Samferða á föstunni Hjalti Jón Sverrisson, Árni Þór Þórsson, Guðný Hallgrímsdóttir, Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, Kristín Pálsdóttir og Toshiki Toma skrifa 8. mars 2026 21:33 Um föstutímann í kirkjunni Með öskudeginum 18. febrúar hófst hin svokallaða sjöviknafasta eða langafasta í Þjóðkirkjunni. Þá eru fjörutíu dagar til páska. Fastan er tími þar sem við erum hvött til íhugunar og að einbeita okkur að því sem okkur finnst raunverulega skipta máli í lífinu. Þessi tími er ekki til þess að brjóta okkur sjálf niður, heldur byggja okkur upp. Í okkar nútíma samfélagi er mikilvægt að við stöldrum reglulega við, skoðum á hvaða leið við erum bæði sem manneskjur og samfélag og ef þörf þykir endurskoða áherslur okkar og leiðrétta stefnuna. Við þurfum öll á því að halda að hlúa að okkur andlega, að byggja okkur upp, næra okkur og finna innihald og tilgang í lífinu. Stóra spurningin ,,Hvað færir mig nær Guði?” Við sem störfum innan sérþjónustu Þjóðkirkjunnar þekkjum það að takast á við merkingarleitina með fólki úr ólíkum áttum. Þegar sorg og áföll koma inn í líf okkar verða tilvistarspurningarnar áleitnari en ella og mikil tilvistarleg glíma getur átt sér stað. Það er dýrmætt að vera treyst til þess að vera samferða fólki á slíkum stundum í lífinu, oftar en ekki á ögurstundum. Sá heildræni mannskilningur sem kristin trú stendur fyrir horfir til þess að manneskjan hefur margvíslegar þarfir. Farsæld okkar er og verður mest þegar leitast er við að hlúa að og sinna öllum þáttum mannlegs lífs; líkamlegum þörfum, félagslegum, hugrænum/sálrænum og andlegum (e. spiritual). Í okkar daglega lífi hættir okkur því miður til þess að gleyma eða huga ekki nóg að andlegum þörfum okkar og rækta okkur á því sviði. Tími samfélagsins til íhugunar og iðrunar Hver kannast ekki við það að fylgjast með ungu barni prófa sig áfram á þroskabraut lífsins? Stundum kemur það fyrir að við hrösum en þá er einmitt svo dýrmætt að eiga stuðning og hvatningu sem hvetur okkur til að rísa upp á ný. Samfélög ganga einnig í gegnum regluleg vaxtarferli. Við horfum í baksýnisspegilinn sem samfélag og oft sjáum við margt sem hefði betur mátt fara. Ekki síst þegar kemur að þeim sem samfélagið hefur komið fyrir á jaðrinum. Hvernig stöndum við sem samfélag að umönnun barna okkar og unga fólksins, aldraðra, þeirra sem eiga við veikindi að stríða, fatlaðra og þroskahamlaðra, fanga sem og þeirra sem hafa flúið heimili sín og lönd? Hvernig hlúum við hvert að öðru og að samferðafólki okkar? Þegar við rýnum til gagns sjáum við að margt hefur verið gert vel en við efumst ekki um að við viljum sannarlega gera betur, bæta, læra af hugsanlegum mistökum, þroskast og gera jafnvel í einhverjum tilfellum iðrun og yfirbót. Dagarnir sem framundan eru nú á föstutímanum geta verið tækifæri fyrir okkur sem samfélag að íhuga saman hvort og hvernig við höfum gengið til góðs götuna fram eftir veg. Í þeirri sjálfsskoðun getum við horfst í augu við það sem er gott en einnig það sem er síðra og lagt okkur fram um að leiðrétta, lagfæra og gera betur. Við öll berum okkar ábyrgð, við erum samferðafólk þrátt fyrir að við erum ólík, höfum misjafna upplifun eða skoðanir. Betur má ef duga skal Þegar kemur í ljós í gegnum íhugunarferli að vissulega sé eitthvað sem framkallar eftirsjá, sársauka, þegar við finnum fyrir þessari djúpu iðrun sem samfélag, þá fáum við tækifæri til yfirbótar. Slíkt ferli er oft síður en svo einfalt og yfirbót ætti alltaf að nálgast sem valdeflandi ferli fyrir þann sem leitast er við að bæta brotin gagnvart. Það er mikil gjöf að fá að takast á við það verkefni að leita leiða til að þroskast og dýpka á andlegri vegferð okkar. Víða getum við mætt visku á vegferð okkar. Þjóðsöngur okkar Íslendinga sækir í 90. sálm Saltarans. Í þeim sálmi segir meðal annars: Kenn oss að telja daga vora, að vér megum öðlast viturt hjarta. (Sl.90:12) Höfundar eru hér upptaldir: Sr. Árni Þór Þórsson, prestur innflytjenda og flóttafólks Sr. Guðný Hallgrímsdóttir, prestur fatlaðra Sr. Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, sjúkrahúsprestur Þjóðkirkjunnar Sr. Hjalti Jón Sverrisson, fangaprestur Sr. Kristín Pálsdóttir, prestur heyrnarlausra Sr. Toshiki Toma, prestur innflytjenda og flóttafólks Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Trúmál Þjóðkirkjan Mest lesið Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun Hver á hugmyndina um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir Skoðun „Voðalega er hún Anna orðin erfið“ Helena Jónsdóttir Skoðun Ég ætlaði bara að reyna skilja hvað ég væri að kjósa um Hilmar Kristinsson Skoðun Um skuldir – og þakkarskuldir Jón Baldvin Hannibalsson Skoðun Þegar sumarnámskeið eru ekki raunhæfur valkostur Aldís Sif Bjarnhéðinsdóttir Skoðun Tækifæri sem kemur ekki aftur Árni Gunnarsson Skoðun Engar varnir gegn dýrasjúkdómum – Óafturkræft slys Halldór Runólfsson Skoðun Erum við að fóðra glæpaheiminn og bótakerfin? Davíð Bergmann Skoðun Skoðun Skoðun Eftir almyrkvann – þakklæti og stolt Gerður B. Sveinsdóttir skrifar Skoðun Erum við að fóðra glæpaheiminn og bótakerfin? Davíð Bergmann skrifar Skoðun „Voðalega er hún Anna orðin erfið“ Helena Jónsdóttir skrifar Skoðun Um skuldir – og þakkarskuldir Jón Baldvin Hannibalsson skrifar Skoðun Hver á hugmyndina um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar Skoðun Hugsum og spyrjum saman – Hvað þjónar Íslandi best til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Árangur íslenskra stjórnmálamanna Steinn Kári Ragnarsson skrifar Skoðun Já, vegna allra Ragnar Thorarensen skrifar Skoðun Brandari dagsins Einar Helgason skrifar Skoðun Það sem aldrei hefur gerst getur hæglega gerst aftur! Ingólfur Sverrisson skrifar Skoðun Hver er raunveruleg hætta fyrir íslenskar veiðiheimildir við ESB-aðild? Þórir Garðarsson skrifar Skoðun Af hverju sjómenn mættu mögulega segja „já“ Kjartan Jónsson skrifar Skoðun Vélin verður sífellt klárari. En ekkert greindari. Sigvaldi Einarsson skrifar Skoðun Ég ætlaði bara að reyna skilja hvað ég væri að kjósa um Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Um fullveldi og framsal þess Axel Kristinsson skrifar Skoðun Ævilangt ástarsamband við bláber Björg Árnadóttir skrifar Skoðun Engar varnir gegn dýrasjúkdómum – Óafturkræft slys Halldór Runólfsson skrifar Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir skrifar Skoðun Veljum að vita meira Þorbjörg S. Gunnlaugsdóttir skrifar Skoðun Tækifæri sem kemur ekki aftur Árni Gunnarsson skrifar Skoðun Hættum að giska: Fáum svörin á borðið Stefán Pettersson skrifar Skoðun Það sem AGS tilgreindi en Dagur dregur ekki fram Sveinn Óskar Sigurðsson skrifar Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson skrifar Skoðun Universities should not punish students for bureaucratic incompetence Colin Fisher skrifar Skoðun Samningsmarkmið Haukur Eggertsson skrifar Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar Skoðun Lækkum álögur og afnemum byggingarrétt af atvinnulóðum Bragi Bjarnason skrifar Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar Skoðun Beðið eftir Godot? 83 dagar, 179 tölvupóstar Einar Bárðarson skrifar Skoðun Evrópa eða Bandaríkin? Snorri Ásmundsson skrifar Sjá meira
Um föstutímann í kirkjunni Með öskudeginum 18. febrúar hófst hin svokallaða sjöviknafasta eða langafasta í Þjóðkirkjunni. Þá eru fjörutíu dagar til páska. Fastan er tími þar sem við erum hvött til íhugunar og að einbeita okkur að því sem okkur finnst raunverulega skipta máli í lífinu. Þessi tími er ekki til þess að brjóta okkur sjálf niður, heldur byggja okkur upp. Í okkar nútíma samfélagi er mikilvægt að við stöldrum reglulega við, skoðum á hvaða leið við erum bæði sem manneskjur og samfélag og ef þörf þykir endurskoða áherslur okkar og leiðrétta stefnuna. Við þurfum öll á því að halda að hlúa að okkur andlega, að byggja okkur upp, næra okkur og finna innihald og tilgang í lífinu. Stóra spurningin ,,Hvað færir mig nær Guði?” Við sem störfum innan sérþjónustu Þjóðkirkjunnar þekkjum það að takast á við merkingarleitina með fólki úr ólíkum áttum. Þegar sorg og áföll koma inn í líf okkar verða tilvistarspurningarnar áleitnari en ella og mikil tilvistarleg glíma getur átt sér stað. Það er dýrmætt að vera treyst til þess að vera samferða fólki á slíkum stundum í lífinu, oftar en ekki á ögurstundum. Sá heildræni mannskilningur sem kristin trú stendur fyrir horfir til þess að manneskjan hefur margvíslegar þarfir. Farsæld okkar er og verður mest þegar leitast er við að hlúa að og sinna öllum þáttum mannlegs lífs; líkamlegum þörfum, félagslegum, hugrænum/sálrænum og andlegum (e. spiritual). Í okkar daglega lífi hættir okkur því miður til þess að gleyma eða huga ekki nóg að andlegum þörfum okkar og rækta okkur á því sviði. Tími samfélagsins til íhugunar og iðrunar Hver kannast ekki við það að fylgjast með ungu barni prófa sig áfram á þroskabraut lífsins? Stundum kemur það fyrir að við hrösum en þá er einmitt svo dýrmætt að eiga stuðning og hvatningu sem hvetur okkur til að rísa upp á ný. Samfélög ganga einnig í gegnum regluleg vaxtarferli. Við horfum í baksýnisspegilinn sem samfélag og oft sjáum við margt sem hefði betur mátt fara. Ekki síst þegar kemur að þeim sem samfélagið hefur komið fyrir á jaðrinum. Hvernig stöndum við sem samfélag að umönnun barna okkar og unga fólksins, aldraðra, þeirra sem eiga við veikindi að stríða, fatlaðra og þroskahamlaðra, fanga sem og þeirra sem hafa flúið heimili sín og lönd? Hvernig hlúum við hvert að öðru og að samferðafólki okkar? Þegar við rýnum til gagns sjáum við að margt hefur verið gert vel en við efumst ekki um að við viljum sannarlega gera betur, bæta, læra af hugsanlegum mistökum, þroskast og gera jafnvel í einhverjum tilfellum iðrun og yfirbót. Dagarnir sem framundan eru nú á föstutímanum geta verið tækifæri fyrir okkur sem samfélag að íhuga saman hvort og hvernig við höfum gengið til góðs götuna fram eftir veg. Í þeirri sjálfsskoðun getum við horfst í augu við það sem er gott en einnig það sem er síðra og lagt okkur fram um að leiðrétta, lagfæra og gera betur. Við öll berum okkar ábyrgð, við erum samferðafólk þrátt fyrir að við erum ólík, höfum misjafna upplifun eða skoðanir. Betur má ef duga skal Þegar kemur í ljós í gegnum íhugunarferli að vissulega sé eitthvað sem framkallar eftirsjá, sársauka, þegar við finnum fyrir þessari djúpu iðrun sem samfélag, þá fáum við tækifæri til yfirbótar. Slíkt ferli er oft síður en svo einfalt og yfirbót ætti alltaf að nálgast sem valdeflandi ferli fyrir þann sem leitast er við að bæta brotin gagnvart. Það er mikil gjöf að fá að takast á við það verkefni að leita leiða til að þroskast og dýpka á andlegri vegferð okkar. Víða getum við mætt visku á vegferð okkar. Þjóðsöngur okkar Íslendinga sækir í 90. sálm Saltarans. Í þeim sálmi segir meðal annars: Kenn oss að telja daga vora, að vér megum öðlast viturt hjarta. (Sl.90:12) Höfundar eru hér upptaldir: Sr. Árni Þór Þórsson, prestur innflytjenda og flóttafólks Sr. Guðný Hallgrímsdóttir, prestur fatlaðra Sr. Guðlaug Helga Ásgeirsdóttir, sjúkrahúsprestur Þjóðkirkjunnar Sr. Hjalti Jón Sverrisson, fangaprestur Sr. Kristín Pálsdóttir, prestur heyrnarlausra Sr. Toshiki Toma, prestur innflytjenda og flóttafólks
Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun
Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun
Skoðun Hver á hugmyndina um tvöfalda þjóðaratkvæðagreiðslu? Halldóra Lillý Jóhannsdóttir skrifar
Skoðun Hugsum og spyrjum saman – Hvað þjónar Íslandi best til framtíðar? Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Hver er raunveruleg hætta fyrir íslenskar veiðiheimildir við ESB-aðild? Þórir Garðarsson skrifar
Skoðun Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir skrifar
Skoðun Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson skrifar
Skoðun Hver er raunverulega ógnin við fullveldi Íslands? Vangaveltur um Evrópusambandið og framtíð okkar Már Másson skrifar
Skoðun Sóknarfæri í fullvinnslu - Hvers vegna ESB-aðild gæti opnað nýjar dyr Halldór Jörgen Olesen skrifar
Við eigum að þora að sjá hvað aðildarsamningur gæti falið í sér Halldóra Sigríður Sveinsdóttir Skoðun
Seðlabankinn uppfærði matið: Það nýja hentar ekki sögunni sem stjórnvöld vilja segja Jón Helgi Egilsson Skoðun