisn ekki stunda útilokunar pólitík og kjósendur ráði því hvað komi upp úr kössunum. 

„En ef maður lítur aðeins yfir sviðið og horfir til vinstri. Þar er meirihluti sem hefur fallið oftar en einu sinni í kosningum og Pétur og Heiðar eru kannski ekki svona líklegasta dúóið til að vinna með ef þú vilt knýja fram stórar breytingar. Og svo er það kannski hægra megin og þar er fólk sem vill rífa samgöngusáttmálann upp með rótum og byrja frá grunni, sem þýðir margra ára bið í viðbót. Þannig að þetta er ekkert endilega augljóst í hvaða átt skal halda.“

Björg segir Viðreisn fyrst og fremst ætla að leggja áherslu á eigin mál og breytingar á forgangsröðun í rekstri borgarinnar.

„Við ætlum að knýja fram breytingar þannig að það fari minni peningur í kerfið og meiri peningur í fólkið og út í hverfin. Það er brjálæðisleg innviðaskuld út um alla borg. Við þurfum að fara að gera við hlutina þannig að lífið verði betra, það séu ekki brotnar gangstéttir og myglaðir skólar út um alla borg.“

Þegar kemur að því hvaða málum Viðreisn myndi ekki gefa afslátt af í meirihlutaviðræðum nefnir hún sérstaklega mannréttindi, fjölbreytileika og stuðning við hinsegin samfélagið.

„Það væri mjög erfitt fyrir Viðreisn að semja við flokk sem styður ekki hinsegin samfélagið í Reykjavík og fjölbreytileikann og mannréttindi fólks. Það er okkur mjög mikilvægt og þetta er bara eitt af leiðarstefunum í okkar flokki.“

Leikskólamálin þurfi aðra nálgun

Björg er einnig skýr um samgöngumálin og segir Viðreisn vilja halda áfram með samgöngusáttmálann, þótt einstaka hlutar hans kunni að þurfa endurskoðun.

„Við leggjum áherslu á að við höldum áfram með samgöngusáttmálann. Það er ótrúlega mikilvægt að við höldum áfram með þennan samning. Það var fyrst skrifað undir hann fyrir sjö árum síðan og þar áður var búið að tala um hann örugglega í fimm eða sex ár. Það gengur ekki að hér sé allt stopp og í kyrrstöðu. Þetta eru risastórir samningar milli allra sveitarfélaga á höfuðborgarsvæðinu. Ríkið er að greiða  87,5 prósent af þessu þannig að við viljum halda áfram. Augljóslega vitum við að við þurfum að finna út úr ákveðnum punktum í þessu plani, til dæmis Suðurlandsbrautinni, það er bara augljóst, og við munum leggjast yfir það, en alltaf með því hugarfari að halda dampi og halda áfram vegna þess að Reykvíkingar geta ekki beðið lengur eftir úrbótum í samgöngum í borginni.“

Þá segir hún leikskólamálin líka kalla á aðra nálgun en verið hafi.

„Við styðjum vinnustaðaleikskóla og við styðjum meiri fjölbreytileika í þessari flóru, fleiri rekstrarform og viljum bara fleiri hendur á dekk. Þessi málaflokkur er í lamasessi og það er Samfylkingin sem hefur haldið á honum í allmörg ár þannig að við viljum fá meira frjálslyndi þarna inn og meiri sveigjanleika. Reykjavíkurleiðin núna styður ekki vinnandi foreldra. Þannig að ég segi fleiri hendur á dekk og fleiri lausnir fyrir fjölbreytta mannflóru sem byggir þessa borg.“

Björg segist einnig helst vilja sjá breiðari meirihluta en þann sem rétt skríður yfir tólf menn, meðal annars vegna þess vantrausts sem ríki gagnvart borgarstjórninni.

„Í því vantrausti sem ríkir í garð borgarstjórnar, það er 13 prósent traust til borgarstjórnar. Ég held að það væri mjög gagnlegt fyrir næstu borgarstjórn að hugsa þetta á dálítið breiðum grunni. Fá breiðanog ríflegan meirihluta sem getur farið hér í alvöru stjórnkerfisbreytingar og snúið í alvöru hlutunum við fyrir Reykvíkinga.“