Eftirlit Alþingismanna með ráðuneytunum Pétur Halldórsson skrifar 2. júní 2026 20:02 Nú styttist í þinglok og ríkisstjórnin vill eflaust koma sem flestum málum í gegnum þingið. Að því tilefni vil ég vara sérstaklega við frumvarpi sem tengist mínum störfum og sérþekkingu. Um er að ræða frumvarp umhverfisráðherra um að leggja niður heilbrigðiseftirlit sveitarfélaganna, sem er til meðferðar hjá Umhverfis- og samgöngunefnd Alþingis. Frumvarp á skjön við fagleg sjónarmið Skrifstofa umhverfisgæða í umhverfisráðuneytinu sá um undirbúning frumvarpsins og fullyrðir að það sé mikið umbótamál, jafnvel þótt allir sem starfa við heilbrigðiseftirlit hafi ítrekað bent á að frumvarpið myndi gera eftirlitið flóknara í framkvæmd og þannig skerða réttindi fólks til heilnæms umhverfis. Fleiri hafa gagnrýnt frumvarpið, s.s. sveitarfélög, almannavarnir og Krabbameinsfélagið. Hinn gullni meðalvegur Önnur sviðsmynd hefur þó verið kynnt í greiningarvinnu ráðuneytisins, sem felst í því að gera umbætur á heilbrigðiseftirliti sveitarfélaganna án þess að leggja það alfarið niður. Sú lausn myndi tryggja samfellu í heilbrigðiseftirliti en á sama tíma gera kerfið einfaldara og skilvirkara líkt og kallað hefur verið eftir. Sérfræðingar í heilbrigðiseftirliti eru einróma um ágæti þessa valkosts og engin teljandi mótstaða er gegn honum. Skemmd epli í Stjórnarráðinu En hvers vegna vill þá ráðuneytið ekki fara meðalveginn í þessu máli? Hver ber hag af því að skerða fagþekkingu sveitarfélaga? Hvað vakir fyrir þeim sem vilja rjúfa samstarf ríkis og sveitarfélaga í svo mikilvægum málaflokki? Er þetta einlæg tilraun til umbóta eða liggur kannski eitthvað allt annað að baki? Sendið málið aftur til ráðuneytisins Kæru Alþingismenn. Ráðuneytin starfa í ykkar umboði og aðeins þið getið veitt þeim raunverulegt aðhald. Heilbrigðisfulltrúar hafa um árabil reynt að benda á hagkvæmar og raunhæfar lausnir en því miður talað fyrir daufum eyrum. Ég hvet ykkur því til að senda málið aftur til betri undirbúnings í ráðuneytinu - heilsa og líf fólks eru í húfi. Höfundur er heilbrigðisfulltrúi. Viltu birta grein á Vísi? Kynntu þér reglur ritstjórnar um skoðanagreinar. Senda grein Heilbrigðiseftirlit Alþingi Ríkisstjórn Kristrúnar Frostadóttur Mest lesið Skóli án aðgreiningar má missa sín Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir Skoðun Norðurlönd gætu misst Grænland og Færeyjar ef endurskoðun Helsingforssamningsins dregst á langinn Maiken Poulsen Englund,Lars Barfoed,Torbjörn Nyström,Sara Fleischer,Hrannar Björn Arnarsson Skoðun Loftbrú og Ölfusárbrú eru mikilvægari en börn Grímur Atlason Skoðun Starfsfólk Reykjavíkurborgar er ekki tilraunaverkefni Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir,Þorkell Heiðarsson Skoðun Telur Samfylkingin að Mette Frederiksen sé rasisti? Elliði Vignisson Skoðun Frumkvöðull snýst gegn eigin hugmyndum Sigurjón Þórðarson Skoðun Í framlínu náttúruverndar í 50 ár Magnús Hallur Jónsson Skoðun Þátttaka skiptir máli – alþjóðlegur dagur iðjuþjálfunar Þóra Leósdóttir Skoðun Að segja satt frá og gera það strax! Álfheiður Ingadóttir Skoðun Ofbeldi kemur ekki úr vegabréfi. Það sprettur af fátækt, útilokun og lygum Ian McDonald Skoðun Skoðun Skoðun Skóli án aðgreiningar má missa sín Kristín Kolbrún Waage Kolbeinsdóttir skrifar Skoðun Reykjavíkurborg pissar í skóinn sinn – og kallar það hagræðingu Sigurður Sigurðsson skrifar Skoðun Atlaga að fátækt Kolbrún Áslaugar Baldursdóttir skrifar Skoðun Starfsfólk Reykjavíkurborgar er ekki tilraunaverkefni Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir,Þorkell Heiðarsson skrifar Skoðun Loftbrú og Ölfusárbrú eru mikilvægari en börn Grímur Atlason skrifar Skoðun Hvernig tala ég við barnið mitt um netið? Skúli Bragi Geirdal skrifar Skoðun Ríkið þrengir að frelsi og samkeppni á fjölmiðlamarkaði Gísli Stefánsson skrifar Skoðun Árangursrík stjórnsýsla – Heilsa eldri borgara – nýtum það sem virkar Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar Skoðun Öll börn eru hluti af liðinu Thelma Dögg Grétarsdóttir skrifar Skoðun Heljarhestar um veturnætur Ása Hlín Benediktsdóttir skrifar Skoðun Grafið undan faglegu starfi – Skipulagsbreytingar á starfi félagsmiðstöðva frá sjónarhorni starfsmanns Ari Orrason skrifar Skoðun Telur Samfylkingin að Mette Frederiksen sé rasisti? Elliði Vignisson skrifar Skoðun Við eigum matreiðslumenn í fremstu röð Þórir Erlingsson skrifar Skoðun Verum duglegri að sjá hvert annað Valdimar Víðisson skrifar Skoðun Málshraðasögur Dvalarleyfi Eva Hauksdóttir skrifar Skoðun Þátttaka skiptir máli – alþjóðlegur dagur iðjuþjálfunar Þóra Leósdóttir skrifar Skoðun Hugsjónasvelta Reykjavík Líf Magneudóttir ,Sanna Magdalena Mörtudóttir skrifar Skoðun Málverkið og mælikvarðinn - Um litadýrð, líffræði og fegurð Hilmar Kristinsson skrifar Skoðun Um Stafræna heilsu: Karp er best með forsjá Alma D. Möller skrifar Skoðun Piparsveinar fagna nýútkominni skýrslu um strandveiðar Kjartan Sveinsson skrifar Skoðun Loftbrúin fjarlægist skosku leiðina Berglind Harpa Svavarsdóttir skrifar Skoðun Norðurlönd gætu misst Grænland og Færeyjar ef endurskoðun Helsingforssamningsins dregst á langinn Maiken Poulsen Englund,Lars Barfoed,Torbjörn Nyström,Sara Fleischer,Hrannar Björn Arnarsson skrifar Skoðun Þingmaðurinn sem ruglaði saman gagnrýni og andstöðu Hjálmar Bogi Hafliðason skrifar Skoðun Að segja satt frá og gera það strax! Álfheiður Ingadóttir skrifar Skoðun Um traust, ábyrgð og fagmennsku í listsamkeppnum Markús Þór Andrésson,Anna Rún Tryggvadóttir skrifar Skoðun Árangur LEB er ótvíræður – en fátækt eldri borgara er þjóðarskömm Björn Snæbjörnsson skrifar Skoðun Takk fyrir, ferðamaður! Björgvin Jóhannesson skrifar Skoðun Sérstaða Íslands: forskot eða fjötur um fót? Hugrún Elvarsdóttir skrifar Skoðun Í framlínu náttúruverndar í 50 ár Magnús Hallur Jónsson skrifar Skoðun Frumkvöðull snýst gegn eigin hugmyndum Sigurjón Þórðarson skrifar Sjá meira
Nú styttist í þinglok og ríkisstjórnin vill eflaust koma sem flestum málum í gegnum þingið. Að því tilefni vil ég vara sérstaklega við frumvarpi sem tengist mínum störfum og sérþekkingu. Um er að ræða frumvarp umhverfisráðherra um að leggja niður heilbrigðiseftirlit sveitarfélaganna, sem er til meðferðar hjá Umhverfis- og samgöngunefnd Alþingis. Frumvarp á skjön við fagleg sjónarmið Skrifstofa umhverfisgæða í umhverfisráðuneytinu sá um undirbúning frumvarpsins og fullyrðir að það sé mikið umbótamál, jafnvel þótt allir sem starfa við heilbrigðiseftirlit hafi ítrekað bent á að frumvarpið myndi gera eftirlitið flóknara í framkvæmd og þannig skerða réttindi fólks til heilnæms umhverfis. Fleiri hafa gagnrýnt frumvarpið, s.s. sveitarfélög, almannavarnir og Krabbameinsfélagið. Hinn gullni meðalvegur Önnur sviðsmynd hefur þó verið kynnt í greiningarvinnu ráðuneytisins, sem felst í því að gera umbætur á heilbrigðiseftirliti sveitarfélaganna án þess að leggja það alfarið niður. Sú lausn myndi tryggja samfellu í heilbrigðiseftirliti en á sama tíma gera kerfið einfaldara og skilvirkara líkt og kallað hefur verið eftir. Sérfræðingar í heilbrigðiseftirliti eru einróma um ágæti þessa valkosts og engin teljandi mótstaða er gegn honum. Skemmd epli í Stjórnarráðinu En hvers vegna vill þá ráðuneytið ekki fara meðalveginn í þessu máli? Hver ber hag af því að skerða fagþekkingu sveitarfélaga? Hvað vakir fyrir þeim sem vilja rjúfa samstarf ríkis og sveitarfélaga í svo mikilvægum málaflokki? Er þetta einlæg tilraun til umbóta eða liggur kannski eitthvað allt annað að baki? Sendið málið aftur til ráðuneytisins Kæru Alþingismenn. Ráðuneytin starfa í ykkar umboði og aðeins þið getið veitt þeim raunverulegt aðhald. Heilbrigðisfulltrúar hafa um árabil reynt að benda á hagkvæmar og raunhæfar lausnir en því miður talað fyrir daufum eyrum. Ég hvet ykkur því til að senda málið aftur til betri undirbúnings í ráðuneytinu - heilsa og líf fólks eru í húfi. Höfundur er heilbrigðisfulltrúi.
Norðurlönd gætu misst Grænland og Færeyjar ef endurskoðun Helsingforssamningsins dregst á langinn Maiken Poulsen Englund,Lars Barfoed,Torbjörn Nyström,Sara Fleischer,Hrannar Björn Arnarsson Skoðun
Starfsfólk Reykjavíkurborgar er ekki tilraunaverkefni Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir,Þorkell Heiðarsson Skoðun
Skoðun Reykjavíkurborg pissar í skóinn sinn – og kallar það hagræðingu Sigurður Sigurðsson skrifar
Skoðun Starfsfólk Reykjavíkurborgar er ekki tilraunaverkefni Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir,Þorkell Heiðarsson skrifar
Skoðun Árangursrík stjórnsýsla – Heilsa eldri borgara – nýtum það sem virkar Þorvaldur Ingi Jónsson skrifar
Skoðun Grafið undan faglegu starfi – Skipulagsbreytingar á starfi félagsmiðstöðva frá sjónarhorni starfsmanns Ari Orrason skrifar
Skoðun Norðurlönd gætu misst Grænland og Færeyjar ef endurskoðun Helsingforssamningsins dregst á langinn Maiken Poulsen Englund,Lars Barfoed,Torbjörn Nyström,Sara Fleischer,Hrannar Björn Arnarsson skrifar
Skoðun Um traust, ábyrgð og fagmennsku í listsamkeppnum Markús Þór Andrésson,Anna Rún Tryggvadóttir skrifar
Skoðun Árangur LEB er ótvíræður – en fátækt eldri borgara er þjóðarskömm Björn Snæbjörnsson skrifar
Norðurlönd gætu misst Grænland og Færeyjar ef endurskoðun Helsingforssamningsins dregst á langinn Maiken Poulsen Englund,Lars Barfoed,Torbjörn Nyström,Sara Fleischer,Hrannar Björn Arnarsson Skoðun
Starfsfólk Reykjavíkurborgar er ekki tilraunaverkefni Brynhildur Heiðar- og Ómarsdóttir,Þorkell Heiðarsson Skoðun