Vill að RFK gangi harðar fram gegn bólusetningum Samúel Karl Ólason skrifar 28. júlí 2026 15:18 Robert F. Kennedy, heilbrigðisráðherra, stendur hér fyrir aftan Donald Trump, forseta. Sá síðarnefndi er sagður ósáttur við hve illa RFK mun hafa gengið í að tengja bólusetningar barna við einhverfu. EPA/TOM BRENNER Donald Trump spurði Robert Kennedy yngri, heilbrigðisráðherra Bandaríkjanna, að því í vor af hverju hann væri ekki að gera meira til að kanna tenginguna milli bólusetninga barna og einhverfu. Forsetinn sakaði ráðherrann sinn um aðgerðakvíða. Trump vill meðal annars að dregið verði úr þeim fjölda bólusetninga sem stjórnvöld vestanhafs mæla með fyrir börn. Þegar þeir Trump og RFK, eins og Kennedy er gjarnan kallaður, voru að spila golf í maí byrjaði Trump að þrýsta á ráðherrann. Síðan þá hefur hann notað hvert tækifæri til að þrýsta á Kennedy, samkvæmt heimildum Wall Street Journal. Í síðasta mánuði er Trump sagður hafa gagnrýnt Kennedy harðlega fyrir að ganga ekki nógu hart fram í málinu. Trump er sagður ósáttur við að ráðherrann hafi ekki náð meiri árangri á einu og hálfu ári. Þrýstingurinn er sagður hafa komið RFK verulega á óvart. Hann er þekktur fyrir að vera andstæðingur bólusetninga og hefur um árabil dreift samsæriskenningum og þvælu um bólusetningar. Hann hefur lengi gefið í skyn að einhverfa tengist notkun bóluefna. Þær hugmyndir koma að miklu leyti frá umdeildri rannsókn sem var seinna meir dregin til baka og þá meðal annars vegna fjárhagslegra hagsmunaárekstra höfundar hennar. Síðan þá hafa rannsóknir ítrekað sýnt fram á að engin tenging er á milli bólusetninga og einhverfu. Báðu RFK um að stíga varlega til jarðar Trump hefur margsinnis velt vöngum yfir því opinberlega hvort bóluefni valdi einhverfu. Það sem kom Kenndy hvað mest á óvart, samkvæmt WSJ, var að ráðgjafar Trumps höfðu áður beðið hann sérstaklega um að draga úr áróðri varðandi bólusetningar vegna þingkosninganna í haust. Í lok maí skrifaði Trump undir forsetatilskipun þar sem hann krafðist þess að heilbrigðisráðuneytið fækkaði ráðlegðum bóluefnaskömmtum. Það kom starfsmönnum ráðuneytisins á óvart, þar sem starfsmenn Trumps höfðu áður farið fram á að minna væri talað um bóluefni. Trump er sagður líta svo á að það að draga úr einhverfu í Bandaríkjunum gæti verið ein helsta arfleifð hans. Sjá einnig: Segist ætla að finna orsök einhverfu fyrir september Tilraunir ráðuneytisins til að fækka ráðlegðum bóluefnaskömmtum hafa verið stöðvaðar af dómara og er Trump sagður hafa hvatt Kennedy til að fara í hart gegn umræddum dómara. Talsmaður Trumps sagði í samtali við WSJ að óteljandi fjöldi foreldra í Bandaríkjunum hefði spurningar og áhyggjur vegna fjölda einhverfra barna, sem hann sagði fjölga gífurlega hratt. Allt of lengi hefði vandinn verið hundsaður eða hæðst að honum en það ætlaði Trump ekki að gera. Auðskýranleg fjölgun Einhverfa er taugaþroskaröskun, ekki sjúkdómur, og kemur yfirleitt fram snemma í barnæsku. Eins og segir á vef Heilsuveru, birtast einkenni oft á ólíkan hátt hjá einstaklingum og geta verið mismörg og af mismiklum styrkleika. Til að lýsa þessum margbreytileika er notað hugtakið einhverfuróf. Skráðum tilfellum einhverfu hefur farið fjölgandi á undanförnum áratugum en það felur ekki endilega í sér að raunverulegum tilfellum hafi farið fjölgandi. Fyrir því eru að mestu tvær meginástæður. Önnur er að skilgreining einhverfu er víðari en hún var og foreldrar eru líklegri en áður til að fara með börn í greiningu. Einn sérfræðingur segir í samtali við AP að fjölgunin hafi að mestu átt sér stað í tilfellum sem hægt er að kalla mildari einhverfu, sem hafa í gegnum árin verið kölluð öðrum nöfnum eða skilgreind öðruvísi. Rannsóknir hafa sýnt að einhverfa virðist að mestu bundin við gen fólks og hafa nokkur hundruð gen fundist sem talin eru tengjast einhverfu. Genin geta erfst milli kynslóða, jafnvel þó foreldrar sýni engin einkenni og þar að auki geta stökkbreytingar átt sér stað þegar heilinn er í þróun. Aðrir þættir sem eru taldir spila inn í eru aldur föður, lengd meðgöngu og heilsa móður við meðgöngu. Bandaríkin Donald Trump Bólusetningar Mest lesið Hótar að flytja aftur til Færeyja gangi Ísland í ESB Innlent Gagnrýnir viðbragð lögreglu eftir áhlaup ungmenna Innlent Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Innlent Sakamálið sem skekur Bandaríkin Innlent „Ætlar hann að segja já eða nei?“ Innlent Rúmlega hundrað flugferðum aflýst og langar biðraðir Erlent Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Innlent „Þeir báðu um of mikið og buðu of lítið“ Erlent Vaxtaákvörðunin hafi ekki verið rædd Innlent Nei eða já frá ólíkum sjónarhornum á Sprengisandi Innlent Fleiri fréttir Heilsu Haralds konungs hrakar Kanada vilji fríðindi þess að vera hluti af Bandaríkjunum Rúmlega hundrað flugferðum aflýst og langar biðraðir „Þeir báðu um of mikið og buðu of lítið“ Skildi sjö ára son sinn eftir á Fuji-fjalli Tveir hinna látnu lögreglumenn Nokkrir látnir eftir árekstur lögreglubíls Þingkosningar í Bandaríkjunum: Meira en helmingslíkur á að Demókratar nái öldungadeildinni TikTok gert að greiða Bandaríkjunum sögulega upphæð Einn látinn og tveir drengir alvarlega særðir í Fagersta Gerðu tvöfalda árás á verslunarmiðstöð fjarri víglínunni Fundu rússneskt vopnabúr í skógi fyrir utan Berlín Auka fjárútlát til varnarmála um tæpan fimmtung Getur „D-dagur“ Trumps gegn Íran skilað árangri? Réðst á grunnskólanemendur með sverði Skipstjóri sem sigldi næstum á hús fær fangelsisdóm Leysa upp nýja drónahersveit sem átti að læra af Úkraínumönnum Búast við fordæmalausum El niño næsta árið Nord Stream skemmdarverkin: Handtekni ráðgefandi við gerð Hollywood-myndar um málið Fimm ríki fordæma nýjar landtökubyggðir á Vesturbakkanum Stillir sér upp með gálga og skreytti afmæliskökuna snöru Handtekinn fyrir annan glæp en ekki vegna hvarfs Anne-Elisabeth Sjóræningjar tóku tyrkneskt hergagnaskip Rúmenar grönduðu drónabát nærri borpalli Hælisleitendum kennt að það sé bannað að berja konur og nauðga Hver er „mennski prentari“ Trumps? „Þú ert það eina sem skiptir mig máli“ Bílasali gerður að prinsi eftir faðernispróf Hætta við að bjarga gammablossasjónauka Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Rekinn vegna viðvörunar um „samfélagskrísu“ í Rússlandi Ný meðferð gegn sortuæxlum lofar góðu Sjá meira
Trump vill meðal annars að dregið verði úr þeim fjölda bólusetninga sem stjórnvöld vestanhafs mæla með fyrir börn. Þegar þeir Trump og RFK, eins og Kennedy er gjarnan kallaður, voru að spila golf í maí byrjaði Trump að þrýsta á ráðherrann. Síðan þá hefur hann notað hvert tækifæri til að þrýsta á Kennedy, samkvæmt heimildum Wall Street Journal. Í síðasta mánuði er Trump sagður hafa gagnrýnt Kennedy harðlega fyrir að ganga ekki nógu hart fram í málinu. Trump er sagður ósáttur við að ráðherrann hafi ekki náð meiri árangri á einu og hálfu ári. Þrýstingurinn er sagður hafa komið RFK verulega á óvart. Hann er þekktur fyrir að vera andstæðingur bólusetninga og hefur um árabil dreift samsæriskenningum og þvælu um bólusetningar. Hann hefur lengi gefið í skyn að einhverfa tengist notkun bóluefna. Þær hugmyndir koma að miklu leyti frá umdeildri rannsókn sem var seinna meir dregin til baka og þá meðal annars vegna fjárhagslegra hagsmunaárekstra höfundar hennar. Síðan þá hafa rannsóknir ítrekað sýnt fram á að engin tenging er á milli bólusetninga og einhverfu. Báðu RFK um að stíga varlega til jarðar Trump hefur margsinnis velt vöngum yfir því opinberlega hvort bóluefni valdi einhverfu. Það sem kom Kenndy hvað mest á óvart, samkvæmt WSJ, var að ráðgjafar Trumps höfðu áður beðið hann sérstaklega um að draga úr áróðri varðandi bólusetningar vegna þingkosninganna í haust. Í lok maí skrifaði Trump undir forsetatilskipun þar sem hann krafðist þess að heilbrigðisráðuneytið fækkaði ráðlegðum bóluefnaskömmtum. Það kom starfsmönnum ráðuneytisins á óvart, þar sem starfsmenn Trumps höfðu áður farið fram á að minna væri talað um bóluefni. Trump er sagður líta svo á að það að draga úr einhverfu í Bandaríkjunum gæti verið ein helsta arfleifð hans. Sjá einnig: Segist ætla að finna orsök einhverfu fyrir september Tilraunir ráðuneytisins til að fækka ráðlegðum bóluefnaskömmtum hafa verið stöðvaðar af dómara og er Trump sagður hafa hvatt Kennedy til að fara í hart gegn umræddum dómara. Talsmaður Trumps sagði í samtali við WSJ að óteljandi fjöldi foreldra í Bandaríkjunum hefði spurningar og áhyggjur vegna fjölda einhverfra barna, sem hann sagði fjölga gífurlega hratt. Allt of lengi hefði vandinn verið hundsaður eða hæðst að honum en það ætlaði Trump ekki að gera. Auðskýranleg fjölgun Einhverfa er taugaþroskaröskun, ekki sjúkdómur, og kemur yfirleitt fram snemma í barnæsku. Eins og segir á vef Heilsuveru, birtast einkenni oft á ólíkan hátt hjá einstaklingum og geta verið mismörg og af mismiklum styrkleika. Til að lýsa þessum margbreytileika er notað hugtakið einhverfuróf. Skráðum tilfellum einhverfu hefur farið fjölgandi á undanförnum áratugum en það felur ekki endilega í sér að raunverulegum tilfellum hafi farið fjölgandi. Fyrir því eru að mestu tvær meginástæður. Önnur er að skilgreining einhverfu er víðari en hún var og foreldrar eru líklegri en áður til að fara með börn í greiningu. Einn sérfræðingur segir í samtali við AP að fjölgunin hafi að mestu átt sér stað í tilfellum sem hægt er að kalla mildari einhverfu, sem hafa í gegnum árin verið kölluð öðrum nöfnum eða skilgreind öðruvísi. Rannsóknir hafa sýnt að einhverfa virðist að mestu bundin við gen fólks og hafa nokkur hundruð gen fundist sem talin eru tengjast einhverfu. Genin geta erfst milli kynslóða, jafnvel þó foreldrar sýni engin einkenni og þar að auki geta stökkbreytingar átt sér stað þegar heilinn er í þróun. Aðrir þættir sem eru taldir spila inn í eru aldur föður, lengd meðgöngu og heilsa móður við meðgöngu.
Bandaríkin Donald Trump Bólusetningar Mest lesið Hótar að flytja aftur til Færeyja gangi Ísland í ESB Innlent Gagnrýnir viðbragð lögreglu eftir áhlaup ungmenna Innlent Mikil ungmennadrykkja á Menningarnótt og tveimur skemmtistöðum lokað Innlent Sakamálið sem skekur Bandaríkin Innlent „Ætlar hann að segja já eða nei?“ Innlent Rúmlega hundrað flugferðum aflýst og langar biðraðir Erlent Þrír handteknir eftir árás þar sem eggvopnum og hnúajárni var beitt Innlent „Þeir báðu um of mikið og buðu of lítið“ Erlent Vaxtaákvörðunin hafi ekki verið rædd Innlent Nei eða já frá ólíkum sjónarhornum á Sprengisandi Innlent Fleiri fréttir Heilsu Haralds konungs hrakar Kanada vilji fríðindi þess að vera hluti af Bandaríkjunum Rúmlega hundrað flugferðum aflýst og langar biðraðir „Þeir báðu um of mikið og buðu of lítið“ Skildi sjö ára son sinn eftir á Fuji-fjalli Tveir hinna látnu lögreglumenn Nokkrir látnir eftir árekstur lögreglubíls Þingkosningar í Bandaríkjunum: Meira en helmingslíkur á að Demókratar nái öldungadeildinni TikTok gert að greiða Bandaríkjunum sögulega upphæð Einn látinn og tveir drengir alvarlega særðir í Fagersta Gerðu tvöfalda árás á verslunarmiðstöð fjarri víglínunni Fundu rússneskt vopnabúr í skógi fyrir utan Berlín Auka fjárútlát til varnarmála um tæpan fimmtung Getur „D-dagur“ Trumps gegn Íran skilað árangri? Réðst á grunnskólanemendur með sverði Skipstjóri sem sigldi næstum á hús fær fangelsisdóm Leysa upp nýja drónahersveit sem átti að læra af Úkraínumönnum Búast við fordæmalausum El niño næsta árið Nord Stream skemmdarverkin: Handtekni ráðgefandi við gerð Hollywood-myndar um málið Fimm ríki fordæma nýjar landtökubyggðir á Vesturbakkanum Stillir sér upp með gálga og skreytti afmæliskökuna snöru Handtekinn fyrir annan glæp en ekki vegna hvarfs Anne-Elisabeth Sjóræningjar tóku tyrkneskt hergagnaskip Rúmenar grönduðu drónabát nærri borpalli Hælisleitendum kennt að það sé bannað að berja konur og nauðga Hver er „mennski prentari“ Trumps? „Þú ert það eina sem skiptir mig máli“ Bílasali gerður að prinsi eftir faðernispróf Hætta við að bjarga gammablossasjónauka Rýnt í stöðuna í Úkraínu: Rekinn vegna viðvörunar um „samfélagskrísu“ í Rússlandi Ný meðferð gegn sortuæxlum lofar góðu Sjá meira